Olimpiyatlar Türkiye’ye nasıl gelir?

Spor artık, spordan çok geniş anlamlar taşıyor ve olimpiyatlar da altın madalyadan veya ülkelerin yarışından daha derin kazanımları ifade ediyor.

2020 yılında olimpiyatlar Tokyo’da olacak. Japonya, üç yıldır bu dünya gösterisine nasıl hazırlandığını anlatıyor ve her yıl da yeni ilkleri yaşatmak için duyurular yapıyor.

Japonya, Tokyo’daki olimpiyatlar için kesenin ağzını açtı ve 18 milyar dolar harcayacağını açıkladı. Ve herkesin merakla beklediği dünya ilklerini de olimpiyatlar sebebiyle dünyaya sunmaya hazırlanıyor. Öyle ki yarışlardan daha çok o ilkler konuşuluyor.

O ilklerin neler olacağına dair bilgileri paylaşmadan önce biz nerede duruyoruz, ona bakalım. Etrafımızda daralan küresel konjonktürden çıkış için uzun vadeli stratejiler geliştirmemiz gerekiyor. Bunlardan biri de olimpiyatlardır.

Beklentimiz: İstanbul, bugün dünyanın en çok ziyaret edilen 7’nci şehri, dünyanın en popüler 7’nci turist merkezi ve yine dünyanın 7’nci en popüler kongre şehridir. Dost ve misafirperver sakinleriyle Türkiye, 2028 olimpiyatlarında, 2028 UEFA veya 2030 Dünya Futbol Şampiyonasında dünyayı kendi evinde hissettirecek yani bu oyunlara ev sahipliğini alacak adımlar atmalıdır.

Londra 2012’de 10 milyon bilet satıldı. İstanbul, mevcut turist yapısına ilave olarak 2,5 milyon turist ağırlayabilir.

Hazırlıklarını öncesinde gördüğüm Pekin 2008’de tarihin en görkemli açılışı gerçekleşmişti. Londra 2012’de ise tematik bir konsept gerçekleştirildi. İkisi de, herkesin takdirini kazandı.

Oyunları almak için diyaloglar kesilmemeli ve adaylık sürecinde Türkiye’nin ortaya farkındalığı olan bir konseptle çıkmalıdır..

Bunun için ciddi bir kaynak gerektiği doğrudur. Çin, olimpiyat için 5 milyar dolar civarında para harcadı. 2004 Atina’da yayın gelirleri 1,5 milyar dolarken, dört yıl sonra Pekin’de bu gelir 1,7 milyar dolara çıktı. 2020’de 3 milyar dolar yayın gelirini aşması bekleniyor.

Londra 2012, tarihin ilk 3D yayınlarının yapıldığı olimpiyatlar oldu. Muhtemel ki 2020’deki olimpiyatlar tamamen 3D ve 8K olacak. Sosyal medyanın ve kişisel yayıncılığın hangi noktaya geleceği tahmin bile edilemiyor.

Son olimpiyatlarda Tivibu, televizyonların yanı sıra cepte ve tablette 6 kanal ile sürekli olimpiyat yayını yaptı. Bunlar hep yeni yayın deneyimleridir.

Önümüzde yıllarda yaşanacak benzeri uluslararası etkinlikler yeni yenilikleri hayata geçirecek.

Tarihin en büyük yayıncılık hiti olacak bir etkinlikten bahsediyoruz. Her ülke, katılan sporcuların her biri ve hatta her izleyicinin kendi yayınının olacağı bir olimpiyatlara hazırlanmalıyız.

Olimpiyatların en önemli gelir kaynakları sponsorlardır. Londra 2012’nin sponsorları markalarına bir göz atalım: British Airways, Llyods, Coca Cola, Acer, Atos, Dow, GE, Mc Donalds, Omega, Panasonic, P&G, Samsung, Visa, Adidas, BMW, BP, BT, EDF (Enerji şirketi). 5 tanesi İngiliz şirketidir. Her ülkedeki olimpiyatta da ulusal markalar dünyaya ülkesini ve kendini tanıtma fırsatı buluyor.

Peki, Türkiye’nin olimpiyatlardaki yerli markaları ne olacak? Önümüzde en az 10 yıl var ve bu markaların küresel büyüme stratejileri de şimdiden belirlenmelidir.

Erzurum Universiat Kış Oyunları, Mersin Akdeniz Oyunları ve Trabzon Yaz Oyunları ile olimpiyat ön sınavlarından başarıyla geçtik.

Türkiye için tarihin en büyük organizasyonları için aday adaylığı ve katılım stratejilerini diri tutmalıdır.

Bakın, elektronik kronometre ilk defa 1912 yılında Stokholm yaz oyunlarında kullanıldı. Stokholm Olimpiyatlarında kim altın madalya aldığı unutuldu ama ilk elektronik kronometre saati hala konuşuluyor.

İlk televizyon yayını ise 1936 Berlin yaz oyunlarında gerçekleştirildi.

Japonlar, ilk olimpiyat heyecanını 1964 yılında yine Tokyo’da yaşamıştı ama dünyaya hediye ettikleri şey hızlı tren oldu.

Peki 2020'deki ilkler ne olacak ?
  • Robot Şovu:

Öncelikle robot teknolojisi şovu bekleniyor. Sporcuları robotlar karşılayacak ve olimpiyat köyünde oda hizmetlisi olarak robotlar görev alacak.

  • Anlık çeviri:

Anlık çeviri hizmeti olacak. Panasonic’in üzerinde çalıştığı bir uygulama ile her sporcu rahatlıkla görevliler ve diğer sporcular ile anında kendi dilinde görüşme yapabilecek. Giyilebilir bir ürüne veya boyna takılan bir aparata yüklenecek bu uygulama her sporcu ve görevlide olacak. Halen 27 dil için anlık çeviri yazılımı hazır durumda. Ayni anda 10 ayrı dilde sohbet imkanı verecek.

  • Sürücüsüz taksiler:

Bir diğer yenilik de sürücüsüz taksiler olimpiyat katılımcılarına hizmet verecek. Bu konuda yazılım şirketi DeNa ile ZMP robot firması Robot Taxi diye bir şirket bile kurdu. Toyota Estima minivan modelini esas alacak proje için Toyota ve NISSAN ile çalışmalar devam ediyor. Buna göre robot taksiler market, gezi ve yarış alanlarına sporcu ve görevlileri taşıyacaklar.

  • 4.8K yayın:

Olimpiyat yarışları 8K kalitesinde yayınlanacağını iki sene önce Rio olimpiyatlarında açıklamıştı. Bir test de gerçekleştirilmişti. Sadece yayınların 8K olması yeterli değil haliyle. Bugüne göre 16 kat daha kaliteli bir yayından söz ediliyor. Şu an 8K bir 85 inch bir televizyon 130 bin dolara satılıyor. Herkesin şakın alabileceği bir seviyeye gelmesi için Sharp ve Sony markalarının yarışı var. Japon ulusal kanalı NHK yayınları 8K olarak belki de 3D yapılacağını açıkladı. Yayincilik alanında VR ve AR. uygulamaların da olacağı muhakkak.

  • 5. Çevreci Yakıt:

Çevreci bir toplu taşıma hedefleniyor. Boeing ile promil imzalandı ve olimpiyatlara yetişecek şekilde daha az yakıt ve karbon emisyonuna sahip yeni uçaklar hizmet edecek. Alplerden elde edilecek Biyoyakıtlar da kullanılarak. karbon emisyonunu yüzde 70'e varan oranlarda azaltmayı amaçlayan bir hedef belirtmiş durumda. Başta havacılık şirketleri olmak üzere 40 ayrı kuruluş bu hedefi gerçekleştirmek için işbirliği yapıyor.

  • 6. Hidrojen enerjisinde lider:

Japon hükümeti, olimpiyatlara kadar hidrojen yakıtı konusunda dünya lideri olmak istiyor. Bu amaçla 330 milyon dolar sübvanse ederek olimpiyat köyünün evlerini ve araçlarını hidrojen yakıtlı yapmak istiyor. Bu amaçla olimpiyat köyüne kadar ulaşan hidrojen boru hattı döşemeyi planlıyor. Ayrıca araçlar ve evler için hidrojen yakıt pili geliştiriyor. Olimpiyatlara kadar hidrojen yakıtı kullanan 6 bir araç hazırlanacak. Bu araçlar 2025 yılına kadar 100 bin adede ulaşması bekleniyor.

  • 7. Maglev Tren:

1964 yılında Tokyo olimpiyatlarında tanıtılan hızlı tren bu sefer magnet tren modeliyle karşımıza çıkacak. Hale’n denemeleri yapılan Maglev Treni olimpiyatlara yetişecek tren 601 km hız yaparak yeni bir dünya rekoru kıracak.

  • 8. 5G internet:

Önümüzdeki yıl test çalışmalarına başlanması beklenen 5G mobil hatları Japonya 2020'ye yetiştirecek. Bu konuda Japon operatör DoCoMo ile Nokia işbirliği yaptı. 5G ile birlikte mobil hız 2 gigabit’ten daha hızlı hale gelecek. Halen bu hız maksimum 300 megabayt seviyesine ulaşabiliyor.

  • Akıllı giysiler:

Bu arada madalyalar, elektronik aletlerin atıklarından yapılacakmış. Bu da bir yenilik. Bence madalyalar akıllı hale de gelebilir. Aynı şekilde atletlerin ayakkabıları veya diğer sporcuların bazı giysileri akıllı ürünlerden olabilir.

Görüldüğü gibi her yeni olimpiyatta hedefler yukarı çekiliyor ve rekabet yoğunlaşıyor. Haliyle benzeri etkinliklere daha fazla ihtiyaç hissediliyor.

Biz bu olimpiyatları almalıyız! İddiamız da şu olmalıdır:
“Kültürler, kıtalar, dinler ve nesiller arasında köprü kuran… Türkiye’yi, İslam dünyasını ve Olimpik Hareket’i tarihte ilk defa sporun coşkusuyla bir araya getiren… Ve bunlar arasında ebediyete kadar sürecek bir dostluğun ve yararlı ilişkilerin tesis edilmesini sağlayacak oyunlara ev sahipliği yapmak…”

@FikriTurkel,