Hhhh, aflevering 3

Ik zat naar die serie te kijken van Roel van Broekhoven, naar de aflevering over de moordpartijen van de Einsatzgruppen en waarom mensen daar zo graag aan meedoen. Ik kende het verhaal al van Daniel Jonah Goldhagen, Hitler’s willing executioners — niet dat ik dat van plan ben te lezen — maar het maakte destijds nogal indruk, het enthousiasme waarmee mannen aan het moorden slaan. De conclusie dat de Holocaust alleen in Duitsland mogelijk was trouwens niet. Het is maar een klein stapje van slachtoffer naar beul. Kijk maar naar onze jongens in de West, die na 5 jaar onderdrukking moeiteloos oorlogsmisdaden gingen plegen in Indië.

Interessant in het programma was de Franse pastoor die zich in die Einsatzgruppen verdiept heeft — hij sprak getuigen die voor hun plezier naar de executies waren wezen kijken en teleurgesteld dat ze bij de tweede ronde minder goed zicht hadden dan bij de eerste — en hij denkt dat je high wordt van mensen vermoorden, dat het een soort drug is (een ander dacht dat het ook met seks te maken had, want de vrouwen in Babi Yar moesten zich uitkleden voor ze vermoord werden. Seks en dood dus, het lijkt Gerard Reve wel).

Het heeft ook erg veel met macht te maken. Als je absolute macht hebt over mensen, houd je geweten denk ik op met werken. Dat zie je volgens mij ook bij ouders die kinderen misbruiken.

Ik weet ook niet wat ik zou doen als de buurman op zondagmorgen om 9 uur weer eens in de slaapkamermuur gaat boren en ik heb een geladen AK 47 naast mijn bed en de zekerheid dat er geen arrestatieteam langskomt.

En het helpt ook als je een religie of ander soort ideologie hebt die het goedpraat. Wat is nou leuker na een leven als loser om mensen die op je neerkeken dood te maken en ook nog het idee te hebben dat je het voor een goed doel doet? Dubbel kicken. Totdat je er zelf aangaat, maar waarschijnlijk zit je dan nog midden in je roes.

Ik geloof er trouwens geen snars van, zoals allerlei christenmensen en -historici, dat mensen uit moorden slaan, omdat ze dat in een heilig boek hebben gelezen. Daar zijn die boeken veel te dubbelzinnig voor. Als je toevallig net een andere pagina had opgeslagen, was je zeker iedereen gaan huggen (of de andere wang toekeren)? Kom op.

Tamelijk onwetenschappelijk om te denken dat het zo werkt. Lees liever eens een boek over sociale psychologie, als je hier iets verstandigs over wilt zeggen. Of Waarom? van Victor Lamme. Mensen bang maken met een geweer moet erg stimulerend zijn voor je beloningssysteem. Net zoals Trump zich lekker belangrijk voelt als hij 59 kruisraketten laat afschieten op een leeg vliegveld in Syrië.

We zijn er denk ik wel uit: Iedereen kan morgen dader zijn van iets verschrikkelijks, als de juiste gelegenheid zich maar voordoet. Die kans is alleen vrij klein. Hier. In Congo ligt dat bijvoorbeeld anders, maar dat volgen we hier niet. Ze zijn daar namelijk te arm om deze kant op te vluchten.

Show your support

Clapping shows how much you appreciated Marc Woltering’s story.