SDR / Software Defined Radio (Yazılım Tabanlı Radyo)

Murat Çileli
Jun 16 · 4 min read

Elektroniğe olan ilgim bir zamanlar Arduino ile başlayıp bir kaç hafta sürmüş ve kısa sürede bitmişti. Bugünlerde keşfettiğim RTL-SDR (Software Defined Radio) yani Yazılım Tabanlı Radyo, gerçek anlamda ilgimi çekti. Hala SDR ile ilgili çeşitli makaleler okuyor ve araştırmalar yapıyorum. Bu yazıda da şimdiye kadar olan deneyimlerimi paylaşmak istedim.

Yazılım Tabanlı Radyo, çok kısaca radyo iletişimi sağlayan cihazlara ait bileşenlerinin donanım katmanı yerine yazılım katmanında kullanılması prensibine dayanıyor. Yeterli elektronik bilginiz varsa, kendi SDR sisteminizi kurabilirsiniz ancak bu yazıda bahsedeceğim teknikle kısa yoldan bir SDR sahibi olacağız.

SDR ile Neler Yapılabilir?

– Şifrelenmemiş polis, ambulans telsizlerini dinleme
– Hava trafik kontrol konuşmalarını dinleme
– Uçakların pozisyonlarını takip edebilme
– Gemilerin pozisyonlarını takip edebilme
– Telsiz telefonları ve bebek dinleme cihazlarını tarama
– Meteorolojik amaçlı kullanılan hava balonlarının verilerini alma
– Kablosuz yayın yapan sıcaklık ölçüm cihazlarını okuma
– GSM sinyallerini yakalama ve işleme
– Meteorolojik amaçlı uydulardan görüntü alma
– Sinyal kaynaklarının yerini tespit etme

Yukarıda bahsettiğim SDR ile yapabileceklerinizin yalnızca ana başlıkları. Bir de yasal kısıtlamalardan dolayı bahsedilmeyen konular var. Örneğin “GSM Sniffing” ile ilgili makalelerde yalnızca sinyal yakalamayı gösteriyor ancak verinin nasıl okunacağı yani telefon dinlemenin nasıl yapılacağı anlatılmıyor.

SDR ile yapabileceklerinizin sınırı, araştırma isteğiniz ve ayırdığınız zaman ile doğru orantılı.

Cihaz Seçimi

Düşük maliyetle ve kısa zamanda bir SDR elde etmenin en basit yolu, RTL2832U çipli ve E4000 Tuner’a sahip bir USB Analog TV alıcısına sahip olmak. Şu anda Analog TV yayınları yaygın olmadığı için cihaz bulmak da çok kolay değil. Aşağıdaki görseldeki ürün, şu anda piyasada bulabileceğiniz en yaygın ve en düşük maliyetli DVB-T alıcısı. E4000 Tuner cihazları bulmak neredeyse imkansız olduğundan R820T Tuner tercih edebilirsiniz. Bu size 24 Mhz — 1850 Mhz genişliğinde bir dinleme alanı sağlar.

Türkiye’de internetten satış yapan bazı satıcılardan bulabileceğiniz gibi eBay üzerinden de satın alabilirsiniz. Bu cihazdan beklentilerinizin yüksek olmamasında fayda var. Hatta eBay’daki bir satıcı şu şekilde açıklama yapmış.

This item does NOT contain our SDR improvements, like the NESDR series available in our store. These are generic DVB-T USB sticks that can be used for SDR. As such accuracy and sensitivity will be lower than the NESDR series. Further, these are not rated for 24/7 operation (NESDR series are) and come with a limited 30 day warranty as opposed to 1+ year. However, they are the cheapest SDRs which we carry at this point in time, and unlike other generic devices will have ESD protection on the front end. If your budget allows, and you plan on using this for SDR, we recommend taking a look at the NESDRs in our store.

RTL-SDR kütüphanesinin kaynak kodlarını incelerken, uyumlu tüm alıcıların listesini

“librtlsdr.c” dosyasından buldum. Alternatiflerle ilgileniyorsanız, bunları da araştırabilirsiniz.

static rtlsdr_dongle_t known_devices[] = {
{ 0x0bda, 0x2832, "Generic RTL2832U" },
{ 0x0bda, 0x2838, "ezcap USB 2.0 DVB-T/DAB/FM dongle" },
{ 0x0ccd, 0x00a9, "Terratec Cinergy T Stick Black (rev 1)" },
{ 0x0ccd, 0x00b3, "Terratec NOXON DAB/DAB+ USB dongle (rev 1)" },
{ 0x0ccd, 0x00b4, "Terratec NOXON DAB/DAB+ USB dongle (rev 1)" },
{ 0x0ccd, 0x00b7, "Terratec NOXON DAB/DAB+ USB dongle (rev 1)" },
{ 0x0ccd, 0x00c6, "Terratec NOXON DAB/DAB+ USB dongle (rev 1)" },
{ 0x0ccd, 0x00d3, "Terratec Cinergy T Stick RC (Rev.3)" },
{ 0x0ccd, 0x00d7, "Terratec T Stick PLUS" },
{ 0x0ccd, 0x00e0, "Terratec NOXON DAB/DAB+ USB dongle (rev 2)" },
{ 0x1554, 0x5020, "PixelView PV-DT235U(RN)" },
{ 0x185b, 0x0620, "Compro Videomate U620F"},
{ 0x185b, 0x0650, "Compro Videomate U650F"},
{ 0x185b, 0x0680, "Compro Videomate U680F"},
{ 0x1f4d, 0xa803, "Sweex DVB-T USB" },
{ 0x1f4d, 0xb803, "GTek T803" },
{ 0x1f4d, 0xc803, "Lifeview LV5TDeluxe" },
{ 0x1f4d, 0xd286, "MyGica TD312" },
{ 0x1f4d, 0xd803, "PROlectrix DV107669" },
{ 0x1b80, 0xd398, "Zaapa ZT-MINDVBZP" },
{ 0x1b80, 0xd3a4, "Twintech UT-40" },
{ 0x1b80, 0xd3a8, "ASUS U3100MINI_PLUS_V2" },
{ 0x1d19, 0x1101, "Dexatek DK DVB-T Dongle (Logilink VG0002A)" },
{ 0x1d19, 0x1102, "Dexatek DK DVB-T Dongle (MSI DigiVox mini II V3.0)" },
{ 0x1d19, 0x1103, "Dexatek Technology Ltd. DK 5217 DVB-T Dongle" },
{ 0x1d19, 0x1104, "MSI DigiVox Micro HD" },
{ 0x0413, 0x6f0f, "Leadtek WinFast DTV Dongle mini D" },
{ 0x0458, 0x707f, "Genius TVGo DVB-T03 USB dongle (Ver. B)" },
{ 0x1b80, 0xd393, "GIGABYTE GT-U7300" },
{ 0x1b80, 0xd394, "DIKOM USB-DVBT HD" },
{ 0x1b80, 0xd395, "Peak 102569AGPK" },
{ 0x1b80, 0xd39d, "SVEON STV20 DVB-T USB & FM" },
};

Diğer yandan, 500 Dolar maliyeti göze alabilirseniz HackRF One gibi profesyonel cihazlar da mevcut.

Yazılım Güncelleme

RTL cihazınızı SDR uyumlu hale getirmek için mevcut cihaz yazılımını değiştirmeniz gerekiyor. Zadig adlı yazılım ile bir kaç tıklamayla bu işlemi kolayca yapabiliyorsunuz.

SDR Yazılımları

Hem Linux’da üzerinde, hem de Windows’da SDR için kullanabileceğiniz bir çok yazılım bulunmakta. Windows için bunların en bilineni ise SDR#.

Yazılımda gerekli ayarlamaları yaptıktan sonra SDR dünyasına yelken açabilirsiniz.

SDR ile İlgili Kaynaklar

Aşağıda ilginizi çekebileceğinizi düşündüğüm, SDR ile neler yapılabileceğini anlatan Türkçe ve İngilizce bazı makalelerin adreslerini bulabilirsiniz.

Ölü uyduların sinyallerini yakalama (İngilizce)
GSM sinyallerini analiz etme (İngilizce)
Radyo astronomi (İngilizce)
Metoroloji uydularından veri alma (İngilizce)
AIS / Gemi posizyonlarını izleme (Türkçe)

Welcome to a place where words matter. On Medium, smart voices and original ideas take center stage - with no ads in sight. Watch
Follow all the topics you care about, and we’ll deliver the best stories for you to your homepage and inbox. Explore
Get unlimited access to the best stories on Medium — and support writers while you’re at it. Just $5/month. Upgrade