Nostradamus, een verhaal uit ‘Gifjes’

De voorkant van het boek.

8 mei. De fractievergadering was een zooitje vandaag. Ik vraag me af of fractievoorzitter Willems überhaupt enig idee heeft wie ik ben. We zijn niet meer dan kinderen in een crèche: Willems vertelt ons wat we moeten vinden. Wij reageren: nee, dat vinden wij niet! Willems lacht. Legt ons nog eens uit wat we moeten vinden. Dit gaat zo in een cirkeltje door tot Willems op zijn horloge kijkt, verzucht: ‘Jongens, ik moet echt weer door.’ Hij schuift naar achteren, waardoor zijn stoelpoten over de houten vloer schrapen, en staat met veel herrie op. Hij laat een halflege kop koude koffie achter. Hij heeft een bril waar vette vingerafdrukken op zitten.

Als Willems weg is neemt Saskia meestal het woord over. Willems vertelt ons wat we moeten vinden, Saskia legt uit hoe we dat het best kunnen verwoorden voor de camera’s. Ze draagt slecht zittende mantelpakken en staat altijd op voor ze praat. ‘Het is een moeilijke discussie, maar we hebben er vertrouwen in dat we eruit komen,’ zegt ze dat we moeten zeggen. Of: ‘Kamerlid Giebels is een loyaal, hardwerkend Kamerlid en het is verdrietig dat zijn positie niet meer houdbaar is.’ Ik kijk dan naar haar mantelpak, dat haar schouders groter doet lijken dan ze zijn. Ik kijk naar haar dunne polsen en haar getekende wenkbrauwen. Vandaag legde Saskia ons het WK uit. Saskia noemt dit een ‘opfriscursus’. Wij noemen het een ‘fuck dit-cursus’, maar niet waar ze bij is.

‘Het wereldkampioenschap voetbal vindt dit jaar plaats in China. Voor het WK zijn twaalf nieuwe stadions gebouwd. Nederland zit in pool C.’ Saskia is ervan overtuigd dat we op de hoogte moeten zijn van ‘een breed scala aan popculturele fenomenen’, zodat we niet in de war raken als de journalisten van Fakkers of Ruck ons ernaar vragen. Vorige week hebben we de hele middag besteed aan pandafilmpjes. Blijkbaar is het op dit moment ‘in’ om jezelf te filmen terwijl je een pandafilmpje naspeelt met grote zwarte kringen rond je ogen getekend. Pandaën, noemen ze dat. Dank je wel, Saskia.

De kabinetscrisis is nog niet opgelost. De vraag of mensen met een uitkering naar festivals en musea mogen, blijkt lastiger dan gedacht. Beide partijen zijn het erover eens dat we dit soort snoepbezoekjes moeten beperken — mensen met een uitkering zouden tenslotte aan het solliciteren moeten zijn en niet op Lowlands rondparaderen — maar de coalitiepartner kiest een veel strengere aanpak dan wij. Ik vroeg Willems of het kabinet hierop gaat vallen. Hij zei: ‘Breek jij daar je mooie hoofdje maar niet over.’ Ik denk dat hij een grap maakte, want ik heb geen mooi hoofd en bovendien is dat iets wat je tegen vrouwen zegt en ik ben geen vrouw.

12 mei. Ik stond met de premier in de lift vanmorgen. Die man is ook maar gewoon een man. Hij is langer dan je zou verwachten, grote handen. De mouwen van zijn overhemden steken net iets verder uit dan de mouwen van zijn colbertje, zodat er een heel mooi streepje wit ontstaat. Dat is ook de bedoeling, maar bij mij lukt dat nooit. Ik heb kortere armen.

‘Jullie tapijt is mooier dan ons tapijt,’ zei de premier tegen mij, verwachtingsvol glimlachend.

‘Ik heb jullie tapijt nooit gezien,’ zei ik.

‘Nou!’ zei de premier. ‘Het is veel minder mooi dan dit tapijt.’ Hij keek nog eens naar het tapijt.

‘Dit is echt heel goed tapijt.’

Hij tikte met de punt van zijn schoen twee keer op het tapijt, alsof hij er een klopje op gaf.

‘Goed zeg.’

De premier corrigeerde zijn stropdas en ik keek naar de rechtermouw van zijn overhemd.

Aan het eind van de middag viel ik in slaap in de Tweede Kamer, maar ik geloof niet dat iemand het gezien heeft.

14 mei. Ik heb een fles wijn opengetrokken. Normaal drink ik doordeweeks niet, ik ben daar een ouderwetse man in, maar er gebeurde vandaag iets wat nog nooit eerder is gebeurd: ik werd aangesproken door Cornald, van Fakkers. Hij stond op het Binnenhof te filmen en hoewel hij volgens mij niet precies wist wie ik was, sprak hij me toch aan. Hij pakte me best agressief bij mijn schouder — grote handen — en duwde me voor de lens. Heel even was ik afgeleid door de lamp die op de camera van zijn cameraman stond (het was een zonnige dag?) maar al snel herinnerde ik me Saskia’s ‘opfriscursus media’. Lachen als Fakkers langskomt. Ze kunnen niets tegen je beginnen als je lacht. Dus ik lachen.

Je moet niet onderschatten hoeveel het voor je carrière kan betekenen om aangesproken te worden door Fakkers. Het is inmiddels de grootste nieuwsdienst van Nederland en ze kiezen alleen maar de leuke politici om een babbeltje mee te doen. Janine Gaas wordt bijvoorbeeld consequent genegeerd, hoewel ze een van onze veelbelovendste Kamerleden is, terwijl Frits Mal van de Partij Nederland Punt Nu zo’n beetje iedere dag voor de Fakkers-camera verschijnt. Hij praat niet alleen over zijn eenmanspartij (de splinterpartij van de VVD 2, een splinterpartij van VVD-NU), maar over allerhande dingen: carnaval, een nieuwe Nederlandse film, rellen in Azië. Frits doet zijn best om in die interviews zo vaak mogelijk ‘ik ben me daar mal’ te zeggen. Grappig, omdat hij Mal heet. Het is niets voor mij. Ik ben niet populair.

Cornald vroeg me: ‘Kijkt u voetbal?’

‘Ik ben geen groot fan, maar op zo’n WK vind ik het altijd wel leuk.’

Ik kijk niet graag naar voetbal. Ik kijk graag films waarin Jason Statham dingen kapotmaakt. Of waarin Liam Neeson vierentwintig uur heeft om een vermist familielid terug te vinden. Een race tegen de klok. Ik kijk graag films waarin één daadkrachtige man — gekozen door het lot — de koers van de wereld verandert.

Cornald en ik babbelden nog wat over het WK — het ging me opmerkelijk makkelijk af, moet ik zeggen — en hij vroeg mij om de uitslag te voorspellen. Dat deed ik. Toen hij wegging veegde ik de zweterige handpalmen van mijn kleine handjes af aan mijn broek.

’s Avonds zag ik dat de ze alleen het fragment met de voorspelde uitslag gebruikt hadden. De vraag was aan zo veel mogelijk politici gesteld (niet aan Janine overigens) en dat was geinig aan elkaar gemonteerd. Mijn uitslag was veel hoger dan de andere politici dachten. Iedereen zei ‘2–1’ of ‘1–1’ of ‘3–2’ en ik zei ‘6–2’, omdat me dat leuk leek. Ik zei al: ik weet niet veel over voetbal. Het item werd gevolgd door een repo waarin Cornald inbrak bij de minister van Veiligheid om hem een koekje van eigen deeg te geven. Vermakelijk.

15 mei. De dag begon slecht. Het snoepbezoekjesdebat is in een kritieke fase terechtgekomen en Willems wordt er onuitstaanbaar van. Hij heeft al dagen niet geslapen en vraagt nu om het uur aan mij of ik koffie voor hem wil zetten. Denkt hij dat ik zijn secretaresse ben?

Janine zei in de fractievergadering opeens dat het hele snoepbezoekjesdebat belachelijk is. Ook mensen die heel hard aan het solliciteren zijn hebben weleens een dagje vrij, riep ze. We weten allemaal dat ze daar gelijk in heeft, maar het is niet zo slim om dat nu te zeggen. Willems ontplofte.

Later die dag vond ik Janine in de kast waar we het kopieerpapier bewaren. Ze zat op de grond, met haar knieën onder haar kin en haar armen om haar benen gevouwen. Janine heeft heel veel zwart, krullend haar. Een soort veel te grote bos krullen, die nu als een traumadekentje over haar heen lag. Ik kon haar gezicht niet zien, maar ik denk dat ze gehuild had. Langzaam ging ik naast haar zitten, zonder plotselinge bewegingen te maken, zoals je een paard aait. Ik had niet veel te zeggen, maar wilde haar wel graag troosten. Het was stil.

‘Rotwillems,’ zei ze.

Ik knikte.

Toen was het weer stil.

‘Heb ik kleine handen, denk je?’ vroeg ik. Ze keek naar mijn handen.

‘Neuh.’

Dat vond ik fijn. Ik hoop dat Janine het ook fijn vond.

Vanavond is de wedstrijd. Nederland-Zuid-Korea. Ik ga kijken met mijn broer en zijn dochters, Bob en Fred.

16 mei. ZES TWEEHEEE. ZES TWEEHEE. ZEHES TWEE ZES TWEE Ik wou dat ik mee had gedaan aan een pool. Keihard gewonnen.

Het kabinet is gevallen. Zonder dat wij — of de pers — het wisten, hadden de premier, Willems, de vice-premier en de minister van Financiën een belangrijk overleg bij Willems thuis. Ik ben benieuwd hoe dat eruitzag: ik weet dat Willems een heel gemene hond heeft. Vanmiddag is de persconferentie. De partijen zeggen het vertrouwen in elkaar op.

Na de persconferentie werd ik nog een keer geïnterviewd door Fakkers. Iemand van het productiebedrijf belde mij zelfs op om de afspraak te bevestigen. Blijkbaar heeft mijn optreden in hun programma gisteren ervoor gezorgd dat ik nu op de ‘leuke’ lijst sta. Spannend!

Het voetbal kijken bij Paul was hartstikke gezellig. Hij was een beetje verbaasd dat ik zo enthousiast was en ik zelf eigenlijk ook wel. Ik was aan het schreeuwen en aan het lachen en op een gegeven moment zeiden Paul en ik tegelijkertijd ‘oeeeeeeh’. Ik eet de laatste tijd veel sardientjes. Zou het kunnen dat je daar mannelijker van wordt? Dat er een soort hormoon in zit?

18 mei. Vandaag hadden we een stiekem feestje omdat Willems is opgestapt. Stiekem, omdat de officiële partijboodschap is dat Willems een ‘getalenteerde fractievoorzitter’ was en dat het ‘begrijpelijk, maar jammer’ is dat hij heeft besloten om ‘een nieuwe uitdaging te zoeken’. Het nieuws kwam onverwacht en verreweg de meeste mensen in de fractie waren al naar huis. Naast Janine en mij waren er drie collega’s in het gebouw, die ik niet echt ken, assistenten van Johan en Nadja. In de keuken staat een krat bier voor speciale gelegenheden en toen dat leeg was, haalde iemand ergens een fles wodka vandaan.

We hebben een weddenschap afgesloten wie de nieuwe lijsttrekker van de partij zou worden. Ik weet zeker dat het Janine wordt, maar zij denkt Johan, omdat zij nooit wordt uitgenodigd bij Fakkers. Ik heb dat tegengesproken, maar ze heeft natuurlijk wel een punt: hoe kan een lijsttrekker nou zijn werk doen als ze nooit wordt geïnterviewd bij Fakkers? Het was veel gezelliger dan het jaren in de fractie geweest is. Morgen gaan we met z’n allen voetbal kijken!

20 mei. Ook mijn Fakkers-voorspelling voor de wedstrijd Nederland-Verenigde Staten is uitgekomen (1–1). We hebben er op de fractie uitgebreid om gelachen. Volgens Saskia hadden ze het op Twitter over me. Ze was zelf ook een beetje verbaasd, want in de afgelopen acht jaar is dat nog nooit voorgekomen. Janine is aangekondigd als de nieuwe lijsttrekker van de partij. Ik heb de foto voor op het affiche al gezien. Ze draagt een groen pak, heel mooi gesneden, met een wit overhemd eronder. Je ziet bijna niet op de foto dat ze eigenlijk best klein is. Ze heeft haar rechterhand op haar heup en haar hoofd een beetje scheef. Haar haar zit los, maar is wel meer gestyled dan normaal. Ze lacht, zoals bijna altijd, met strenge ogen. Het is een blik die zegt: ‘Ik ben hier in mijn groene pak en ik ga dit land veranderen!’

Ik kan best doen alsof ik nooit heb voorgesteld hoe de foto op mijn affiche eruit zou zien, maar dat zou een leugen zijn. Ik ben geen mooie man, dat weet ik best, maar als je me van recht voor fotografeert, en ik draag een beetje een mooi pak, dan kan het nog een hartstikke indrukwekkende foto worden. Ik zou mijn armen over elkaar heen vouwen, denk ik, en streng kijken met een beetje een ironisch lachje rond mijn lippen. Door het camerastandpunt zou het dan niet opvallen dat mijn handen relatief klein zijn.

Na ons kopieerpapierkastincident zijn Janine en ik naar elkaar toe gegroeid. Wij representeren een nieuwe stroming in de partij, niet het harde beleidsmatige van Willems, maar een vrolijkere, speelsere aanpak. We hadden het er gister bij het voetbal kijken nog over dat we ons als team zouden moeten profileren. Zij de lijsttrekker, ik de inhoudelijke. Niet dat Janine niet inhoudelijk is.

De Oranjekoorts neemt toe. In eerste instantie was Nederland sceptisch toen, als onderdeel van een sponsorshipdeal met Jumbo, Frank Lammers werd aangekondigd als bondscoach. Maar het blijkt nu dat Frank Lammers eigenlijk een hartstikke goede coach is!

23 mei. Mijn Fakkers-voorspelling Nederland-Argentinië: 4–1.

24 mei. Correct voorspeld.

28 mei. Fakkers-voorspelling achtste-finale Nederland-Frankrijk 2–1.

29 mei. Wederom correct voorspeld.

30 mei. Janine gaat slecht in de peilingen. Op Twitter noemen ze mij inmiddels Nostradamus. Het mediacircus is hilarisch. Met Fakkers heb ik afgesproken dat ik de rest van het WK voorspellingen blijf doen van de wedstrijden. De truc is om je niet gek te laten maken door de hoge verwachtingen. Je moet niet nadenken over wat mensen van je willen horen en je moet ook niet te veel twijfelen of wat je zegt wel klopt of niet. Je moet het gewoon zeggen. Ik ga achter mijn bureau zitten, doe mijn ogen dicht en laat een minuut of vijf lang alle mogelijke scores voorbijkomen. Ik zie ze in mijn blikveld voorbij komen drijven, als dode bladeren in een sloot. En dan kies ik er één. Heb ik superkrachten? Nee. Misschien.

Morgen zit ik bij Studio Voetbal. Vanavond ga ik een drankje doen met Cornald van Fakkers! Niet eens werk, gewoon voor de lol. Ik ga proberen niet afgeleid te worden door zijn grote handen.

3 juni. Mijn Fakkers-voorspelling voor de kwartfinale Nederland-China: 3–2.

4 juni. Studio Voetbal wordt dit jaar iedere avond gepresenteerd door drie willekeurige, dronken supporters, die ze die middag van de straat hebben geplukt. ‘Scheelt in de kosten,’ zei het productiemeisje knipogend naar mij. Henk, de grootste van de drie supporters, sloeg mij tijdens het programma op mijn schouder en bulderde: ‘Waarom ben jij geen lijsttrekker? Op jou zou ik wel stemmen.’ Nederland-China overigens correct voorspeld.

Wat ik doe is belangrijk. Dat heb ik lang ontkend, ik deed het af als een mediacircus. Maar dat is niet terecht. Ik bouw een band op met het volk. En het volk, daar doen we het allemaal voor. Ik kan mijn ‘superkracht’ gebruiken om het volk warm te maken voor mijn beleid. And with great power comes great responsibility ( Spiderman).

6 juni. Fakkers neemt mij voor de halve finale mee naar China. MEE NAAR CHINA.

7 juni. Tijdens de vlucht zat ik veertien uur lang naast Cornald. Hij zei: ‘Het is een show hè? Dat moet je niet vergeten. Fakkers is een programma. Dat heeft heel eigen regels.’

En: ‘Het doet me weleens pijn dat niemand weet wie ik echt ben.’

En: ‘Mag ik nog een bloody mary?’

En: ‘Weet je wie ik heel goed vind? Die collega van jou. Gaas. Janine. Die zou ik ook wel willen doen, trouwens.’

Net voor ik wegging kregen we ruzie. Janine en ik. Ik heb nog nooit ruzie gehad met een collega. Het ging nergens over — een e-mail die wel of niet verstuurd was en die wel of niet verstuurd had moeten zijn — maar het verbaasde me hoeveel pijn het deed om haar tegen mij te zien schreeuwen. Ze zag eruit als een diertje. Een boos diertje. Misschien een kat, of een schreeuwende egel.

Ik mag Janine. Echt. We zijn een team. Het is gek dat ze zo weinig lijkt te geven om wat ik toevoeg aan onze samenwerking. Ik verdien denk ik wel iets meer erkenning.

In het hotel hadden ze rijst bij het ontbijt, wat prima was want voor mij voelde het als ’s avonds laat.

8 juni. Fakkers had niet genoeg geld om stadiontoegang voor de pers te kunnen betalen, dus we hebben de wedstrijd in een Irish Style Pub gekeken, om de hoek bij het stadion. Ook Nederland-Brazilië heb ik correct voorspeld. Saskia stuurde mij een filmpje van vier supporters die dronken ‘Nostradamus! Nostradamus!’ scandeerden. Blijkbaar was het gisteren in Shownieuws.

Ik heb denk ik last van een jetlag, want ik zweet de hele tijd. Iedere keer als ik in de spiegel kijk zie ik eruit als een shiny versie van mezelf. Cornald vroeg of ik meeging, kijken hoe hij een item draaide — hij wilde Chinezen het woord ‘rododendron’ uit laten spreken — maar ik heb gezegd dat ik even in het hotel blijf om me voor te bereiden op de reis naar Bejing, waar de finale is.

In het hotel trok ik mijn nieuwe pak aan — ik had het speciaal voor de televisie gekocht en meegenomen het vliegtuig in, in zo’n zwarte lijkenzak. Het was te warm, ik zweette te veel en ik kreeg de knoopjes niet goed dicht en toen kreeg ik de stropdas niet goed gestrikt en mijn haar plakte tegen mijn voorhoofd. Ik probeerde het naar achteren te kammen. Ik ging tegenover de spiegel staan, vouwde mijn armen over elkaar, leunde een heel klein beetje naar de spiegel en keek naar mezelf. Nostradamus.

14 juni. Amsterdam is een gekkenhuis. Overal zijn mensen in het oranje. Ik moet zo op een boot staan om met het Nederlands elftal en Frank Lammers (!) door de grachten te varen. Een pr-medewerker van het Nederlands elftal legde me uit hoe ik moest zwaaien. Ik dacht aan Saskia, en toen dacht ik aan Janine. De partij is omhoog gekropen in de peilingen en de man van de peilingen zei op televisie dat dat door mij kwam. De peilingen van de partij zijn nu veel gunstiger dan die van Janine. Het gerucht gaat dat Janine op het punt staat om de handdoek in de ring te gooien. Ik heb morgen een afspraak met het partijbestuur. Officieel weet ik niet waarover.

Ik zwaai. Hoi. Hier ben ik. Nostradamus. Hoi. Nostradamus. Hallo.

Frank Lammers heeft enorme handen. Terwijl we op de boot staan, overal juichende mensen om ons heen, muziek en confetti, slaat hij me op mijn rug. ‘Jij wordt premier toch? Nostradamus? Godverdomme premier van Nederland.’ Ik zwaai naar het volk.

(Hoi, ik ben Daan. Dit is een verhaal uit mijn bundel ‘Gifjes’, die op 16 augustus uitkomt bij Nijgh & van Ditmar.)

Show your support

Clapping shows how much you appreciated Daan Windhorst’s story.