The shift in sharing

De wederopstanding van gerichte, gedoseerde en zelfs anonieme online communicatie


Vroeger was bijna iedereen anoniem online. Men had een willekeurige nickname en avatar. Met de opkomst van social media werd het steeds normaler en ook logischer om online dezelfde identiteit als offline aan te nemen. Zo wordt het offline imago ook online opgebouwd. Alles delen met internet vrienden en volgers, zo veel mogelijk foto en video’s uploaden en lekker veel inchecken. Maar hoe lang nog? We zien gerichte, gedoseerde en zelfs anonieme online communicatie weer zegevieren. In deze post zal ik de beweging trachten te duiden.

Men is zich sinds bewustwordingscampagnes zoals deze in Brazilië, maar met name door de onthullingen van Snowden over de NSA, (een koekje van eigen deeg ;-)) steeds meer bewust van hetgeen ze delen en met name ook met wie. Want zelfs mijn ouders weten de privacy instellingen van Facebook te vinden. Die zorgen er echt wel voor dat ze hun posts alleen met vrienden delen in plaats van het gehele internet.


Van delen met velen naar zij die het wat kunnen schelen

Foto: www.aakashnihalani.com

Maar ook in de vriendenlijst van Facebook zitten er genoeg mensen die echt niet alles hoeven te weten. Om iets met alleen echte vrienden te delen gebruikt men vaker een messaging app. Want als er iets geëxplodeerd is de afgelopen jaren dan zijn het wel apps als WhatsApp met 500 miljoen actieve gebruikers, overgenomen door Facebook voor 19 miljard, Telegram dat populair werd na deze overname, Line en WeChat.

Deze apps brengen het verleden naar het heden en maken weer gebruik van de meeste authentieke vriendenlijst, het telefoonboek in plaats van de social graph binnen social media. Meer en meer apps maken de connectie met het telefoonboek. Binnen social media worden enkele boodschappen met velen gedeeld, maar binnen deze apps worden veel meer boodschappen met minder mensen gedeeld.

Websites doen er daarom slim aan om zich niet alleen te focussen op Facebook of Twitter, maar juist ook te faciliteren dat bezoekers content kunnen delen via bijvoorbeeld WhatsApp. De Amerikaanse website USA Today biedt mobiel de WhatsApp share-button aan en publiceerde hier eind mei enkele cijfers over. Zo vindt 18% van alle shares via WhatsApp plaats. Wat meer is dan de shares via Twitter. Ook platformen als Shazam (10% van al het deelverkeer), Buzzfeed en Aviary ervaren deze shift in sharing.

In Nederland was Upcoming de eerste website die de Whatsapp share-button implementeerde. En niet zonder succes want Koen Droste, manager van Upcoming, geeft aan dat de afgelopen 3 maanden 43% van alle shares van artikelen gedaan werd via Whatsapp. Een groter aandeel dan via Facebook (25%), e-mail (18%) en Twitter (14%). Opmerkelijk is dat qua inkomend verkeer Whatsapp verwaarloosbaar is t.o.v. Facebook. Facebook shares hebben natuurlijk een groter bereik doordat Whatsapp waarschijnlijk echt in 1 op 1 communicatie gebruikt wordt.


Van delen voor altijd naar content met beperkte houdbaarheid

Foto: www.juliettebates.com

Andere messaging apps die sterk in populariteit toegenomen zijn, zijn apps als Snapchat waarbij content slechts een bepaalde tijd beschikbaar blijft voor de ontvanger. Deze apps passen goed in de tijdgeest waarin we niet altijd willen dat alles wat we delen zichtbaar blijft. Snapchat kent 30 miljoen actieve gebruikers, waarvan 275.000 uit Nederland, en 500 miljoen snaps per dag. Vele merken weten de service te vinden. Van lingerie merk Miss Crofton die de nieuwe collectie tijdelijk zichtbaar maakt tot aan het Wereld Natuur Fonds die bedreigde diersoorten letterlijk laat verdwijnen.

Toen Snapchat het overnamebod van Facebook afsloeg moeten ze gedacht hebben dan ontwikkelen we het zelf. Want al gauw verscheen Facebook’s app Slingshot waarin content ook maar tijdelijk beschikbaar blijft. Het verschil zit hem in de verplichte uitwisseling van content. De ontvanger kan alleen de gestuurde foto of video zien als hij er eerst zelf één terug stuurt. Ook in de app Franklychat is men volledig in controle over de chathistorie. Alles is weer te verwijderen ook al heeft de ander het opgeslagen.

Binnen Facebook zagen we dit fenomeen al eerder voorbij komen. Met “whitewalling” verwijderde Facebook gebruikers al hun gedeelde content zodra het gelezen was. Zo ontstond er weer een schone wall. Met het social media network Voycee is dit niet meer nodig want hier bestaat helemaal geen historie. Dit netwerk werkt zo dat zodra een gebruiker wat nieuws deelt zijn vorige post inclusief alle interactie zoals comments verwijderd wordt. Zo staat er op Voycee dus altijd maar één post.

Want iedereen heeft “the right to be forgotten”. Google is geen voorstander van het tornen aan haar zoekresultaten, maar onlangs heeft het Europees Hof besloten dat Google verplicht is onjuiste of gedateerde informatie uit zijn database te verwijderen als iemand hier bezwaar voor indient. In Nederland zijn inmiddels ruim 4.200 vergeetverzoeken voor ongeveer 16.500 url’s ingediend. Dit hoeft alleen niet te betekenen dat het de zoekresultaten echt verdwijnen want Engelse journalisten die hoorden dat bepaalde artikelen van hun verwijderd zouden worden gingen de url’s gebruiken in een nieuw artikel over deze vergeetverzoeken. Zo werden de url’s weer opnieuw geïndexeerd.


Van delen met identiteit naar anoniem als prioriteit

Foto: http://www.andrewbmyers.com/

We proberen door anoniem over het internet te struinen op vele manieren onze privacy te beschermen. We chatten anoniem, mailen veilig en versturen zelf versleutelde sms’jes. Want met X-pose, een wearable skelet, wordt letterlijk duidelijk hoeveel we ons bloot geven door alles maar te delen. Het topje wordt naar mate er meer gedeeld wordt, steeds meer doorschijnend. Er ontstaan ook hele bewegingen zoals Indie Tech die een vuist maken tegen het business model Corporate Surveilance. Zij vinden dat de tools die wij gebruiken ons niet mogen bespioneren. En om het spioneren in de publieke ruimte tegen te gaan heeft kunstenaar Leo Selvaggio een masker van zijn gezicht beschikbaar gemaakt om facial recognigiton camera’s te foppen.

Maar het anoniem delen van informatie is niet iets wat alleen maar vanuit privacy-optiek wordt gedaan. Christopher Poole, founder van 4chan, pleit al jaren voor de kracht van anonimiteit en de impact die het kan hebben op creativiteit. Men kan zichzelf dan uiten zonder gevolgen. Falen maakt dan niet uit en gaat men dingen uit proberen en de grenzen opzoeken. Zo heeft 4chan geen archief en hiërarchie en is de status volledig gestoeld op de laatste post van een gebruiker. Content staat weer centraal en niet degene die het post.

Een mooi project dat hierop aansluit is “20 day stranger” van MIT Media Lab. Via de app die zij ontwikkeld hebben wordt iemand volledig anoniem aan iemand anders ergens in de wereld gekoppeld. Voor 20 dagen lang delen ze heel visueel alles wat ze op een dag mee maken zonder dat ze weten met wie en waar hij of zij zich op de wereld bevindt. Met de app Slight weet de gebruiker wel waar de ander is want deze app maakt het mogelijk om op basis van locatie anoniem met mensen berichtjes uit te wisselen. “You didn’t sign into this network. You walked into it. Slight is for the networks you walk into, the ones you can’t switch off”

Anonimiteit wordt ook al sinds mensenheugenis gebruikt om geheimen op te biechten. Tegenwoordig hebben we met het internet een soort publiek biechthokje. Het oudste voorbeeld hiervan is natuurlijk het project Postsecret waarbij mensen anoniem geheimen op een briefkaart op kunnen sturen en deze worden vervolgens gepubliceerd. Tegenwoordig kunnen biechters hun geheimen ook als audio opnemen. Door een geheim echt hardop uit te spreken valt er een last van de schouders af. Het blijft een prachtig project.

Maar de biechthokjes verschuiven van het web naar mobiel. De apps Whisper en Secret waren het gesprek van de dag op SXSW dit jaar. In beide apps kan iedereen anoniem zijn grootste geheimen delen. Echter zit het verschil erin dat via Whisper men dit deelt met het hele internet en kan er gefilterd worden op locatie. Terwijl bij Secret er een koppeling gemaakt kan worden met het telefoonboek waardoor het duidelijk wordt of een geheim van een vriendof een vriend van een vriend is. Ik heb Secret sinds de lancering in Nederland op mijn iPhone staan, maar ik heb niet echt het idee dat het aan populariteit wint. Maar het zou mijn leeftijd kunnen zijn. :-)


Kortom een flinke verschuiving in het online delen van informatie. Of is slechts de golfbeweging weer terug waar we begonnen? In ieder geval een beweging die niet meer te stoppen is en er eentje is om in de gaten te houden.

Show your support

Clapping shows how much you appreciated Bas’s story.