Illustratie: Gerrit Damsma

In het voorbijgaan

OPSTANDING

Opstanding… Een woord! Maar niet in woorden te vangen. Niet in te sluiten of op te sluiten. Het is een uitbreker. Opstanding…: het gaat alle begrip te boven. Niet te geloven. Ongelooflijk.

Opstaan! En weer verder gaan. Vallen leert opstaan. Moet je eerst vallen om weer op te kunnen staan? Letterlijk of figuurlijk? Miljoenen mensen, vele volken zijn in de loop van de wereldgeschiedenis gevallen om nooit weer op te staan. Zes miljoen Joden werden naar de gaskamers gesleept: ‘verschwunden’, vernietigd, niks opstaan! Slechts een schamele rest zocht zijn heil in het Beloofde Land en ging — te midden van een vijandige omgeving — de strijd aan. Een strijd op leven en dood.

In een ver verleden stond ook Abraham op om naar dat zelfde beloofde land te trekken. Maar twee generaties later veranderde dit veelbelovende land in Hongerland. En Jacob pakte zijn boeltje bij elkaar, stond op en ging zijn kinderen achterna. Naar Egypte.

En Jozef en Maria? Ook die moesten opstaan om zichzelf en hun kind in veiligheid te brengen. Weg van de kwade machten.

Totdat! Ja, er kwam een tijd dat ze opnieuw moesten opstaan. Of beter gezegd: mochten opstaan. Weer op weg. Terug naar het land van Ooit. Pessimisten zeiden: ‘Dat wordt Nooit wat.’ En toch… Ze gingen. Door de woestijn. Dat wel! Die weg ging ook de Verloren Zoon: weg uit de zwijnenstal. Terug: ‘Ik zal opstaan en naar mijn vader gaan.’

Ze gingen. Ze gaan. Want ooit, eens… Soms met de moed der wanhoop. Soms vol hoop en goede moed. De dapperen. Etty Hillesum, de jonge joodse vrouw die door de nazi’s in Auschwitz werd omgebracht: ‘De Joden in de woestijn, we kennen dit landschap van vroeger. Maar toch! Dit leven is iets prachtigs en iets groots, we moeten nog een hele nieuwe wereld opbouwen later . Tegenover iedere wandaad en gruwelijkheid een stukje liefde en goedheid stellen. We mogen wel lijden, maar we mogen er niet onder bezwijken.’

Ook Anne Frank was zo’n dappere: ‘Voor iedereen die bang is, eenzaam of ongelukkig, is het verreweg het beste middel om naar buiten te gaan — waar dan ook — daar waar je helemaal alleen bent, alleen met de hemel, met de natuur en met God. Dan pas, alleen dan, kun je voelen dat alles is zoals het wezen moet, en dat God de mensen in de eenvoudige en mooie natuur gelukkig wil zien (…) Wie weet, misschien duurt het niet meer zo lang, dat ik dit overweldigende geluksgevoel met iemand kan delen, die het net zo aanvoelt als ik… ’

Door de woestijn. Maar geen tocht zonder einde. Huub Oosterhuis dichtte bij Jesaja 35: ‘De steppe zal bloeien, de steppe zal lachen en juichen.(…). Die zaaien in tranen die keren met lachen en juichen. De dode zal leven, de dode zal horen: nu leven. Ten einde gegaan en onder stenen bedolven dode, dode, sta op, het licht van de morgen…’

Een nieuwe morgen. Paasmorgen. En de steen werd afgewenteld. Ongedacht. Onverwacht. Ongelooflijk. Dus toch..!

© Gerrit Damsma — 24 maart 2016

bvvAfud� X��Ӭ

One clap, two clap, three clap, forty?

By clapping more or less, you can signal to us which stories really stand out.