Triz-Metal Parçaların Temizlenmesi Problemi

Prof. Dr. Metin O. Kaya

Hiç büyük bir makine gördünüz mü, örneğin bir gemi makinesi. Burada çalışma prensibinden, ne işe yaradığından bahsetmeyeceğim. Makinenin üretimi sırasında karşılaşılan bir problemden bahsetmek istiyorum.

Yüksek ateşte ısıtılıp dövülen metal parçaların daha sonra temizlenmesi gerekmektedir. Bu amaç için kum püskürtme makineleri kullanılır. Kum ister istemez metal parçalardaki oyukların içine girer. Daha sonra bu kumu metal parçaların içinden çıkarmak gerekir. Metal aksam büyük ve ağır olduğu zaman parçayı ters çevirip sallayarak kumu çıkarmak zordur.

Ayşe, Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümünde okuyordu, bölümünü de çok seviyordu doğrusu. Yaz dönemi gelmiş ve stajını yapmaya başlamıştı.Yüksek ateşte ısıtılıp dövülen metal parçalarda temizleme için kum püskürtme makineleri kullanılıyordu. Oyukların büyük bir zahmetle kapatılıp püskürtme yapıldıktan sonra tekrar açıldıklarına şahit olmuştu. Doğrusu bu yöntem pek aklına yatmamıştı ve içinden “bunun başka bir yolu olması gerekir” diye düşünmeye başlamıştı. Etrafındaki mühendislere, ustalara bu fikrini açtı ama pek oralı olmadılar, çünkü yıllardır böyle yapıyorlardı.

Ayşe stajını bitirip tekrar okula döndükten sonra TRIZ diye bir fikir üretme tekniğinin okulda seminer dersi şeklinde verildiğini farketti ve hemen takip etmeye başladı. Bir gün Triz dersinde çelişkiler konusu işlendiğinde kafasındaki problem de çözülmüştü. Kum kendiliğinden oyuklardan çıkabilirdi.

Sizce Ayşe nasıl bir yöntem bulmuştu. Aşağıdaki bağlantılarda Triz’de Çelişki ve diğer teknikleri bulabilirsiniz.

İlgili Bağlantılar

Türkiye’de Doğru İnovasyon Nasıl Yapılır?

TRIZ-Çelişki

TRIZ-Ayırma Prensipleri

Triz-40 Buluş Prensibi

TRIZ-Resimlerle 40 Buluş Prensibi