
Η χαμένη τιμή της Μητρότητας στην αγορά εργασίας
Τα λόγια περισσεύουν όταν βιώνει ή συλλογίζεται κανείς τη γέννηση της ζωής. Το συναρπαστικό και παράλληλα ελπιδοφόρο αυτό γεγονός αποτελεί μία σημαντική παράμετρο στη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού στις επιχειρήσεις. Το χρονικό διάστημα απουσίας της μητέρας, η επιστροφή της, η χρήση του μειωμένου ωραρίου κ.α. αποτελούν στοιχεία που καθορίζουν, μεταξύ άλλων, τόσο την υπευθυνότητα όσο και την ευαισθησία των εργοδοτών στην Ελλάδα.
Στη χώρα όπου όλες οι γενιές μαθαίνουν ότι μαστίζεται από υπογεννητικότητα. Στη χώρα όπου συζητείται, ακόμα και σήμερα, πως αν μια γυναίκα επιθυμεί να κάνει οικογένεια θα ήταν προτιμότερο να ακολουθήσει μία καριέρα στο Δημόσιο Τομέα.
Τόσο άσχημα είναι τα τελικά τα πράγματα στον Ιδιωτικό Τομέα για τις μητέρες; Σίγουρα όχι.
Δυστυχώς όμως, τα εκκωφαντικά περιστατικά κακής διαχείρισης των γυναικών σε αυτό το ζήτημα επισκιάζουν τις καλές πρακτικές και θολώνουν τη γενική εικόνα.
Ως επαγγελματίας HR και Career Coach έχω εισπράξει την αγωνία των γυναικών που επιστρέφουν στον επαγγελματικό στίβο μετά τη γέννηση των παιδιών τους.
Επιπόλαιοι και στα όρια της αδιαφορίας προϊστάμενοι και εργοδότες διαγωνίζονται για τη χειρότερη αντιμετώπιση. Κύριο εργαλείο τους, ο φόβος. Μία γυναίκα σήμερα:
- Φοβάται πως αν μείνει έγκυος θα χάσει την ευκαιρία για επαγγελματική εξέλιξη ή αποκατάσταση και αναστέλλει τις προσπάθειές της για τεκνοποίηση
- Φοβάται πως όταν επιστρέψει στην εργασία της θα είναι ανεπιθύμητη και θα απολυθεί μετά το πέρας του χρόνου προστασίας της από το Νόμο
- Φοβάται μήπως αντικατασταθεί από άλλο άτομο κατά την απουσία της και δεν θα έχει αντικείμενο όταν επιστρέψει
- Φοβάται να αιτηθεί μεγαλύτερο διάστημα απουσίας πέραν των 9 εβδομάδων από τον τοκετό
- Φοβάται να τηρήσει το μειωμένο ωράριο
Δεν είναι καθόλου σπάνια περιστατικά όπως:
- Γυναίκες ανακοινώνουν την εγκυμοσύνη τους και βλέπουν την εταιρία τους να αναρτά αγγελία για αντικατάστασή τους την επόμενη μέρα
- Νέες ή υποψήφιες (πρόσφατα παντρεμένες) μητέρες δυσκολεύονται στην προσπάθειά τους να βρουν εργασία
- Αναστέλλονται οι προαγωγές ή οικονομικές αναβαθμίσεις γυναικών κατά τη διάρκεια απουσίας τους λόγω εγκυμοσύνης
- Μητέρες δέχονται προτάσεις να αναλάβουν υψηλότερες θέσεις υπό τον όρο να παραμένουν μόνιμα πέραν του ωραρίου τους
- Γυναίκες που είτε αναμένουν να γεννήσουν είτε γέννησαν πρόσφατα, γίνονται εύκολος στόχος σε πολλά προγράμματα αποχώρησης με κίνητρα (εθελούσιες έξοδοι/Sabbaticals)
- Μητέρες που επέστρεψαν από εγκυμοσύνη μετακινήθηκαν σε διαφορετικές θέσεις ή δεν γνώριζαν μέχρι τελευταία στιγμή αν θα επανέλθουν στα προηγούμενα καθήκοντά τους
Η μητρότητα προστατεύεται από τον Νόμο θα πει κάποιος. Πολλές φορές όμως δεν προστατεύεται από κακές και ανεύθυνες συμπεριφορές.
Ποιος ο ρόλος του HR σε όλο αυτό; Η συντηρητική ηγεσία τμημάτων HR αναφέρει συχνά ότι το HR οφείλει να εκτελεί επακριβώς τις οδηγίες / επιθυμίες των Διευθυντών. Θα επιμένω ότι ο ρόλος του HR θα πρέπει να είναι καθοριστικός, να εκφράζει αντιρρήσεις και να προτείνει πετυχημένους τρόπους εναλλακτικής και ποιοτικής διαχείρισης στοχεύοντας στο αμοιβαίο όφελος.
Κάτι άλλο που μου προκαλούσε πάντα εντύπωση είναι το πόσο σκληρές μπορούν να γίνουν μητέρες-στελέχη απέναντι σε νεότερες μητέρες, αναφέροντας το προσωπικό τους παράδειγμα: “Εγώ γύρισα στην εργασία μου πριν τους τρεις μήνες και χωρίς μειωμένο ωράριο και αυτή θέλει εξάμηνο” ή “Εγώ κουβαλούσα θήλαστρο για να βγάζω γάλα στη δουλειά και αυτή θέλει να κάτσει σπίτι της για αποκλειστικό θηλασμό”. Οι προσωπικές επιλογές δεν θα πρέπει να επηρεάζουν την τύχη μιας νέας μάνας και ενός βρέφους.
Πόσο σπουδαίο θα ήταν ένας οργανισμός να γιόρταζε την κάθε εγκυμοσύνη. Να θριάμβευε το φυσιολογικό! Να εξηγούσαν στις υποψήφιες μητέρες ότι δεν θα πρέπει να ανησυχούν για τη θέση τους, ότι θα τις περιμένουν στο χρόνο που επιθυμούν καθώς και ποιες είναι οι παροχές και τα δικαιώματά τους. Να οριστεί ένα άτομο από το HR που θα τις ενημερώνει για ζητήματα που τις αφορούν κατά την απουσία τους και να τις εξυπηρετεί.
Στις λαμπερές εκθέσεις ενεργειών εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, πόσες εταιρίες υλοποιούν ποιοτικές και αποτελεσματικές δράσεις για την προστασία και υπεράσπιση της μητρότητας; Πόσες δηλαδή δεν υλοποιούν απλά το γράμμα του Νόμου αλλά υπερβαίνουν το μέσο όρο της αγοράς και των τύπων; Μια μητέρα όπως και το μεγαλύτερο ταλέντο, χρειάζονται εμπιστοσύνη και σιγουριά για να λάμψουν.
Ας πάψει η διαχείριση της μητρότητας στις επιχειρήσεις να αποτελεί νομικίστικο εργατικό ζήτημα, αλλά πραγματικός καταλύτης οργανωσιακής αλλαγής και πετυχημένης κουλτούρας.
Άραγε ένα κίνημα #Μetοο για την κακή αντιμετώπιση της μητρότητας θα είχε προοπτικές στη χώρα μας για να αναδείξει το πρόβλημα και να δημιουργήσει προϋποθέσεις για ανατροπές;
Τι λέτε, η προστασία της μητρότητας είναι μέλημα μόνο των γυναικών;
Αν τα παιδιά είναι το μέλλον ενός τόπου, τότε οι μητέρες πρέπει να είναι το παρόν του. Το σήμερα!
