Η ζωή στην Αγγλία του Brexit μέσα από τα μάτια ενός Έλληνα φοιτητή

This is the story of a Greek student, who started a new life in Sunderland, a small city of North England and talks about the life there and how the British people experience the Brexit.

‘’Οι Άγγλοι είναι οργανωμένοι. Καταρχίν, εγώ σαν φοιτητής ζω στις εστίες του πανεπιστημίου, το οποίο παρεπιμπτόντως έχει τρεις διαφορετικές εστίες και όταν λέω τρεις διαφορετικές, εννοώ 3 διαφορετικούς χώρους, σε διάφορα σημεία της πόλης, με ανάλογο κόστος που προτείνουν στους φοιτητές. Εγώ επέλεξα ένα σχετικά οικονομικό, παρ΄όλα αυτά έχει διάφορες ανέσεις και παροχές, μέχρι και δικό μας μπάνιο, κοινή κουζίνα, μέχρι πέντε άτομα στον κάθε όροφο. Υπάρχει security, υπάρχουν κάμερες, άρα δεν τίθεται ζήτημα ασφαλείας. Η αλληλογραφία μας έρχεται ουσιαστικά στο χέρι, άρα υπάρχει οργάνωση ως προς τη διαμονή. Έιναι πολύ κοντά στο κέντρο κάθε μια από τις εστίες, άρα άμα χρειαστούμε είδη εκτάκτου ανάγκης, όπως φάρμακα, υπάρχουν το πολύ σε απόσταση 15 λεπτών — συνήθως είναι σε απόσταση 5 λεπτών ’’, ήταν τα πρώτα λόγια του 25χρονου μεταπτυχιακού φοιτητή Άρη Αναστασίου, ο οποίος αποφάσισε να αφήσει τη ζωή του στην Ελλάδα και να κάνει μία νέα αρχή στην Αγγλία.

‘’Το πανεπιστήμιο τους είναι οργανωμένο μέχρις εσχάτου — κυριολεκτικά σε παίρνουν απ΄το χέρι. Τρεις διαφορετικοί άνθρωποι κάνουν την εγγραφή. Ένας παίρνει τα στοιχεία σου, ο δεύτερος τα καταχωρεί όταν έρθει η σειρά σου και ο τρίτος καταγράφει ό,τι άλλο χρειαστεί περαιτέρω, π.χ. αν έχεις κάποια ασθένεια ή αλλεργία για την οποία πρέπει να ενημερωθεί το πανεπιστήμιο. Στη συνέχεια παίρνεις την κάρτα σου. Η ίδια διαδικασία ακολουθείται τόσο στους προπτυχιακούς όσο και στους μεταπτυχιακούς φοιτητές, δεν υπάρχει διάκριση. Από εκεί και πέρα σε εντάσσουν σε ένα σύστημα πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, το οποίο δεν έχω ξαναγνωρίσει. Τι εννοώ; Ηλεκτρονική προμήθεια του προγράμματός σου ανά πάσα ώρα και στιγμή, ακόμη κι αν για κάποιο λόγο ο καθηγητής δεν μπορέσει να έρθει στα μαθήματα γιατί μπορεί να είναι στο εξωτερικό, μπορεί να έχει κάποιο σεμινάριο, κάποια απεργία, αν και σπανιότατα, το σύστημα αλλάζει και ενημερώνεσαι με μέιλ σε περίπτωση που δεν έχεις μπει να το ελέγξεις. Οι καθηγητές επικοινωνούν μαζί σου με μέιλ σχεδόν επί καθημερινής βάσεως, είτε για κάποια εργασία είτε αν έχεις κλείσει κάποιο ραντεβού να τους δεις — το θεωρούν υποχρεωτικό τουλάχιστον μία φορά να έχεις μιλήσει με το σύμβουλο καθηγητή σου και όχι με την τυπική έννοια αλλά με την έννοια ότι ο καθηγητής θα σε ΄΄κυνηγήσει΄΄ αν δεν έχεις πάει και αν αρνηθείς, όπως τυχαίνει μερικές φορές, το θεωρούν πάρα πολύ κακό για τον φοιτητή — ότι από πλευράς του είναι αδιάφορος, το οποίο μπορεί να έχει και βαθμολογικές συνέπειες. Συμμετρούν δηλαδή και το ενδιαφέρον του εκτός τάξης. Άλλωστε, το πρόγραμμα προσμετρά και το study time — έτσι το λένε — σου εξηγούν δηλαδή ότι σου παρέχουν κάποιες minimum ώρες διδασκαλίας αλλά από εκεί και πέρα, το study time π.χ. στα μεταπτυχιακά προγράμματα πρέπει να είναι 150 ώρες για το κάθε μάθημα. Ακόμη δηλαδή και σ΄αυτό, σε βοηθούν να μπεις σε ένα πρόγραμμα, σε μία νοοτροπία ότι ως φοιτητής, για το κάθε μάθημα οφείλεις να εργαστείς τόσο. Από εκεί και πέρα μας παροτρύνουν να τους συμβουλευτούμε για ό,τι χρειαστούμε. Το maximum που έκανε καθηγητής να μου απαντήσει σε μέιλ ήταν μία ημέρα και αυτό λόγω εξετάσεων των προπτυχιακών, μου ζήτησε δηλαδή και συγγνώμη.’’

Βέβαια, τα πράγματα δεν είναι ρόδινα, όπως μας εξηγεί, αφού κάποια από αυτά χρειάζονται ένα διάστημα για να τα συνηθίσει κάποιος που μόλις μετακόμισε εκεί. ‘’ Όσον αφορά την καθημερινή ζωή εκεί…πάλι τα πράγματα λειτουργούν με συγκεκριμένα προγράμματα. Η ιδιομορφία που συνάντησα είναι ότι τα μαγαζιά κλείνουν 5–6 ηώρα το απόγευμα, πράγμα που θέλει λίγη εξοικείωση, διότι στην Ελλάδα έχουμε συνηθίσει να κλείνουν στις 9 και στις 10. Υπάρχουν και τα 24ωρα σουπερ-μάρκετ φυσικά που μπορούν να σε εξυπηρετήσουν, αλλά τα κοντινά συνήθως κλείνουν στις 6 οπότε πρέπει να εγκλιματιστείς σύντομα στο πρόγραμμα που λειτουργούν. Παρ΄όλα αυτά και δύο λεπτά νωρίτερα να πας, δεν θα αρνηθούν να σε εξυπηρετήσουν. Βέβαια, ούτε στην Ελλάδα συμβαίνει το αντίθετο, αλλά θέλω να πω ότι μέχρι τελευταία στιγμή που θα κατεβάσουν το ρολό, οι άνθρωποι αυτοί θα είναι εκεί για να σε εξυπηρετήσουν. Αυτό δηλαδή που κάνουμε στην Ελλάδα, που θα περιμένει ο υπάλληλος πότε θα φύγει η τελευταία κυρία ή ο τελευταίος κύριος απο το κατάστημα, ο Άγγλος δεν θα το κάνει. Θα σου πει << συγγνώμη, έχουμε κλείσει, ελάτε αύριο >>. Και είναι και το σωστό, κατά την άποψή μου.’’

‘’Έτσι, έχουν μια ιδιαιτερότητα και μια ιδιόμορφη ζωή. Τους αρέσει πάρα πολύ να πίνουν επί καθημερινής βάσεως. Θα φύγουν από τη δουλειά τους, θα γυρίσουν πίσω και 4–5 ηώρα θα πάνε να πιουν στην παμπ το ποτό τους και μετά θα γυρίσουν σπίτι τους. Βέβαια, 10 ηώρα είναι όλα κλειστά. Δεν ξέρω αν είναι συγκεκριμένα η πόλη του Sunderland, γιατί δεν είναι μεγάλη πόλη, αλλά και από γνωστούς στο Λονδίνο λένε ότι είναι ο τρόπος ζωής τους.’’

‘’Το αν είναι φιλόξενοι ή μη φιλόξενοι είναι λίγο υποκειμενικό από την άποψη ότι πολλοί θεωρούν τους Βόρειους Άγγλους πιο φιλόξενους από τους νότιους. Άλλοι αυτό το αποδίδουν στο ότι στη νότια Αγγλία που είναι συγκεντρωμένος ο περισσότερος πληθυσμός λόγω Λονδίνου — 11.000.000 άνθρωποι έναντι 200.000 στο Sunderland — θεωρούν ότι απλά ο κόσμος τρέχει, όπως γίνεται στην Αθήνα και γι΄αυτό είναι λίγο απόμακρος. Προσωπικά δεν έχω δει διαφορές, έχω επισκεφτεί και άλλες πόλεις. Είναι ευγενείς στο σημείο που απαιτεί η κουλτούρα τους. Όπως μας εξήγησε και ο ίδιος ο καθηγητής μας, οι Άγγλοι έχουν το λεγόμενο queen’s peace, ένα άγραφο σύστημα κανόνων και νόμων, το οποίο τους επιβάλλει από το να λένε ΄΄ευχαριστώ΄΄ όταν τους κρατήσεις την πόρτα ανοιχτή μέχρι το όταν δουν κάποιον να χτυπάει μία γυναίκα, να την προστατεύσουν. Περιλαμβάνει ένα μεγάλο σύστημα κωδίκων, το οποίο γίνεται ορισμένες φορές αλλόκοτο. Για παράδειγμα, το βράδυ όταν πηγαίνουν στα νυχτερινά τους κέντρα, υπάρχει η παρουσία της αστυνομίας, αλλά αυτή θα λάβει μέτρα μονό και εάν εφόσον δημιουργηθεί πρόβλημα και διαταραχτεί το queen’s peace, αλλιώς δεν θα παρέμβουν. Εγώ το θεωρώ λίγο κυνικό, από την άποψη ότι όταν βλέπεις τον άλλον ότι είναι μεθυσμένος, του μιλάς, δεν χρειάζεται να φτάσει σε έσχατο σημείο. Βέβαια, είναι αποτελεσματικοί και ίσως το αποδίδουν σε αυτό. Δεν υπάρχει εγκληματικότητα στην Αγγλία…όχι γενικά — εννοώ ότι είναι πολύ μικρή. Βλέπεις ανθρώπους που γυρίζουν 3–4 ηώρα το πρωί, φοιτητές κυρίως που δεν έχουν κάπου να πάνε γιατί είναι όλα κλειστά και απλά είναι έξω και κάνουν τη βόλτα τους. Και δεν τους ενδιαφέρει γιατί γνωρίζουν ότι η παρουσία της αστυνομίας είναι συνεχής και δεν θα κλέψει κανείς — είναι σπάνιο. Και είναι και στο Λονδίνο έτσι, πλην ορισμένων περιοχών κακόφημων. Οι περισσότεροι δεν φοβούνται και κλοπές σπάνια ακούγονται. Σε σημείο που το Μάντσεστερ που έχει μία Α εγκληματικότητα, να θεωρείται πόλη προς αποφυγήν για νέους κατοίκους που δεν γνωρίζουν την Αγγλία. Και πάλι, δεν θα είναι στα επίπεδα που συμβαίνει σε άλλες χώρες, όπως η Γερμανία και η Γαλλία.’’

‘’Οπότε έχουν το δικό τους σύστημα κανόνων και είναι ευγενείς μέχρι το σημείο που τους επιτρέπει. Πολλές φορές δηλαδή το κάνουν μηχανικά επειδή πρέπει, όχι επειδή το θέλουν, οπότε δεν μπορώ να κρίνω κατά πόσο και αν είναι ευγενικοί επειδή το έχουν επιλέξει ή επειδή έχουν την αίσθηση του καθήκοντος. Ως προς τη συμπεριφορά τους, υπάρχουνε διαφορές σε ανθρώπους σαν εμένα, αλλοδαπούς στη χώρα τους. Οι μορφωμένοι άνθρωποι είναι πιο δεκτικοί ως προς τις άλλες κουλτούρες, είτε είναι καθηγητές πανεπιστημίου, είτε είναι εργαζόμενοι εντός, είτε έχουν κάποια δική τους επιχείρηση, είτε αυτοί είναι Ινδοί, που έχουν μια Α οικειότητα με τους Άγγλους λόγω των καλών ή κακών σχέσεων που έχουν ανά τα έτη, είτε σε Ευρωπαίους πολίτες, Έλληνες, Πολωνούς κλπ.’’

Στη συνέχεια, τέθηκε το κατά πόσο οι Άγγλοι είναι ρατσιστές, μία άποψη που κυριαρχεί στις υπόλοιπες χώρες. Ο Άρης μας το επιβεβαίωσε, ενώ έδωσε και μία νέα διάσταση στο θέμα, όταν αναφέρθηκε στην παιδεία τους. ‘’Οι άνθρωποι κατώτερης μόρφωσης που είναι αρκετοί στο Sunderland για κάποιο λόγο, παρότι υπάρχει το πανεπιστήμιο της πόλης — όπως φάνηκε και από το Brexit — είναι πιο μισαλλόδοξοι απέναντι στους μουσουλμάνους και λίγο πιο ρατσιστές ως προς εμάς, τους μη Βρετανούς…όχι σε σημείο να σε λιντσάρουν — δεν θα το έκανε ένας Άγγλος αυτό εις γνώση του, εκτός κι αν ήταν μεθυσμένος — σε σημείο όμως να εκφράζουν τη δυσανασχέτησή τους και μάλιστα πολλές φορές με παράλογο τρόπο, όπως έδειξαν οι συνεντεύξεις στο Brexit. Παραδείγματος χάριν, μία κοπέλα είπε ότι οι Πολωνοί τους παίρνουν τις δουλειές, γι΄αυτό δεν τους θέλει στη χώρα της, αλλά η ίδια δεν έψαχνε να βρει δουλειά. Ή η ηλικιωμένη κυρία που δεν μπορούσε να πηγαίνει στο νοσοκομείο να κάνει τις εξετάσεις της και να βλέπει πάρα πολλούς ξένους.’’

‘’Είναι παραλογισμός και αυτό οφείλεται κυρίως στο ότι δεν έχουν τη μόρφωση να διακρίνουν ότι αυτοί οι άνθρωποι είναι οικονομικοί μετανάστες, όπως εγώ και ο εκάστοτε άνθρωπος που έρχεται για να σπουδάσει, διότι το Sunderland δεν παρέχει κάτι άλλο. Έχει βαριά βιομηχανία και το πανεπιστήμιο. Μου έκανε πάρα πολύ αίσθηση ότι οι Άγγλοι δεν μορφώνονται σε επίπεδα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και πολλές φορές ούτε δευτεροβάθμιας. Οι ίδιοι το αποδίδουν στο ότι μπορούν να βρουν δουλειά, άρα δεν υπάρχει λόγος να το κάνουν. Οι απόφοιτοι γυμνασίων — λυκείων ασχολούνται με κάποιο τεχνικό επάγγελμα, αποκτούν κατάρτιση μέσα σ’ ένα χρόνο ακριβώς όπως γίνεται και στην Ελλάδα και μετά βρίσκουν δουλειά. Δεν τους ενδιαφέρει να σπουδάσουν περαιτέρω, δουλεύουν ως σερβιτόροι αρχικά και αργότερα, αν τους δοθεί η ευκαιρία θα κάνουν κάτι καλύτερο. Ευκαιρίες τους δίνονται, ο μισθός θα αυξηθεί και υπάρχει και η δυνατότητα σε διάστημα τριών ετών να γίνουν επικεφαλείς. Το ζήτημα είναι ότι οι Άγγλοι δεν κάνουν τεράστια διάκριση μεταξύ εργασιακής εμπειρίας και γνώσης. Ο ιδανικός υποψήφιος είναι αυτός που έχει και τα δύο. Αν εγώ έχω εργασιακή εμπειρία τεσσάρων ετών και πανεπιστημιακή μόρφωση ενώ ο άλλος δέκα χρόνια εμπειρία, θα προτιμήσουν εμένα για κάποια θέση ανώτερης κλάσης. Ούτε οι πελατειακές σχέσεις παίζουν τόσο πολύ ρόλο, δηλαδή αν έχει τη δυνατότητα να βάλει συγγενή του αλλά ένας ξένος έχει μεγαλύτερα προσόντα, θα επιλέξει τον δεύτερο. Έχουν αίσθηση του ποια είναι η δουλειά τους και το χρέος τους, διότι έτσι τους εξασφαλίζεται οικονομική άνεση και θα κάνουν το καλύτερο δυνατόν, ακόμα και αν αυτό δημιουργήσει τριβές στις σχέσεις τους. Επομένως, επιλέγουν να προχωρήσουν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση μόνο εάν τους ζητηθεί για να ανέλθουν στη δουλειά τους. Αν όχι, δεν το κάνουν καν. Στους 1200 φοιτητές του μεταπτυχιακού προγράμματος, οι 50 ήταν Άγγλοι. Και δεν είναι οικονομικό το ζήτημα διότι τους εξασφαλίζουν ιδάνικες συνθήκες. Έχουν τα λιγότερα δυνατά έξοδα, καθώς μένουν εκεί και, σε περίπτωση που είναι από άλλες πόλεις, τους κάνουν ειδικές εκπτώσεις στη διαμονή τους — θα φροντίσουν να έχουν και ειδικά τέλη ως προς την καταβολή των διδάκτρων. Στην ουσία, το ίδιο το κράτος τους λέει ΄΄σπουδάστε’’, τους παρέχουν πολύ συμφέροντα φοιτητικά δάνεια, κάτι που κάνουν και για τους Ευρωπαίους φοιτητές τα τελευταία χρόνια. Τους εξασφαλίζουν δάνεια των 10.000–15.000 λιρών σε διάστημα πληρωμής 30ετίας και περαιτέρω υπό συνθήκες ιδανικές, δηλαδή, αν έχεις βρει δουλειά εντός 5ετίας και αν η δουλειά αυτή σου παρέχει ποσό συνήθως της τάξεως των 23.000–24.000 λιρών ετησίως. Αν η δουλειά σού παρέχει λιγότερα, πράγμα πολύ πιθανό για πρώτη εργασία, η καταβολή ξεκινάει μόλις φτάσεις σε αυτό το ποσό και αν σε διάστημα 50ετίας δεν έχεις καταφέρει να εξασφαλίσεις δουλειά, το χρέος σου διαγράφεται. Βέβαια και ο Άγγλος δεν έχει την ελληνική νοοτροπία που θα προσπαθήσει να μην τα δώσει καθόλου με τον α-β τρόπο. Το να δίνει 30 λίρες το μήνα για να ξεπληρώσει το χρέος του, δεν του κάνει αισθητή μείωση μισθού — θα το κάνει ακόμα κι αν είναι οι τελευταίες 30 λίρες του. Δεν σπουδάζουν και κάνει σε όλους αυτό ιδιαίτερη εντύπωση, παρότι έχουν ιδανικές συνθήκες, μια καλή οικονομία και ουσιαστικά δεν θέλουν. Δεν έχουν την προδιάθεση — ακόμα και άνθρωποι που προέρχονται από οικογένειες σε ανώτερες κοινωνικές τάξεις και παίρνουν εναύσματα από τους γονείς τους, επιλέγουν να μην το κάνουν. Το καλό με τα αγγλικά πανεπιστήμια είναι ότι όντως εξυπηρετούν το φοιτητή, ακόμα κι αν οι ίδιοι οι Άγγλοι δεν το εκμεταλλεύονται.’’

Στη συνέχεια, μιλήσαμε για το Brexit. Είναι ένα ζήτημα που απασχολεί τη Μ. Βρετανία, καθώς και όλη την Ευρώπη, αφού αφορά τους ίδιους τους Βρετανούς, αλλά και όλους τους οικονομικούς μετανάστες, που βρίσκονται εκεί για ένα καλύτερο μέλλον, όπως ο Άρης.

Οι Βρετανοί αποφάσισαν την έξοδο από την ΕΕ στις 23 Ιουνίου και το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος τους σόκαρε και τράνταξε τις διεθνείς αγορές και προκάλεσε ηχηρό διάλογο στην Ευρώπη για το μέλλον της Ένωσης.

Παρ΄όλα αυτά, το Brexit, προς το παρόν, δεν είναι καν επίσημο: δύο μήνες μετά την κάλπη και δεν έχει ενεργοποιηθεί το άρθρο 50 της Συνθήκης της Λισαβόνας, το οποίο θα άνοιγε την διαδικασία εξόδου. Τί έχει αλλάξει όμως πραγματικά στο Ηνωμένο Βασίλειο περίπου δυο μήνες μετά την 23η Ιουνίου;

‘’Κατά κοινή ομολογία, οι Άγγλοι ήταν απροετοίμαστοι και ανημέρωτοι. Αυτό περιλαμβάνει και τους ανθρώπους της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, φοιτητές, καθηγητές και μεγαλύτερης ηλικίας. Δεν έχει βρεθεί άνθρωπος ακόμα και στα Μέσα,να εξηγήσει τις πιθανές συνέπειες της μιας επιλογής ή της άλλης. Έγιναν κάποιες προσπάθειες να τους ενημερώσουν, οι οποίες όμως ήταν λάθος, γιατί δεν προσπάθησαν να εξηγήσουν στον κόσμο τις πιθανές συνέπειες, αλλά να πουν γιατί είναι καλό να φύγουν ή να μείνουν.’’

‘’Το κύριο επιχείρημα του Boris Johnson ήταν ότι η Eυρωπαϊκή Ένωση μας κοστίζει, μας στέλνει οδηγίες και τον προηγούμενο χρόνο κλήθηκαν να δεχθούν 4.096 οδηγίες…και στους Άγγλους δεν αρέσει να αλλάζουν πράγματα, έχουν ένα συγκεκριμένο τρόπο λειτουργίας, μία συγκεκριμένη γραφειοκρατική διαδικασία, ό,τι αλλάζει έστω και στο ελάχιστο τους ενοχλεί. Ήταν μέγιστο επιχείρημα ότι κάθε τόσο πρέπει να αλλάζουν διάφορες συνθήκες στη γραφειοκρατία τους και στα οικονομικά τους επειδή τους το λέει η ΕΕ. Τους έδινε ένα περαιτέρω έναυσμα να φύγουν. Το κυρίως επιχείρημά του ήταν ότι αυτά τα 250.000.000 που δίνουμε ετησίως στην ΕΕ, εμείς θα τα ανατροφοδοτήσουμε στο σύστημα υγείας, το οποίο για τους Άγγλους είναι όπως είναι το σύστημα εξοπλισμών και άμυνας για τους Αμερικάνους. Πράγμα που ο ίδιος διέψευσε λίγες ώρες μετά το αποτέλεσμα του Brexit κι αυτό ακριβώς έδειξε πόσο ανέτοιμη ήταν και η πολιτική και η κοινωνική ισχύ της Αγγλίας. Υπήρχαν άνθρωποι που ψήφισαν Brexit, γιατί υπήρχαν ολλανδικά, ελληνικά κλπ. προϊόντα στα σούπερ-μάρκετ, γιατί υπήρχαν ξένοι να περιμένουν μαζί τους στις υπηρεσίες, γιατί τους παίρνουν τις δουλειές οι αλλοδαποί, ενώ οι ίδιοι είναι γραμμένοι στο ταμείο ανεργίας που τους δίνει επιδόματα, πριν καν ψάξουν να βρουν δουλειά. Υπάρχει επίδομα που τους δίνεται από το κράτος, επειδή ψάχνουν να βρουν δουλειά και ανανεώνεται μέχρι να βρουν. Μπορεί να φτάσει και την 5ετία!’’

‘’Οι πολιτικοί τους ήταν ανέτοιμοι, διότι η κυβέρνηση τους παραιτήθηκε — ίσως, όπως όφειλε να κάνει μετά από τέτοιο αποτέλεσμα, αλλά και οι ίδιοι οι υποστηρικτές του Brexit παραιτήθηκαν, όντας ανέτοιμοι για το οικονομικό μπαμ που έγινε λίγες ώρες μετά και ακόμα συνεχίζεται. Παρά τα όσα ψευδή στοιχεία δίνονται και στις ελληνικές τηλεοράσεις, η λίρα σήμερα είναι στο 1,16 ενώ μία ημέρα πριν το Brexit ήταν στο 1,35. Είναι η χαμηλότερη ισοτιμία που έχει με το ευρώ τα τελευταία 15 χρόνια.’’

‘’ Όλες οι εισαγωγικές εταιρείες θα έχουν άμεσες συνέπειες — θα πρέπει να καταργήσουν χιλιάδες θέσεις μέσα στα επόμενα δύο χρόνια. Οι τομείς της παιδείας και της υγείας θα βρεθούν χωρίς εξειδικευμένους εργαζόμενους αν εκδιωχθούν οι μετανάστες από το Ηνωμένο Βασίλειο. Το Sunderland ουσιαστικά ζει από το πανεπιστήμιο, το οποίο σε μεγάλο βαθμό υποστηρίζεται από Ευρωπαίους φοιτητές και από τη Nissan, η οποία έχει το κεντρικό εργοστάσιο διανομής από την Ευρώπη και την Αμερική. Έχουν δηλαδή ένα στην Ιαπωνία και ένα στο Sunderland. Αν υπάρξουν τελωνειακές συνέπειες, θα έχουν πολύ μεγάλα οικονομικά προβλήματα, δεδομένου ότι πολλά από τα υλικά που χρειάζονται, τα εισάγουν είτε από την Ευρώπη είτε από την Ιαπωνία. Και αυτό είναι μόνο ένα παράδειγμα στο Sunderland, το οποίο ψήφισε κατά 70% να φύγει από την ΕΕ η Αγγλία.’’

‘’Άλλο ένα αποτέλεσμα ήταν να υπάρξει μία ανανέωση στις τεταμένες ήδη σχέσεις των κρατών της Βρετανίας. Είναι παγκοσμίως γνωστό ότι η Βρετανία αποτελείται από κράτη, τα οποία στην ουσία καταλήφθηκαν από τους Άγγλους. Για παράδειγμα, οι Ιρλανδοί, με τους οποίους έχουν ακόμα πολύ κακές σχέσεις και οι Ουαλοί, οι οποίοι μιλούν κυριολεκτικά άλλη γλώσσα — τα αγγλικά είναι η δεύτερη γλώσσα τους. Πριν από λίγο καιρό, ήταν το δημοψήφισμα της Σκωτίας να παραμείνει στη Βρετανία, με κύριο επιχείρημα των Άγγλων ότι << είμαστε στην ΕΕ, οπότε μείνετε γιατί σας εξυπηρετεί >> και δύο μήνες μετά έφυγαν. Δικαιολογημένα, οι Σκωτσέζοι έβγαλαν αναγγελία από τους δικούς τους βουλευτές ότι αν δεν ληφθούν μέτρα αντίστοιχα, η Σκωτία θα ξαναψηφίσει να φύγει από τη Βρετανία για να αποκτήσει πάλι σχέσεις με την Ευρώπη. Οι Σκωτσέζοι λοιπόν, τους οποίους οι ίδιοι θεωρούν σαν φτωχότερους ή κατώτερης κοινωνικής τάξης, λειτούργησαν πιο στρατηγικά από την πλειοψηφία των Άγγλων.’’

‘’Είδαν λοιπόν συνέπειες του Brexit που δεν περίμεναν και ίσως θα έπρεπε να είχαν προβλέψει και δεν το έκαναν. Το Brexit θα γίνει σε διάστημα δύο ετών, όπως ανακοίνωσαν οι ίδιοι. Για να επανεξεταστεί το Brexit, δόθηκαν 4.500.000 υπογραφές έναντι 100.000 που είναι το ελάχιστο όριο. Το πρώτο αίτημα απορρίφθηκε από τη Βουλή των Λόρδων, με το επιχείρημα ότι δεν ήταν ψήφισμα, ήταν δημοψήφισμα, οπότε πρέπει οπωσδήποτε να σεβαστούν την απόφαση του λαού, όποια κι αν ήταν αυτή. Η έννοια του δημοψηφίσματος είναι πάρα πολύ μεγάλη, είναι η αυτόβουλη απόφαση του λαού, δεν καλείται επανεξέταση. Έγινε δεύτερο αίτημα, το οποίο ακόμη συζητείται, δεν έχει απορριφθεί. Η κυβέρνηση είπε ότι δεδομένων των συνθηκών και της τεταμένης κατάστασης αυτή τη στιγμή στην Αγγλία και την οικονομία τους να πέφτει λίγο αλλά σταθερά, η εφαρμογή του άρθρου 50 της συνθήκης της Λισαβόνας, όπου αφορά την οικονομική και πολιτική έξοδο μιας χώρας από την ΕΕ, ίσως να καθυστερήσει για οικονομικούς και πολιτικούς λόγους. Για την ακρίβεια, δεν υπάρχει αντίστοιχη πρόβλεψη εξόδου διότι ποιος να φανταζόταν ότι κάποια χώρα θα ήθελε να βγει — υπάρχει μόνο το συγκεκριμένο άρθρο 50, το οποίο ενεργοποιεί δικλείδες ασφαλείας, αν κάποια χώρα — για λόγους σημαντικούς — θελήσει να διασπαστεί από την οικονομική ένωση.’’

‘’Μεγάλες δικηγορικές φίρμες και εταιρείες στην Αγγλία είπαν ότι θα συνδράμουν στην προσπάθεια του κράτους, πρώτον για να εξασφαλίσουν τις καλύτερες δυνατές συνθήκες και δεύτερον, σαν δικλείδα ασφαλείας ότι ο κρατικός μηχανισμός θα κάνει το καλύτερο δυνατό. Οι ίδιοι λοιπόν λένε ότι δεν θέλουν να φύγουν και το καθυστερούν όσο γίνεται. Χαρακτηριστικό είναι ότι τη νύχτα μετά τα αποτελέσματα, υπήρξαν πάνω από 1.000.000 αναζητήσεις στο Google για το τί είναι το Brexit — αποφάσισαν να το ψάξουν αφού είχαν ψηφίσει.’’

‘’Καλούνται να επαναδιαπραγματευτούν όλους τους πολιτικούς, οικονομικούς και εμπορικούς όρους που είχαν συνάψει τα τελευταία 25 χρόνια και όχι μόνο σε ευρωπαϊκή αλλά και σε παγκόσμια βάση. Είναι λοιπόν, μία διαδικασία που μπορεί να διαρκέσει πάνω από δύο χρόνια, μπορεί και πέντε και δέκα. Το κατά πόσο θα το κάνουν, εξαρτάται από αυτούς — οι Άγγλοι είναι άνθρωποι που σέβονται τις αποφάσεις τους, ακόμα κι αν είναι κακές.’’

Οι Βρετανοί δεν έχουν νιώσει ακόμη τις συνέπειες του Brexit, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΝS. Προς γενική έκπληξη οι λιανικές πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 1,4% τον Ιούλιο, μετά από πτώση 0,9% τον Ιούνιο. «Ο καλός καιρός βοήθησε να διώξουμε την κατάθλιψη που πάθαμε μετά το δημοψήφισμα» έγραψε σε ανακοίνωση τύπου ο David McCorquodale της εταιρείας KPMG. «Ο ήλιος και η ζέστη του Ιουλίου ανέβασαν τις πωλήσεις των μπάρμπεκιου, των τροφίμων και των ποτών. Την ίδια ώρα, ανέβηκαν και οι πωλήσεις ρούχων χάρη στις εκπτώσεις λόγω των διακοπών», προσθέτει.

Σε αυτό συμφωνεί και ο Άρης, ο οποίος το βλέπει καθημερινά. ‘’Ναι, είναι γεγονός ότι από οικονομική άποψη, ο απλός λαός δεν έχει επηρεαστεί τόσο που να φαίνεται στην οικονομική του ευχέρεια ακόμα, αλλά η πτώση της λίρας σε σχέση με τα άλλα νομίσματα σίγουρα έχει επηρεάσει.’’

Κλείνοντας, του ζήτησα να μου πει ποιες είναι οι δικές του προσδοκίες από την Αγγλία του σήμερα, την Αγγλία του Brexit: ‘’Αν με ρωτάς προσωπικά, περιμένω καλύτερες εργασιακές συνθήκες με βιώσιμες απολαβές στον τομέα που έχω σπουδάσει για πέντε χρόνια. Οι Βρετανοί παρέχουν ίσες ευκαιρίες σε όσους προσπαθούν, ακόμα κι αν δεν έχουν συγγενικές ή πελατειακές σχέσεις μαζί τους. Ναι, σίγουρα, είναι τεταμένη η οικονομική και πολιτική κατάσταση αυτή τη στιγμή. Αλλά πιστεύω ότι ένας μεταπτυχιακός φοιτητής-οικονομικός μετανάστης που θα βγει στην αγορά εργασίας έχει μεγαλύτερες προοπτικές στην Αγγλία. Και σίγουρα υπάρχει μέλλον εδώ…’’

One clap, two clap, three clap, forty?

By clapping more or less, you can signal to us which stories really stand out.