5 weetjes over Rik Wouters

Rik Wouters’ werken brachten kleur in zijn donkere leven

‘Zelfportret met sigaar’.

Honderd jaar na zijn dood krijgt kunstenaar Rik Wouters nog eens de aandacht die hij verdient. De Brabantse fauvist kende een moeilijk leven met een tragisch einde. Door zijn vroege dood is hij waarschijnlijkst het meest bekend. Al zijn er zeker nog andere dingen die hem typeren. Hieronder volgen vijf elementen uit het korte, maar vooral woelige leven van Wouters.

1. Gezondheidsproblemen

‘Zelfportret met de zwarte ooglap’.

Wouter stierf op zijn 34ste aan de gevolgen van oog- en kaakkanker. Hij heeft hiervoor een lange lijdensweg afgelegd. Nadat een van zijn ogen werd weggehaald, moest hij verder met een oogkapje door het leven. Maar daar stopt het niet. Ook aan zijn andere, goede oog krijgt hij problemen. Dit zorgde ervoor dat Wouters tijdens zijn laatste levensjaren niet meer fatsoenlijk zijn penseel op het papier kreeg geplaatst.

Naast kanker had Wouters ook last van ernstige hoofdpijn. Omdat hij in een armzalige toestand leefde, moest hij het stellen met goedkope chemicaliën en giftige verfverdunners. Die slechte materialen maakten het Wouters’ gezondheid er niet gemakkelijker op.

2. Nel

‘De Rode Gordijnen’.

Op zijn 17 jaar trok Wouters naar de Brusselse academie. Daar ontmoette hij de sensuele Hélène ‘Nel’ Duerinckx. Zij was gedurende heel Wouters’ leven zijn muze, en ook zijn enige model. Hij schilderde haar meermaals en maakte ook het bronzen beeld ‘Zotte Geweld’ dat op haar is gebaseerd.

In 1905 gaven ze elkaar het jawoord. Ze hebben gewoond in Brussel, Mechelen en Drogenbos. Na de dood van Wouters trouwde Nel nog twee keer, maar ook zij bleef haar hele leven kinderloos.

3. Oorlog

‘Interneringskamp te Zeist’.

Net op het moment dat Wouters’ carrière op het punt stond om een hoogtepunt te bereiken, brak de Eerste Wereldoorlog uit. Hij begon als soldaat in Luik met de bedoeling om daarna in Antwerpen te gaan vechten.

Duitsland was echter zo sterk dat Wouters over de grens in Nederland moest gaan vechten. Tijdens die periode verbleef hij in Amersfoort en later in Kamp Zeist. Daar beschilderde hij het leger in al zijn facetten: van het dagelijkse leven van de soldaten tot de begrafenissen ervan.

4. Eigen huis

‘Dame in het blauw voor een spiegel’.

Nel en Rik droomden van een eigen huis in Brussel. Na het regelen van enkele leningen had hij het nodige bedrag bijna verzameld. Toen hij in 1913 de Picardprijs won, kreeg hij hiervoor 600 frank. Daardoor had hij voldoende om een huis te kopen. In 1914 huisden ze uiteindelijk in.

Nel leed aan tuberculose. Daarom gingen ze de buitenlucht opzoeken door in de buurt van het Citadelplein te gaan wonen, dat nu het Rik Woutersplein heet. Eén van de werken die Wouters in dat huis maakte is Dame in het blauw voor een spiegel.

5. Decor

Ontwerp van decor Klein Duimpje.

Naast schilder was Wouters ook een goede beeldhouwer. Een van zijn bekendste werken is ‘Zotte Geweld’. Naast schilderen en beeldhouwen kon Wouters ook zijn ei kwijt in het ontwerpen van decors. Hij schilderde het decor van Klein Duimpje. Dat toneelstuk werd voor het eerst in Brussel opgevoerd, in het bijzijn van Wouters.

Een jaar na de voorstelling in Brussel, in 1912, trok Wouters met auteur Elslander naar Parijs. Daar werd in de Folies-Bergères Klein Duimpje opgevoerd. Een jaar later ging hij opnieuw naar Parijs, waar hij de decors bijwerkte. Wouters was echter een kritische geest en was niet tevreden over de belichting van zijn decors in Parijs.

David Panis

Show your support

Clapping shows how much you appreciated David Panis’s story.