Tygem 2D Seviyesinden Tygem 8D Seviyesine

Tartışma ortamlarına baktığımda, birçok go severin go oyununda daha güçlü olmak istediklerini ama bunu nasıl başaracaklarını bilemediklerini görüyorum. Bu bana daha da güçlenmek için en az onlar kadar tutkulu ve istekli olduğum zamanları hatırlattı. Bu sebeple, Tygem 2D seviyesinden 8D seviyesine ulaşmak için takip edilmesi gereken yolu kendi anlayışıma göre paylaşmak istiyorum. Umut ediyorum ki, bu çalışma daha ileri-seviye araştırmaları teşvik eder ve herkese özellikle goya yeni başlayanlara ilham vererek yardımcı olur. Elbette söyleyeceklerim sadece benim bakış açımdan ibaret, umarım Tygem 8D’a erişmiş olanlar bu çalışmayı daha da ileri-seviyeye taşırlar ve hatalarımı düzeltirler.

I — Çalışma için Gerekenler : Kalite, Metot ve Kararlılık

Detaya girmeden önce bazı kilit noktalara dikkat çekmek istiyorum : kaliteli çalışma, metot ve kararlılık.

1) Çalışma Kaliteyi Gerektirir

İster Tsume-go(1) problemlerini ya da ister mevcut oyunları çalışıyor olun, kalite olmaksızın hepsi anlamsızdır. Internette binlerce oyun oynadığı halde hala zayıf olan birçok kyu ve düşük dan seviyesinde oyuncu görmüşsünüzdür, zira onlar oynadıkları oyunlardaki kaliteye önem vermemişlerdir.

2) Çalışma Özellikle Bir Metot Gerektirir

Eğer doğru yöntemle çalışırsanız, boşa kürek çekmekten kaçınmış olursunuz. Örneğin, benim 80’li yılların sonunda go oynamayı öğrenmiş 7–8D ardıllarımın çoğu joseki ezberleme gibi bir uğraşla boşa kürek çekerek gereksiz yere zaman kaybetmişlerdir.
 Size yine boşa kürek çekmeyle ilgili kendi anımı anlatayım : Ben “Weiqi Joseki Big Complete Encyclopedia” kitabının tamamını, öyle ki hangi sayfada hangi hamlenin olduğunu bilecek kadar ezberledim. Bir arkadaşım kitabın bir kopyasını alarak beni test etmek istedi, fakat beni alt etmede başarısız oldu. Bu, gençliğimin birkaç yılını harcadığım ve diğer alanlarda ilerleme kaydedemediğim boşuna bir uğraştı. Yıllar sonra farkına vardım ki bu aslında bir boşuna kürek çekmeydi.

3) Çalışma Azimli bir Kararlılık Gerektirir

Ünlü bir Çinli eğitmenin başarı üzerine bir sözünü paylaşayım, Chen Anzhi (O’nu Napolean Hill’in Çin versiyonu olarak düşünebilirsiniz) : “Sadece istemek yetmez; o olmalısınız, o olmalısınız.”. İstemek ve yapmak tamamen farklı şeylerdir. Sadece, çözümle birlikte aksiyona sahip olanlar fikri gerçeğe dönüştürürler.
 Eğer Tygem 8D olmak istiyorsanız, ki bu gerçekten ulaşması zor birşey değildir, fakat çok ağır bir bedel ödemeniz gerekmektedir. Bütün boş zamanınızı oyun için feda etmek zorundasınız ve bunu yaparsanız, 3 yıl içinde Tygem 2D seviyesinden Tygem 8D seviyesine atlamakta bir problem olmayacaktır. Eğer oyunu yaşantınızdaki diğer önceliklerle de dengelemek istiyorsanız, bu 5 sene içinde gerçekleşebilir.
 Uyandığınız zaman, go oyunu aklınızda olmalı; bir arkadaşınızın evini ziyarete gittiğinizde yanınıza bir go kitabı da almalısınız; her zaman boş zamanınız olur, o zaman go kitabınızı çıkarın; eğer çocuklarınız varsa, bir yandan go kitabınızı okuyorken diğer yandan onları da eğlendirin (iyi bir koca olup olmadığınız başka bir konu); ve eğer bunları 3 yıl süreyle yapabilirseniz, 8D olacağınıza dair en ufak bir şüphe duymam.

II — Tygem 8D Ulaşabilmek için İzlenmesi Gereken Yol

Uzun süreli çalışmalar genel olarak 3 alandadır : tsume-go çalışmak, oyun oynamak ve ustaların oyunlarına çalışmak

1) Tsume-go çalışmak

Bir Tygem 2D için tsume-go çalışmanın önemi herkes tarafından anlaşılan ve üzerinde daha fazla konuşmaya gerek olmayan bir konudur. Bunun yerine nasıl tsume-go çalışmacağımız üzerine gidebiliriz. Burada özellikle birkaç önemli noktayı basitleştirmek istiyorum.

a) FAZLA önemlidir.

Eğer bir tsume-go kitabıyla karşılaşırsanız, sanki sahip olmadığınız bişeymiş gibi satın alın. Hatta basit kitaplar da satın alın, öyle ki bunları öğrencilerinize hediye olarak verebilir ya da kendi çocuklarınız için saklayabilirsiniz. Eğer bu bir tsume-go klasiği kitabıysa, 2 tane birden satın alın : birini sayfaları ayrılacak seviyeye gelecek şekilde gündelik kullanımlarınız için, diğerini ise zaman zaman başvuracağınız temiz bir referans olarak saklamak için kullanırsınız.Bugünlerde piyasadaki kitaplar aracılığıyla 10,000 farklı probleme ulaşabilirsiniz ve bunların her biri hangi seviyelerin sizler için uygun olduğunu söyleyeceklerdir.

b) Kaliteyle yeniden öğrenin.

Tsume-go çalışmak her problem ile yalnız bir kez uğraşmak demek değildir. Her her problemi sadece tek bir kez çalışırsanız, işin özünü kaçırırsınız. Doğru bir şekilde Tsume-go çalışmak, her probleme bütün varyasyonları aklınıza kazınacak şekilde birçok kez çalışmak demektir. Fakat bu bile yeterli değildir; varyasyonları yavaş okumakla, 10 saniyede okuyabilmek go da fark yaratır.

c) Hesaplama metodu — Tsume-go çalışırken küçümsenen 2 basit hata

a) Hesaplamanızı nihai sonuç alana kadar tamamlamamanızdır, fakat bunun yerine hislerinize dayanarak ve sadece bir varyasyon üzerinden hesaplama yaparak süreci durdurmaktır. Bu kritik hatadan kaçınmak çok önemlidir. Hesaplama gücü süreç üzerinde daha çok pratik yaparak geliştirilir.
 b) Rakibinizin karşılık vereceği en güçlü yol(sekans) üzerinde düşünmemektir. Go oyununda bu, “beklenti içinde olduğu hamle”ye göre oynamak anlamına gelir. Sonuç olarak, kendinizi rakibizin vereceği karşılıklar üzerine hazırlamanız gerekmektedir.

Eğer yukarıdaki iki hatadan kaçınırsanız, hesaplamanız daha da kaliteli olacaktır.

d) Tsume-go çalışma üzerine bir kavrayış

Tsume-go çalışırken sıklıkla yararlandığım bir metodu paylaşayım, belki size de yardımcı olabilir.
 Tsume-go çalışmaya başlamadan önce, hatalarınızı kayıt altına alabilmek için bir kağıt ve kalem hazırlayın. Tsume-go oturumundan sonra, hatalarınızı gruplandırın ve sonrasında cevaplarınızı kontrol edin.

Genel olarak konuşmak gerekirse, 3 tip hata vardır :

a) Doğru yaptığınızı düşünürsünüz, fakat bulduğunuz cevaba baktığınızda yanlış olduğunu görürsünüz. Bu durumda, cevaba bakıp neden yanlış yaptığınızın sebebini araştırın, sonrasında eksiğinizi bileceksiniz. Gelişiminizi etkili bir yolu olduğundan ötürü bu hatalara dikkat etmeniz gerekmektedir. Tekrarladığınız çalışmalar sonrasında, tsume-go problemlerini öncesine göre daha detaylı bir şekilde düşündüğünüzü görüyor olmanız gerekir.

b) Sonucu hesaplayamıyorsunuz. Eğer öyle ise, cevaba bile bakmamanız gerekmektedir, fakat problemi daha sonraya saklayabilirsiniz. Mevcut hesaplama gücünüz problemle başa çıkmak için yeterli değildir ve hatta cevaba baksanız bile altında yatan mantığo kavrayamayabilirsiniz. En kötüsü ise, tsume-go problemlerini düşünmeden ezberlemeye giden sonu olmayan yola girmektir.

c) Bir tsume-go probleminin doğruluğundan şüphe duyabilir ve problemin yanlış olduğunu düşünebilirsiniz. Bu olası bir durumdur. Kitap basıldığından ötürü kitapta yanlış olmayacağını düşünmeyin. Aslında her klasik tsume-go kitabında yanlışlar vardır. Hatta en popüler klasik problem kitabı olan Igo Hatsuyoron da bile Guanzipu da olduğu gibi hatalar vardır. Sadece en en kolay seviye tsume-go kitaplarında tamamıyla doğru cevaplar olabilir. Eğer bir problemin yapımında bir hata olduğundan kuşkulanıyorsanız, öncelikle cevaba bakın ve anlamadığınız kısmı işaretleyin ve öğretmeninize ya da diğer oyunculara danışın. Eğer sadece kendinize istinat edecekseniz, belki go seviyeniz arttığı zaman, problemin gerçekten yanlış olup olmadığını hesaplayacak kabiliyete sahip olursunuz.

e) Tsume-go Kitaplarına Dair

Bende Tygem 2D seviyesi için uygun birkaç tsumego kitabı var ve bana göre bunlar kendi kendinize çalışmak için ya da eğitim materyali olarak hayli öncelikli ve yararlı kaynaklar. Bu kitaplara bir giriş yapalım :

a) 1 set “Lee Chang Ho’nun Seçtiği Tesuji Go Problemleri (1–6 bölüm)”. Diğer set ise “Lee Chang Ho’nun Seçtiği Yaşam ve Ölüm Go Problemleri (1–6 bölüm)”. Bu 12 kitabı bitirdikten sonra, Tygem 4D ya da üzeri bir hesaplama gücüne erişiyor olmalısınız. Bu setler Lee Chang-go tarafından yazılmamış olsa bile, L&D ve tesuji için temelleri içeren gerçekten gayet sistemli ve detaylı kitaplar.

b) “Weiqi Yaşam ve Ölüm 1000 problem” ise gayet iyi ve oyuncuları Amatör 3D seviyesine kadar taşıyacak uygun bir kaynak.

c) Daha sonra “Weiqi Yaşam ve Ölüm Çalışmaları” seti de özellikle yeni başlayanlara ve orta seviyeli oyunculara tavsiye edeceğim bir kaynak (İleri seviye bölümünü tavsiye etmiyorum, zira çoğunlukla amatör 6D ve profesyonel seviyeler için uygun). Bu bölümdeki bazı problemler hayli zor, öyle ki orta-seviye bir dan oyuncunun yarım saat harcayacağı ama tüm varyasyonları hesaplayamayacağı şekilde). Bu tavsiye edilen iki kitap, her birinde toplam 800 problem içeriyor. Çoğunlukla bir iki zor problem hariç Tygem 2D seviyesi için uygun kitaplar, yine de zor olanlarla karşılaşsanız bile devam edebilirsiniz (Bir öğrencim tavsiye ettiğim 2 kitabı da bitirdikten sonra, Tygem 5k’dan Tygem 4D yükseldi. Tabi, O bir problem karşısında varyasyonları hızlıca okuyabilecek bir seviyedeydi.).

Bu kitaplara sahipseniz, bitirdikten sonra yaklaşık 4.500 problemi tamamlamış olmanız gerekiyor ve Tygem 6D’a erişebilirsiniz. Tamamladığınız tsume-go problem sayısı, go gücünüzle elbette ilişkili olacaktır. Bu işe kendinizi ne kadar çok verirseniz, o kadar faydasını görürsünüz.

Daha sonra, Tygem 7D a ulaşmanıza yardımcı olacak “Guanzipu” çalışabilirsiniz.

Tygem 7D, hesap kabiliyeti ve bunun yanında go oyunu elementlerini bütünüyle anlamayı gerektiren bir bariyerdir. Go tahtasındaki büyük resmi ya da oyundaki kesin bakış açısını yakalayamadan Tygem 7D seviyesinin ötesine geçmek mümkün olmayacaktır. Eğer bu bariyeri kırmak istiyoranız, “Heavenly Dragon Diagrams Volumes 1 & 2” çalışmalısınız. Bu problemlerin yarısını bile yapıyor olmanız, bu bariyeri kırmanız için yeterlidir.

Benim düşünceme göre, bu iki kitabın da özü farklı. Guanzipu, go içeriği arasından bir temel konuyu keşfetmenizi gerektirir ve sürekli pratik yapmanızı sağlar. Heavenly Dragon Diagrams Volume 1 & 2 ise, her bir yaşam-ve-ölüm problemini çözebilmeniz için birkaç konsepti birleştirmenizi gerektirir (Belki bu amatör ile profesyonel bakışın kesişimidir?? Bu konuyu daha ehil kişilerin açıklamasını arzu ediyorum).
 Eğer tsume-go uğraşında bu seviyeye giriş yapmışsanız, hesaplama yeteceğiniz birçok go severin seviyesinden uzak değildir. Bu aşamada güçlü bir amatör oyuncunun seviyesine uzak değilsiniz. En basit ifadeyle artık Tygem 8D’sınız. Sürece geri baktığımızda, toplamda 7.000 problemi tamamlamanız gerekiyor.

Kıssadan hisse, tsume-go hesaplama gerektirir, salt ezber değil.

2) Oyun oynamak

Gerçekten konuya nasıl başlayacağımı bilemediğim için kalemi kağıtla buluşturmak çok zor. Bu yazı bir arkadaşımın tavsiye istemesi üzerine birşeyler yazma isteği üzerine oluştu. Yazıya başladığıma göre, öncelikle şunu belirtmek isterim ki bu yazıyı öyle çok üzerinden düşünmeden yazıyorum, eğer hatalar bulursanız bana tavsiyede bulunabilir, düzeltebilirsiniz.

Bence öncelikle oynadığımız oyunların kalitesine dikkat etmeyle başlamalıyız.
 Gerçek bir oyunda her iki taraf anlayışları ve tek hamle kısıtı çerçevesinde en etkili hamleyi yapmak için yarışırlar. Bu her Tygem 2D oyuncunun Tygem 8D olmak için takip etmesi gereken yoldur. Ancak bu yolla daha da güçlenebilirsiniz.

Gerçek bir oyunda, güç mücadelesi tamamıyla oyuncuların diğerinden daha iyi hamle oynaması üzerine odaklanmıştır, yoksa göze hoş gelen bir hamle oynamak değildir mesele (Gerçek bir oyunda rakibinize göre daha bir hamle oynamayı başarıp başaramadığınız ayrı bir meseledir, bunun için çaba göstermeniz ise takdir edersiniz ki ayrı bir meseledir).

Go oyunu bir etkinlik (efficiency) savaşıdır. Fuseki(2) aşamasındaki ilk 10–20 hamleyi ve oyun sonunu çıkarıp, herhangi bir sekanstan 10 hamleyi rastgele aldığımızda oyuncuların etkinliğinin farklı olduğunu görürüz. Netice itibariyle, daha etkin olan tarafın daha çok fayda etmesi de farklıdır.

Bir go maçı yaklaşık 250 hamle sürer. Fuseki ve oyun sonunu hariç tutarsak, kalan 200 hamle etkinlik üzerinedir (Pro oyuncuların oyun açılışlarını tamamıyla kopyalayamasak dahi yine de taklit edebilir ve pro oyuncular ile bizlerin küçük oyun sonu hamleleri yine de aynı olur). Her bir hamlede elde ettiğiniz küçük avantajların toplamı, 200 hamlelik oyun sonrasında size oyunu kazandıracaktır.

Netice itibarıyla şunu söyleyebiliriz ki, go oyununda güçlenmeniz her hamledeki etkinliğinizi arttıracak tekniklerle alakalıdır. Kesin galibiyetin esasını her bir hamleyi rakibizden daha etkin bir şekilde oynamanız belirler.

Bazı go oyuncular internet üzerinden onbinlerce oyun oynadıkları halde seviyeleri bu sebeple yükselemiyor. Onlar daha etkin hamleleri oynamayı çabalamak yerine, sadece hoşlarına gittikleri gibi oynuyorlar.

Günümüzde, yüz yüze oyun oynamak bir lüks haline geldi. Daha çok oyunlar çevrimiçi olarak oynanıyor. Her bir kişinin farklı alışkanlığı güç kazacakları hızı zorunlu kılıyor. Ben Tygem 8D a erişmek isteyen Tygem 2D oyunculara şunu tavsiye ediyorum, oyun oynarken oyun dışında hiçbirşey yapmayın, çayınız önünüzde olsun ve sadece her bir hamleyi daha iyi oynamaya konsantre olun. Rakibiniz düşünüyorken, siz de rakibinizden daha iyi ve sıra dışı hamleler oynamanız gerektiğini bilmeniz gerektiğini düşünmelisiniz.

Benim de uyguladığım birşeyi sizlere de öneriyorum. Bu metodu ben buldum.
 Geçmişte bir şehir turnuvasından önce, bir elime şu kelimeleri yazdım : “Dikkat et”. Bu iki kelime sürekli olarak bana ,daha önceden internette oyun oynarken bilgisayarın yanına koyduğum ve üzerinde “Etkin Olmaya Dikkat Et” yazan kağıdı hatırlattı.
 Öyleyse lütfen bir kağıda bunu yazın ve bazen ihmal etseniz bile göze çarpan bir yere koyun, bu oyununuzun gelişmesine yardımcı olacaktır.

Şimdilik bununla yazımı sonlandırıyorum zira oldukça garip şeyler yazmaya başladım.

[Not : Bu, yazının revize edilmiş orijinal Çin versiyonunun sonu. Yazının diğer bir ingilizce çevirisinde biraz daha fazla materyalden bahsediliyor. Fakat orijinal Çin ya da revize edilmiş Çin versiyonda yer almadığından bu yazıda da belirtilmedi.]

1)Tsume-go: Japonca bir kelime. Çoğunlukla yaşam-ve-ölüm problemleri kastedilerek go problemleri anlamına gelmektedir.

2)Fuseki: Oyun açılışı anlamına gelir.

Kaynak : Tchan001’s Blog -> goo.gl/8xRd5U


Originally published at Go Akademy.