Эмэгтэйчүүдэд тохиолддог зарлаагүй тендэр

Munhuyanga m.uyanga
Sep 6, 2018 · 3 min read
Өсөн дэвжих орчин, цаг зай “ор” дамжих учиргүй юм

Ажлын байран дээр +18 онигоо ярих, хэн нэгнийг удаан ширтэх чинь бэлгийн дарамт гэдгийг дахин сануулах цаг нийгэм нь өнөө юм.

Эмэгтэйчүүдэд маш их тохиолддог хөшигний ард үйлчилдэг, ичиж зовсноосоо болж нуугаад өнгөрөөдөг бохир зүйл бол ажлын байрны бэлгийн дарамт…

Гэхдээ үүнд зөвхөн эмэгтэй хүн өртдөг гэвэл өрөөсгөл ойлголт

Манай улсад энэ төрлийн гэмт хэрэг маш нууцлагдмал ор­чинд явагддаг тул бүр ч илэрдэггүй. Яагаад гэвэл хо­­­хирогч буюу бэлгийн да­рам­тад өртсөн эмэгтэй өө­рийн нэр төр болон ажлын байраа алдахыг хүсдэггүй. Мөн ихэнхдээ хохирогчийг буруутгаад өнгөрдөг учраас тэд энэ тухай мэдээллийг өөртөө л үлдээдэг гэсэн үг. “Ажлын байрны бэлгийн дарамттай тэмцэх ТББ-уудын эвсэл”-ээс Монгол улсын нийт хүн амын 51.1 хувийг эмэгтэйчүүд эзэлж байгаа тухай судалгаа танилцуулсан байна. Тус байгууллагаас ажлын байрны бэлгийн дарамтын талаар 705 эмэгтэйн дунд судалгаа явуулахад 79.6 хувь нь “ажлын байрны бэлгийн дарамт их байдаг” гэжээ. Тэгэхээр далд хэлбэрээр хэвшмэл ойлголт мэт хаа газар тарсан байгаа нь үнэхээр эмзэглүүштэй. Эдгээр ойлголт, мэдээлэл хандлагын тухай суурьгүй залуу охидыг /хөвгүүдийг ч/ ийм л орчин хүлээж байна даа. Жаахан гунигтай …

Эрчүүдэд ч тохиолддог зүйл…

Хүний бие махбодь, сэт­гэл санаа, эрүүл мэнд, нэр төр, нөхөн үржихүйн эрх, эрх чөлөө, бэлгийн болон ху­­­вийн хал­дашгүй байдалд хал­­­­дахыг ажлын байран дахь бэлгийн дарамт гэж үз­дэг.

Энэ төрлийн гэмт хэргийг манай улсад сүүлийн тав, зургаан жил ил гаргах гэж багагүй ажилласны хүчинд 2011 онд “Жендэрийн эрх тэгш байдлыг хангах ту­хай” хуулиар ажлын бай­ран дахь бэлгийн дарамт нь хууль зөрчсөн үйлдэл боло­хыг тогтоож анх удаа хуульчилсан байна.

Өөрөөр хэлбэл хуульд энэ тухай зохицуулалт орсноор тухайн хүн ажлын байран дахь бэлгийн дарамтад өртсөн байвал хамгийн эхэнд Хүний эрхийн үндэс­ний комисст хандаж тус газраас гарсан ажлын хэс­гийнхэн эрх мэдлийнхээ хү­рээнд хяналт, шалгалт хийж баримтжуулж, нотол­гоожуулах боломжтой бол­дог. Хамгийн гол нь манай ул­сад энэ төрлийн гэмт хэргийн бие даасан хууль байдаггүй учраас дээрх хуу­лийг баталж эрх зүйн орчинг бүрдүүлж өгсөн гэсэн үг.

Тухайлбал ажлын бай­ран дахь бэлгийн дарамт учруулагчийг “Жендэрийн эрх тэгш байдлыг хангах тухай” хуулийн 4 дүгээр зүйлийн 4.1.7 дахь хэсэгт зааснаар тодорхойлдог.

Тод­руулбал “Бэлгийн да­рамт гэж бусдыг хүсээгүй байхад нь бэлгийн сэдлээ үг хэлээр, биеэр буюу өөр хэлбэрээр илэрхийлсэн, эсхүл хурьцал үйлдэхээс аргагүй байдалд оруулсан, мөн бэлгийн сэдлийн улмаас ажил, албан тушаал, эд материал, сэтгэл санааны болон бусад байдлаар хо­хироох үр дагавар бүхий тэвчишгүй орчинг үүсгэх, айлган сүрдүүлэх, тулган шаардах зэрэг үйлдэл, эс үйл­дэх” гэх энэ хуулийн заал­таар тухайн хүний буруутай эсэхийг тогтоодог байна.

Өдөх гэдэг ойлголтоор битгий өмөөрөөрэй

Тэгэхээр сексийн тухай боловсрол, биеэ авч явах тухай уламжлалт хуучин сэтгэлгээгээр мухарлан үзмээргүй байна. Нийгэм цаг үе үнэхээр өөр болж байгаа тул соёлт нийгэм өөд хамтдаа алхах шаардлага тулгарлаа. Эрчүүдийн хооронд ажлын байран дах бэлгийн дарамт нь эмэгтэйчүүд нь ялаагүй хэрнээ хүсээгүй зарлагдсан тендер шиг болж. Гэвч тендерийн тухай хууль гэж адармааны зангилаа. ..

Мэдээж та ийм нөхцөл байдал байдал мэдэрсэн бол Монгол хүний уулгамж зангаар уучлан өнгөрөөж, энэ үйлдлийг нь давраах хэрэггүй. Харин ч итгэлээ алдах биш, итгэлээ нэмж шударга биш бусармаг зүйлийн өмнө бат зогсох нь ирээдүйдээ анхаарсан ИРГЭНИЙ ЗОРИГ юм. Энэ зарлагдаагүй тендерт ямар нэгэн ялагчгүй ирээдүйг хүссэндээ энэ бичвэрийг үйлдэв.

    Welcome to a place where words matter. On Medium, smart voices and original ideas take center stage - with no ads in sight. Watch
    Follow all the topics you care about, and we’ll deliver the best stories for you to your homepage and inbox. Explore
    Get unlimited access to the best stories on Medium — and support writers while you’re at it. Just $5/month. Upgrade