Graphics door Titus B. Paul

Je bent wat je leest

Toen ik op mijn 18e bezig was met rijlessen viel het me opeens op dat er heel veel lesauto’s op de weg waren. Volgens mijn rijleraar waren die lesauto’s er altijd al, maar was ik er alleen meer bewust van geworden. Dat moment is mij altijd bijgebleven, want waarom ging opeens dingen zien die er altijd al waren?

Dit psychologisch concept heet priming. Priming zorgt ervoor dat we door middel van aanwijzingen vatbaar worden voor bepaalde ideeën, emoties of objecten. Mijn rijlessen waren de aanwijzingen die ervoor zorgden dat ik opeens lesauto’s ging zien.

Een tijd geleden was Facebook in het nieuws. Om te onderzoeken wat het effect was van veel positief of negatief nieuws van vrienden manipuleerde Facebook het nieuwsoverzicht van bijna 700.000 mensen. Eén groep kreeg meer positief nieuws te zien, en een andere groep meer negatief nieuws. Met als resultaat dat de groep met meer negatief nieuws zelf ook meer negatieve berichten ging plaatsen, en de groep met meer positief nieuws ging juist meer positieve berichten plaatsen. De toon van wat we zien en lezen kan dus direct invloed op ons hebben. En op dezelfde wijze worden we door alle media geprimed om op een bepaalde manier naar dingen te gaan kijken.

Heb ik je aandacht?

Ons evolutionair instinct vertelt ons dat we aandacht moeten besteden aan dreigend gevaar om zo onze overlevingskans te vergroten. Populaire media spelen hier op in met grote koppen over oorlog, rampen of een financiele crisis. Wat dus zorgt voor goede verkoopcijfers of meer bezoekers. Maar ruim de helft van de mensen zegt regelmatig somber te worden van het nieuws. Terwijl wij als nieuwsconsumenten het aanbod natuurlijk deels zelf bepalen. Alles maar consumeren wat we tegenkomen op het internet, in de krant of op tv is dus geen goed idee. Daarmee krijgen de media namelijk teveel invloed op ons denken en doen, en lijkt de wereld een verschrikkelijke plek. Maar hoe ga je te werk als je op je smartwatch, smartphone, tablet en laptop vrijwel alle informatie van de wereld tot je beschikking hebt?

Vroeger was toegang tot informatie een schaarste, maar vandaag de dag is er een overvloed aan informatie. Of misschien is een tsunami een betere metafoor. We zijn er inmiddels aan gewend om de hele dag door overspoeld te worden door flarden nieuws en notificaties. Snelle en korte flitsen informatie, precies waar onze hersenen van houden. Heb jij ook zo’n moeite om een artikel uit te lezen dat langer is dan een paar paragrafen? En een boek uitlezen is al helemaal een uitdaging geworden.

Onze aandacht is een nieuwe schaarste geworden.

De media proberen op steeds heftigere manieren onze aandacht te stelen. Schreeuwerige en veelbelovende koppen vallen na een bezoekje toch behoorlijk tegen. Clickbait heet dat. Ook recyclen websites nieuws of creëren ze nutteloze informatie om maar zoveel mogelijk reclame te tonen aan zoveel mogelijk bezoekers, de zogeheten content farms. Recent nog Buzzfeed of Upworthy bezocht? Het zijn de Story’s en de Privé’s van de online wereld. We verslinden meer informatie dan ooit tevoren. Maar wanneer was de laatste keer dat je iets hebt gelezen of hebt gezien dat je echt is bijgebleven? Iets dat je aan het denken heeft gezet? Of zelfs je leven heeft veranderd?

Graphics door Titus B. Paul

Echte kennis komt van lange, inhoudelijke artikelen, goede boeken of mooie documentaires. Informatie waar je echt bij moet nadenken. Dat tijd nodig heeft om in te zinken. Of waar je het mogelijk niet helemaal mee eens bent. En waar je voor moet betalen.

We moeten overschakelen van passieve consumptie
van flarden informatie, naar actieve selectie van kennis.

Hierbij vier stappen om dit zelf te kunnen realiseren.


1. Bewustwording

Veel informatie komt zonder al te veel moeite op ons af. De tv hoef je alleen maar aan te zetten. De Metro ligt al op je te wachten in de trein. En je smartphone laat je continu weten dat je weer een reden hebt om naar Facebook of Twitter te gaan. Maar hoe relevant is al die informatie? Wat heb je eraan om te weten dat er weer een bomaanslag is gepleegd aan de andere kant van de wereld? Of dat je weer een like hebt op je selfie? De informatie die je consumeert, bepaalt voor een groot deel hoe je de wereld om je heen ziet. Dus wat lees of hoor je liever: iets dat je deprimeert of afleidt, of iets dat je inspireert?

Doen: Inventariseer welke media je vrijwel dagelijks gebruikt, online en offline. En vraag je af hoe dat jou beïnvloedt.

2. Opruimen

Onze hersenen hebben een beperkte hoeveelheid brandstof per dag. En de tank is snel leeg als we de hele dag door zinloze flarden informatie moeten verwerken. Spaarzaam omgaan met die aandacht is erg belangrijk. Stop eens een week met het volgen van wat voor nieuws dan ook. En kijk wat het met je doet. Stop met het volgen van al die onzinnige Facebookpagina’s en vage kennissen. En je hoeft niet helemaal te stoppen met Facebook. Je kunt het ook opruimen. Meld je af voor alle nieuwsbrieven. En loopt je smartphone over van de notificaties? Zet ze uit. Hoeveel tijd zou je dit per dag schelen? Of zelfs per uur? Al die teruggewonnen tijd creëert opeens een zee aan ruimte, zowel geestelijk als fysiek.

Doen: Ruim je stroom aan dagelijkse informatie op.

3. Zoeken

Kwalitatieve informatie komt niet zomaar op je af. Daar moet je naar op zoek. Veel goede informatie zit verscholen in de mooiste tijdschriften, boeken en websites. Hoe dichter bij de bron, hoe echter het verhaal. En vind je iets wat interessant is, wees dan bereid om te betalen voor goede journalistiek. Maar zelfs als je op zoek gaat naar kwalitatieve informatie, word je nog beïnvloed. Je beseft het niet altijd, maar iedereen zit in zijn eigen bubbel. Een sociale bubbel, waarin je interesses en denkwijze beïnvloed worden door je vrienden, collega’s en familie. Maar ook een filter bubbel. Online diensten worden steeds meer gepersonaliseerd; de content wordt gefilterd zodat je vooral dingen ziet die je waarschijnlijk leuk en interessant vindt. Maar het is juist diversiteit en uitgedaagd worden om anders naar dingen te kijken, wat zorgt voor nieuwe ideeën en inspiratie.

Doen: Ga op zoek naar kwalitatieve informatie en verbreed je horizon.

4. Delen

Kennis vormt zich niet door slechts te consumeren. Door zelf informatie te creëren worden de hersenen aan het denken gezet om alle verzamelde informatie te structureren op een logische manier. Mijn onderzoek en voorbereiding voor mijn presentatie en dit artikel zorgden ervoor dat ik alle informatie op een manier moest structureren die voor anderen begrijpelijk is. En door kennis te delen, scherp je deze aan. Op verschillende manieren heb ik feedback gezocht voor mijn presentatie en artikel. Mijn verhaal werd daardoor beter, en tegelijkertijd informeerde ik de luisteraars en lezers met mijn verhaal. Het is niet alleen een kans geweest om zelf iets te leren, maar ook een kans om anderen iets te leren. Of zelfs te inspireren.

Doen: Creëer zelf waardevolle informatie en deel deze met anderen.


Inspiratie

Laten we nadenken over waar we onze aandacht in investeren, en hoe we onszelf kunnen voorzien van inspiratie en nieuwe ideeën. En vraag je je af waar ik me door laat inspireren?

Wired Magazine UK (De papieren versie! Te koop bij de AKO of Bruna.)
Medium.com
Colossal
De Correspondent
NASA
Thinking, Fast and Slow
The Information Diet
Found

TL;DR? Als je je aandacht niet bij het artikel hebt kunnen houden, dan kun je hieronder ook mijn presentatie bij de Tam Tam Talks bekijken.

Bedankt voor jouw aandacht.

In het dagelijks leven ben ik Competence Lead Front-end bij Full Service Digital Agency Tam Tam.


Help dit artikel onder de aandacht van anderen te brengen door op de “Recommend” knop hieronder te klikken of het te delen op social media. Alvast bedankt!