Evropsko tumačenje pojma “rase”

Istražujući internet(e), naišao sam sajt pod nazivom “British Pathé”, novi sajt sa novim imenom koji predstavlja onlajn arhiv za stari i dugogodišnji “Pathé News” koji je tokom dvadesetog veka, izmedju 1910. i 1970. godine, dokumentovao video (kasnije i tonskim) zapisom najvažnije, a i one manje važne, događaje dvadesetog veka, odnosno u onom dobu kada je postojao. Većina crno-belih snimaka o događajima tog vremena je upravo naprevljana od strane njih.

Elem.

Tokom gledanja i slušanja godišnjih izveštaja novinara, akademika i istoričara o specifičnim godinama o kojima su izveštavali, saznao sam jedan vrlo interesantan i bitan detalj o tome šta je u stvari značio pojam “rasa” (u smislu ljudske vrste) u Evropi.

Za razliku od značenja pojma “rasa” u Sjedinjenim Američkim Državama, koji podrazumeva isključivo nečiju boju kože (što je zapravo apsurd, jer je jedna rasa — homo sapiens), evropsko tumačenje je kompletno drugačije.

U prvoj polovini dvadesetog veka pojam “rasa” se koristio kako bi se napravila razlika između više — civilizacijskih jedinica — , gde bi u evropskom slučaju jednu civilizacijsku jedinicu predstavljala Anglosaksonska, zatim Germanska (gde pripadaju Nemačka, Austrija, Flandrija, Holandija, delovi Švajcarske, bivša Sudetska oblast Čehoslovačke, i istočna Pruska (odnosno današnji delovi Poljske)), Skandinavska (koja je bliska germanskoj), Iberijska, Italijanska, itd.
Kod Slovena, do duše, situacija je znatno složenija, jer panslovenski pokreti nikad nisu dostigli nivo zajedništva i energičnog pan-nacionalizma poput onog germanskog u 19. veku, te bi se kod Slovena civilizacijske jedinice morale deliti spram vere, različite istorijske sudbine, u smislu potpadanja pod različite sfere uticaja tokom istorije, unutrašnjih animoziteta (poljsko-ruski, baltičko-ruski, hrvatsko-srpski, itd), kao i prenaglašenog pojedinačnog nacionalizma svakog naroda. Jedna stvar, do duše, veže Slovene, jedna stvar koja je jedno vreme bila sudbina svih slovenskih država — komunizam. Ali, s obzirom da je komunizam ideologija, nadnacionalna, ne može služiti kao spajajuća okolonost za konstituisanje jedne civilizacijske jedinice kod Slovena. Čak ni samo po veri, ne bi se mogla napraviti jasna civilizacijska jedinica između pravoslavnih, katoličkih, protestantskih i ateističkih Slovena. Hrvate i Poljake ne vezuje mnogo toga, sem pripadanja istoj denominaciji, ne dele svest o zajedništvu prema slovenskoj osnovi. Kod pravoslavnih, takođe ne postoji svest o zajedništvu između, na primer, Srba i Belorusa. Izdvojeni primeri postoje, naravno, ali se teško može napraviti jedna civiliacijska jedinica. Sudbina slovenskih naroda u Evropi se najviše vezuje za, kao što rekoh, sfere uticaja kojima su pripadali, pa se spram toga i definišu i određuju svoju pripadnost.

Civilizacijska jedinica bi u ovom slučaju predstavljala svest o pripadnosti jednoj grupi, svest o zajedništvu, deleći određene kulturološke (i u određenoj meri religiozne) aršine, sličnost društvene regulacije, u smislu sličnosti političkih sistema i odnosa prema vlasti.
One clap, two clap, three clap, forty?

By clapping more or less, you can signal to us which stories really stand out.