Ik heb het gehad met dé Vlaming, dé Belg of dé Moslim. Tijd voor een ander soort debat.

Er zijn van die momenten dat ik me vastgepind voel. Vastgepind op een plek waar ik ondertussen vaker heb gezeten dan me lief is, tegen wil en dank en even frustrerend als onzinnig. In onze samenleving waar individuele vrijheid centraal staat is het opvallend hoe vaak we keer op keer in ongenuanceerd groepsdenken vervallen en vele maatschappelijke debatten ook op die manier voeren. We spreken graag van dé Moslim, dé Vlaming, dé Belg. We voeren even graag debatten die rond een onmogelijk af te bakenen identiteit in plaats van een focus te behouden op de kern van de problemen die we samen moeten oplossen.

Dat anno 2017 Islam en moslims als zoete broodjes blijven verkopen is ondertussen wel duidelijk.

En het is in dat debat dat ik me vorige week nog maar eens verbaasde hoe ik telkens opnieuw vastgepind wordt. Tussen de luide roepers, langs beide kanten, die overtuigd zijn van hun eigen gelijk en wiens boodschap is : ofwel geef je me gelijk ofwel ben je een deel van het probleem! Een houding die keer op keer wordt aangenomen in een maatschappelijk debat dat is afgegleden tot zwart of wit, de goeie en de slechte, juist of fout. Waar dus niet meer de maatschappelijke uitdagingen centraal staan die we samen moeten oplossen, maar wel ‘dé identiteit’ van de ander als focus wordt genomen.

Vastgepind tussen enerzijds relevante maatschappelijke problemen die ik vanuit verschillende van mijn deelidentiteiten (in het geval van bijvoorbeeld de islamleerkrachten in Brussel spreekt me dat aan als progressief, politicus, Vlaming, moslim, …) wil helpen aanpakken en oplossen. Vastgepind tussen anderzijds het herleid worden tot een deel van mijn identiteit die keer op keer ongenuanceerd geproblematiseerd wordt. Sommige ‘geloofsgenoten’ (toegegeven, in mijn nabije kring zijn dat er heel weinig) zullen roepen dat ik dat allemaal moet onderschrijven en dat we allemaal schrik moeten leren hebben van het hiernamaals! Sommige ‘mede Vlamingen’ (toegegeven, in mijn nabije kring zijn ze al wat meer) zullen roepen dat het nu geen tijd is voor genuanceer en dat ik eindelijk eens moet toegeven dat ‘de moslimgemeenschap’ (?) eindelijk eens door moet hebben dat er gigantische (?) problemen zijn en dat al dat wegkijken (?) niet meer helpt! En dat het ‘onze’ (?) eigen schuld is!

Zwart of wit, juist of fout, de goei of de slechte. JA KINDEREN ‘BIJ ONS’ MOETEN LEREN SCHRIK HEBBEN oftewel JA ECHT ER IS EEN HEEL GROOT PROBLEEM ‘BIJ JULLIE’ DE MOSLIMGEMEENSCHAP. Weinig ruimte voor daartussen.

Maar het is net daartussen dat de oplossingen liggen. Weg van het focussen op de keer op keer compleet voorbijgestreefde identitaire groepslabels die mij, en veel anderen met mij, de vrijheid ontnemen om over problemen na te denken en samen oplossingen te zoeken omdat ze ons dwingen het keer op keer op te nemen voor een groep die nodeloos en ongenuanceerd geproblematiseerd en tot één massa herleid wordt door haar keer op keer haar rijkdom aan stemmen (van oerconservatief tot ultraprogressief) te ontnemen.

De oplossingen die we zo hard zoeken als samenleving, kunnen we daar vinden. Weg van het wij versus zij, maar gecentreerd rond de concrete problemen en uitdagingen. En goed nieuws, het overgrote deel van onze samenleving bevindt zich daar in die groep. Geen zin om conflicten op te poken, maar eindelijk perspectief en oplossingen zien die ons allemaal samen verder helpen. Want conflict en problemen zijn inherent aan eenders welk (niet dictatoriaal) samenlevingsmodel, de vraag is of we ze samen willen oplossen.

Wat mij betreft is het antwoord kristalhelder, tous ensemble. Dus vandaag zeg ik u : ik laat me niet meer vastpinnen, ik verander de inzet van het debat.

One clap, two clap, three clap, forty?

By clapping more or less, you can signal to us which stories really stand out.