In het voorbijgaan

Bidden

“Dansen is bidden met de benen, marcheren is vloeken met de voeten!” (Wim Kan). Dansen en marcheren, bidden en vloeken: het is van alle tijden en alle plaatsen.

Bidden in het openbaar en het gebed van de binnenkamer. Het bidden van de farizeeër en het gebed van de tollenaar.

Er wordt nog gebeden. Natuurlijk! Of is het vaak verworden tot sleur en schiet het persoonlijk gebed er meestentijds bij in?

‘Nu is de dag ten einde, nu wil mijn hart zich wenden, tot u zo groot en goed…’. Sorry Lievenheer, maar vandaag even niet. Ik ben zo moe als een hond en val om van de slaap. Morgen is er weer een dag. Druk, druk, druk…

Jongelui in de leeftijd van 16, 17 jaar hebben ons tijdens de huiscatechese wel eens toevertrouwd: ‘Bidden? Ja, ’s avonds voor het slapen gaan. Dan praat ik even met God. Over mooie dingen en over verdrietige dingen. God…, ja die luistert tenminste.’ Jongeren kunnen soms rake opmerkingen maken. Ook over het bidden…

Bidden: praten met God, maar vooral ook luisteren. De Deense filosoof Kierkegaard zei daarover: “Soms ligt een mens iets op het hart, dat hem zo bezighoudt, dat hij voor alles tracht zich precies voor God verstaanbaar te maken, bang als hij is, dat hij in zijn gebed iets vergeten zou. Hij probeert heel zijn geest te concentreren tot waarachtig innerlijk gebed. Maar wat gebeurt er dan? Hoe meer hij zichzelf in zijn gebed verinnerlijkt, des te minder en minder heeft hij te zeggen, totdat hij uiteindelijk helemaal stil wordt. En wat is meer tegengesteld aan het spreken dan de stilte? Zo is hij een hoorder geworden. Bidden betekent niet, dat je jezelf hoort spreken, maar het is langzamerhand leren zwijgen en blijven zwijgen, om te verwachten, dat je God dan hoort spreken.” Bidden met hart en ziel: ‘Mijn ziel is stil tot God…’

Bidden is geen breedsprakige ‘vertoning’, een zichzelf manifesteren voor God en de ander. Dat geldt voor alle tijden en alle plaatsen: in de kerk of daarbuiten. Dietrich Bonhoeffer over bidden: “Het gebruik van formuliergebeden kan onder bepaalde omstandigheden een hulp zijn. Dikwijls zal het echter een ontwijken zijn van het werkelijk gebed. Door kerkelijke vormen en rijke gedachten raakt men gemakkelijk van het eigen gebed af, de gebeden worden dan mooi en diep, maar niet echt. Een gebrekkig stamelen kan hier beter zijn dan het beste formuliergebed.”

En no skeakelje ik even oer op it Frysk, want dit alles bringt my in kursyfke yn ’t sin dat ik jierren ferlyn ris yn it Friesch Dagblad skreaun ha. Oer it konsistoarje-gebed (foarôfgeand oan in tsjerketsjinst) sa mar earne yn in gemeente yn Fryslân:

Wieger is âlderling. Al sûnt jierren: fjouwer jier op en twa jier ôf. En hy kin alderivichst moai bidde, sizze se. Benammen op ‘e tsjerkerie of sa de sneins as hy âlderling fan tsjinst is. Foardat it ‘sanhedrin’ de tsjerke yn stekt, wurdt der yn de konsis­toarje in gebed útsprutsen. In goeie gewoante, sa net, mar Wieger kin it amper litte om mei de eagen ticht suver in foech preekje ôf te stekken. De wurden rôlje him oer de tonge as dûbeltsjes oer de toanbank. Dat moat ús Leavenhear wol ‘welgevallig’ wêze. Men hat no ienkear de ‘gave’ fan it wurd of net. De hiele gemeente mei alle anneksen wurdt even oereide. It sindings-nikkerke knikte froeger al tankber foar elke reade sint, dat men moat no Boppe wiswier wol sitte te knikken foar safolle dûbeltsjes tusken de sinten.

Dêr is Simen fansels mar in lytse jonge by. Mar goed, dy is dan ek noch mar krekt jeugdâlderling, in jong broekje. Hy sjocht der wakker tsjinoan om foar it hiele front in gebed te dwaan en dûmny ‘op te bringen’. De knibbels binne him suver wat slop. Wieger hat it wol yn ‘e rekken en glimket: Hoe sil dit gean!

En Simen bidt stammerjend oer ûnwisse, lytse minsken yn in grutte wrâld en ‘dat wy, krekt as bern, altyd mar ticht by it Heitehûs boartsjen bliuwe meie, sadat wy Jo stim hearre en ferstean kinne. Amen’. As Simen even letter dûmny foar de preekstoel bringt, krijt er in stevige hândruk en dûmny flústeret: ‘Betanke…’

En yn de himel seit in ingel tsjin de Hear: ‘’Dat wie Simen’’.

‘’Dy namme kin ik’’, seit de Hear, “Simon Petrus! Op ditsoarte minsken haw ik en sil ik myn tsjerke bouwe…’’

© Gerrit Damsma — 22 augustus 2016

Like what you read? Give Gerrit Damsma a round of applause.

From a quick cheer to a standing ovation, clap to show how much you enjoyed this story.