Onderstaande recensie van Reality Testing, de nieuwe LP van Lone, heb ik niet geschreven omdat het moet, maar omdat ik wil dat iedereen hem minstens een keer luistert.

Het eerste nummer dat ik ooit van Lone hoorde was een obscure remix, die hij had gemaakt van een obscuur nummer van een obscure artiest. Hipsterstatus guaranteed dus. Dit was vijf jaar geleden. Vijf jaar, vijf LP’s (long plays; albums) en een aantal EP’s (extended plays; korte albums) verder verschijnt nu zijn laatste LP Reality Testing; de huidige kroon op zijn werk.

Lone’s visitekaartje was altijd al zijn synthese van hiphop met clubachtige house beats, geaccompagneerd door vette chromatische synthesizers. Voor velen klinkt die combinatie niet bepaald aantrekkelijk; hiphop wordt nog dikwijls geassocieerd met de gangster grandeur van een 50 Cent of een Rick Ross en clubmuziek wordt nog vaak gezien als die negen minuten durende snel opeenvolgende monotone drums bovenop een minimalistisch melodietje. Zo is Lone niet.

Tijdens het luisteren van Lone, refereren je gedachten naar die mooie zomerdagen, die je doorbracht met je vrienden met enkel mooie muziek en blije gedachten aan je hoofd. Dat je toen nooit Lone op had staan maakt niks uit, de associatie komt toch vanzelf. Het verbaast niet dat Lone nummers heeft gemaakts als “To Be With That Person That You Really Dig” en “Summer of Summer”. Dit is gewoon waar een groot deel van zijn muziek over gaat. Overigens is het niet eens heel significant dat de muziek van Lone een nostalgisch gevoel kan oproepen. Zeker rond de zomer heeft iedereen wel een nummer, album of artiest wat hen mentaal terugbrengt naar de mooie zomerdagen van weleer en verder naar de magische dagen, die nog moeten komen.

Daarom komen we nu bij de nieuwe plaat van Lone; Reality Testing. Met deze plaat laat Lone zien dat hij verder rijkt dan enkel nostalgie. Reality Testing, een LP van meer dan 50 minuten, is namelijk een ontzettend menselijke en organische plaat met ziel. Dit klinkt vreemd en wellicht wat abstract. Daarom schets ik even een context over de ontwikkeling van elektronische muziek.

Zoals het al in de naam zit is de ontwikkeling van elektronisch geproduceerde muziek een direct gevolg geweest van technologische ontwikkelingen. Van de elektrische gitaar naar het keyboard, naar de drumcomputer, naar de sampler tot aan de computer met internet. Elke ontwikkeling creëerde een scala aan nieuwe creatieve mogelijkheden, maar zorgde tegelijkertijd ook voor beperkingen. Een elektrische gitaar is een fantastisch apparaat, maar zal (bijna) nooit zo puur en egaal klinken als haar akoestische voorganger. Net zoals een drumcomputer nooit zo natuurlijk drums kan produceren als een persoon achter een drumstel. Met elke nieuwe ontwikkeling moest elektronische muziek hier en daar ook inleveren aan iets inherents aan de muziek zelf; aan authenticiteit, aan het zielvolle, aan het organische, aan het menselijke. Noem het wat je wilt.

Muziek, als product van de populaire cultuur, is (mede door technologische ontwikkelingen) vaak onderhevig aan trends. Elk genre is hier even vatbaar voor. Zeker op het gebied van (underground) elektronische muziek was het tot recentelijk de trend om alles steeds minimaler te produceren. De beats moesten strakker, de melodieën moesten rauwer, de toeters en bellen moesten er vanaf. De toenemende populariteit van Techno en House in West-Europa, maar ook steeds meer in de Verenigde Staten (waar elektronische dansmuziek nooit echt mainstream heeft mogen worden) heeft daar ongetwijfeld iets mee te maken gehad.

Zoals elke trend echter opkomt, hoort er ook iets daarna voor in de plaats te komen. Dat is de voorwaarde voor een trend. Zo moet ook de trend van minimalisme plaats maken en dat voor niemand minder dan Daft Punk. De artiesten, die ooit iconisch zijn geworden door soul en disco muziek te brengen naar de club door middel van strakke house beats, waren ineens terug met het ultieme popalbum van 2013, Random Acces Memories, een manifest waarin dansmuziek juist weer soulvol moest worden. Het proces werd dus omgedraaid. Het openingsnummer “Give Life Back to Music” geldt dan ook gelijk als het devies voor het verdere verloop van de plaat. De symbiose tussen het zielvolle en het dansbare trachtte Daft Punk te bereiken door middel van extreme nostalgie. Ze brachten letterlijk iconen van de trends van weleer de studio binnen om het vroeger naar het nu te brengen. Zo valt er wat voor te zeggen dat “Get Lucky” net zozeer een Nile Rodgers/Chic nummer is, als dat het een Daft Punk nummer is. Ik wil geen kwade woorden over Daft Punk spreken, want ook ik heb intens genoten van hun laatste album. Wat ik wel wil pleiten is dat men een ogenschijnlijke negatieve ontwikkeling in de cultuur (in dit geval het toenemende minimalisme in dansmuziek) niet hoort tegen te gaan door enkel iets uit het verleden te extraheren vanuit een nostalgisch vertrekpunt. Het “vroeger was alles beter”-denken is erg gevaarlijk, want het ontkent namelijk voor een groot deel de kwaliteiten, die nu in onze cultuur te vinden zijn.

Reality Testing is geen nostalgische cd. Misschien geeft de cd je wel nostalgische gevoelens (dat deed hij ook bij mij), maar met deze plaat wijst Lone duidelijk naar voren en niet naar achteren. Ondanks dat het iconische geluid van Lone intact blijft (de hiphop, de house en de synths) is duidelijk aan te horen dat hij zichzelf flink heeft vernieuwd. Vooral de combinatie tussen house en hiphop is veel organischer geworden, waardoor het eigenlijk geen van beide meer is. Zo begint midden op de plaat het nummer Coincidences nog met een kalme synthesizer, om plots te worden weggeblazen door een sterke hiphop beat. De beat valt midden in het nummer weg om wederom plaats te maken voor de kalmere synth. Schattige geluidjes, die klinken als de inbelverbingding tonen op helium komen dan op samen met een rustige 4x4 beat (het ritme wat onder een house nummer zit), die gemoedelijk het nummer uitleiden. Dit was geen house, dit was geen hiphop. Dit was meer.

Zo heeft elk nummer op Reality Testing wel een moment, waarin het nummer net een beetje verder gaat. In veel house of hiphop nummers gebeurd er enkel iets nieuws als de beat er weer in “dropt” (een trend waar dubstep overigens het meest bekend om is gaan staan), maar dat is eigenlijk amper vooruitgang te noemen. Zet maar eens een willekeurig hiphop instrumental tegenover 2 is 8, waarin Lone een heerlijke boom-bap beat loslaat voor een minuut durende jazzy synthsolo als outro. Het gevolg van een organisch nummer als deze en de 11 anderen die op de cd staan is dat Reality Testing een plaat is, die net zo makkelijk thuis kan horen op de platenspeler in de club als ook op die in de woonkamer. Zeker gezien de huidige singletjes cultuur in de clubs, waar DJ’s eigenlijk geen albums maken (want je draait geen albums in een club), is Reality Testing alleen al om die reden een mijlpaal.

Nu de zomer weer met kracht haar intrede doet in ons land, heeft iedereen wel een nummer, album, of artiest wat hen mentaal terugbrengt naar de mooie zomerdagen van weleer en verder naar de magische dage, die nog moeten komen. Reality Testing van Lone is die zomerplaat voor mij, en afgaande van de kwaliteit van dit meesterwerkje zal ik daarin niet de enige zijn.

TL;DR: DE NIEUWE CD VAN LONE, REALITY TESTING IS SUPER AWESOME. HIJ COMBINEERT HIPHOP EN HOUSE EN MAAKT ER MEER VAN. ZELFS MENSEN DIE NIET VAN DIE TWEE GENRES HOUDEN ZULLEN VERBAASD ZIJN DOOR DE MATE VAN MENSELIJKHEID EN EMOTIE DIE IN DE PLAAT TE VINDEN IS. LUISTER DEZE ZOMERPLAAT VAN HET JAAR NU GRATIS OP SOUNDCLOUD.