EduRoute is niet Clever

Ieder schooljaar is het weer spannend: hebben alle leerlingen toegang tot hun digitale leermiddelen? Omdat schoolboeken vaak zijn afgeschaft betekent geen digitaal lesmateriaal steeds vaker geen les. Het Amerikaanse Clever laat zien dat het ook anders kan. Ruim 50.000 scholen (60% van het totaal) maken gebruik van Clever om toegang te krijgen tot digitale leermiddelen. Clever is niet alleen betrouwbaarder maar geeft scholen ook meer controle over de verspreiding van persoonsgegevens van leerlingen.

In het voortgezet onderwijs spelen distributeurs als Iddink en Van Dijk van oudsher een grote rol als leverancier van schoolboeken. Een jaar of 10 geleden hebben zij EduRoute opgezet, destijds bedoeld om het supplementaire digitale lesmateriaal te ontsluiten dat bij de lesmethodes werd geleverd. Later hebben de grote educatieve uitgevers zich hierbij aangesloten. EduRoute is dus ontstaan als een afgeleide van de distributie van papieren schoolboeken. Dit verklaart bijvoorbeeld waarom in EduRoute adressen van leerlingen worden bijgehouden die bij de hack van 15 juli jongstleden op straat zijn komen te liggen.

Clever richt zich uitsluitend op de ontsluiting van digitaal lesmateriaal. Clever beschikt over standaard koppelingen met de meest gebruikte leerlingadministratie-systemen. Binnen Clever kunnen scholen zelf aangeven welke digitale leermiddelen zij gebruiken en welke gegevens van welke leerlingen zij willen delen met welke uitgever. Leerlingen en docenten hebben vervolgens toegang tot deze leermiddelen via een portaal van Clever, of via een willekeurig ander portaal door gebruik te maken van de Clever IDP.

Op het eerste gezicht lijkt de opzet van Clever misschien op die van EduRoute. In beide systemen wordt vastgelegd welke leerling welk leermiddel gebruikt. Het cruciale verschil is dat EduRoute dat doet vanuit het bestelproces via de tussenhandel. Clever geeft scholen juist de tooling om direct zaken te doen met uitgevers.

EduRoute is een centraal systeem tussen scholen en uitgevers, Clever stelt scholen en uitgevers in staat om direct zaken te doen

EduRoute is te vergelijken met een centralistische bureaucratie die exact bijhoudt wie waar precies recht op heeft en die vervolgens fungeert als het centraal uitgiftepunt van deze informatie aan zowel uitgevers als scholen. Dit is een heel kwetsbare opzet. Bestelinformatie gaat altijd over meerdere schijven. Eén kink in de kabel en de gebruiker mag tussen het kastje en de muur gaan uitzoeken waar het is misgegaan.

Clever is daarentegen toegesneden op de realiteit dat de ouderwetse tussenhandel geen bestaansrecht heeft in de digitale wereld. Scholen bestellen hun licenties rechtstreeks bij de uitgever en geven in Clever aan welke leerlingen toegang hebben tot welke leermiddelen. Korter en eenvoudiger kan de bestelketen niet worden. Toegangsproblemen kunnen direct tussen school en uitgever opgelost worden.

Dit verschil in basisfilosofie verklaart deels waarom Clever zoveel eenvoudiger en robuuster is dan het EduRoute-bouwwerk. Een ander deel van de verklaring is de historische ballast die EduRoute met zich meesleept. Clever is opgezet om toegang te verlenen tot educatieve applicaties waar de school een licentie op heeft. EduRoute is daarentegen ontstaan in de wereld van de boekenfondsen, een wereld waarin het uitmaakt wie de eigenaar is van de boeken. Binnen EduRoute, een systeem voor de ontsluiting van digitale leermiddelen, worden bestellingen voor interne en externe boekenfondsen apart afgehandeld. Het verschil tussen EBF en IBF is uiteraard alleen relevant bij papieren boeken, voor licenties op digitaal lesmateriaal is het betekenisloos.

Over het onderscheid tussen EduRoute en Clever valt nog veel meer te zeggen. In zekere zin is Clever de nieuwe, digitale tussenhandel. Uitgevers betalen Clever om hun leermiddelen in de Clever-catalogus te krijgen. Verder is Clever gratis voor scholen en vraagt het geen provisie bij de aankoop van licenties. De essentie is echter dat de architectuur van een Clever veel beter is toegesneden op de digitale werkelijkheid dan die van het historisch belaste EduRoute. Clever is betrouwbaarder, transparanter en veiliger. Naarmate het Nederlandse onderwijs afhankelijker wordt van digitale leermiddelen zal de roep om een dergelijk systeem groter worden.