Een werkdesign lab, wat is dat dan?

Waarom werk allereerst als een ervaring moet worden gezien

Bijna twee jaar zijn we nu bij VIVIC, ons werkdesign lab, bezig om managers aan hun verstand te brengen dat werk eerst een betere ervaring moeten worden voor hun mensen, en dat ze pas daarna harder gaan lopen. Omdat ze het willen, niet omdat het moet. Of omdat zij dat zeggen. Ik zal eerlijk zijn: we hebben onderschat hoe ongelofelijk traditioneel veel van hen nog denken over mensen en werk. En hoe lastig het is om hen duidelijk te maken wat een werkdesign lab doet. Ik weet wel dat jij niet één van hen bent, anders zou je dit niet lezen. En daarom kun jij er je voordeel doen.

Werk is niet mensvriendelijk. Dit probleem heeft ons vanaf het begin gegrepen. Vaak tikt het leven voorbij terwijl je stom werk zit te doen, er druppelt geld binnen op je rekening: transactie voltooid… Om de één of andere reden wordt deze bizarre situatie door de maatschappij geaccepteerd. “Wie niet werkt, zal niet eten”, klinkt een bekend spreekwoord. Zo is werk voor de meeste mensen een noodzakelijk kwaad en hebben veel organisaties “compensation managers” in dienst. Blijkbaar is werk iets waar je mensen voor moet compenseren: “sorry dat je hier moet werken, maar we zullen het goedmaken…”

Maar werk kan uit zichzelf een gave ervaring zijn, als het lukt om deze opgesloten potentie te bevrijden. Vanaf het begin begrepen we dat we naast de wetenschap nóg iets moeten kunnen. Dat iets is design: een denkwijze en een verzameling methoden om menselijke ervaring vorm te geven. Helaas is werkdesign (niet te verwarren met job design) wereldwijd nog onontgonnen gebied, wachtend om ontdekt te worden. Om deze ontwikkeling in gang te zetten en te versnellen besloten we begin 2016 een werkdesign lab te worden.

Om de grootse mogelijkheden van werkdesign te begrijpen helpt het om je de volgende vraag te stellen: waarom spelen we? Antwoord: omdat spel positieve emoties biedt, uitdagende ontwikkelingsmogelijkheden, goede ervaringen. Bijna iedereen speelt wel iets, een sport, een muziekinstrument, bordspellen, computer games. Dit ondanks het feit, dat spel een totaal onnodige uitdaging is, waar we soms veel energie in steken. Het is als een tweede baan, waarvoor je geen geld krijgt maar moet bijbetalen. De meeste vormen van spel vereisen concentratie, nadenken, en een bepaalde inspanning. Design is bij uitstek in staat om van dit alles een mooie ervaring te maken. Steeds meer bedrijven gebruiken design-methoden om aantrekkelijke producten en diensten te ontwerpen. Dat is goed voor hen en voor hun klanten. Maar het werk wat ze doen wordt zelden gedesignd.

Het designen van werk als ervaring vereist een bewuste, mensgerichte aanpak. Je moet je verplaatsen in een ander en creatieve oplossingen vinden om zijn of haar manier van denken, omgeving en aansturing opnieuw te ontwerpen. Vervolgens moeten die oplossingen worden getest en verder worden ontwikkeld. Design-beslissingen neem je niet zo maar en hierbij kun je een aantal beproefde methoden gebruiken. Het toepassen en verder ontwikkelen van deze methoden is één deel van ons werk.

Om managers te overtuigen van het belang van werkdesign, proberen we de ervaring van het dagelijks werk ook te kwantificeren. Daarmee zit ook de wetenschap van werk in ons DNA, hetgeen ons helpt werk-ervaringen te meten en modelleren. De theorie rond bevlogenheid en flow, waar we zelf prima in thuis zijn en ook aan bijdragen, helpt ons dit te doen.

We hebben inmiddels een aardige bagage aan voorbeelden en proto-oplossingen, die als startpunt kunnen dienen voor het beter maken van specifieke werksituaties of taken waar niemand blij van wordt. Of het nou gaat om een IT-bedrijf waar mensen veel moeite hebben hun focus te houden, om een call centre waar het verloop enorm is vanwege de stress van sales targets, of om beveilingsmensen in supermarkten die meer vanwege de verveling dan door het lage salaris weglopen. Steevast moeten we veel moeite doen om het management te overtuigen dat ze de oplossing moeten zoeken in de ervaring, en niet in een paar procent meer loon of een personeelsuitje naar Barcelona. Hier heb ik in voorgaande blogposts al vaker over geschreven, en er zullen er vast nog wel meer volgen.

Werkdesign is volgens ons de toekomst van management, omdat het voor iedereen wat oplevert: de werknemer, de manager, de organisatie, en natuurlijk ook de klant! Per slot van rekening doen mensen hun best, als ze van hun dagelijks werk kunnen genieten. Werk wordt zo een menswaardige ervaring. Vivic is van plan als werkdesign lab bij te dragen aan het bespoedigen van deze toekomst.