The sample book made by Jan Moretus (1575)

By Kristof Selleslach, archivist at the Museum Plantin-Moretus

The Moretuses upheld the tradition of season’s greetings. Jan Moretus presented his father-in-law Christopher Plantin bulky samplings of the Officina Plantiniana’s printed matter as a New Year’s gift. We only know some Plantin imprints because they were included in the sample books.

Theatrum flosculorum

On 1 January 1575, Jan Moretus presented his employer and father-in-law with a very special New Year’s gift. From the last decade’s Officina Plantiniana’s production, he compiled a sample book of 160 editions. This corresponds to twenty-two percent of the total production in this period according to The Plantin Press


Celebration of the patron saint at the Plantin Press

By Kristof Selleslach, archivist at the Museum Plantin-Moretus

For the Plantin Press the name day of Luke the Evangelist (18 October) was a very special Christian holiday. The printing presses were stopped for the entire day. The printers and typesetters were required to attend the solemn mass in honour of the patron saint at the cathedral. The proofreaders organized a banquet for which they had been saving up during the year.

The Guild of Saint Luke

Printing books is an art. That is why, after the introduction of typography, the Antwerp book printers became members of the already existing guild of the artists, the Saint…


Alcohol abuse at the Plantin Press

By Kristof Selleslach, archivist at the Museum Plantin-Moretus

Alcohol on the workfloor was a source of problems at the Plantin Press too. Multiple and repeated complaints about drunkenness notwithstanding, Andries d’Hondt was allowed to keep on working as a printer for many years. On the basis of the complaint book this blogpost recreates his intoxicated career.

The new board of the Chapel, elected in 1721 (MPM Arch. 334, fol. 127 recto)

Chapel

The printers and compositors themselves maintained order and discipline on the shop floor. To this aim they were organised in the ‘Chapel’. Every year a board was elected among the members. At the head of the Chapel stood a captain. The task of the…


What does the content of a prize book tell us about young Melchior Moretus?

By Kristof Selleslach, archivist in the Museum Plantin-Moretus

Latin schools stimulated competition between their pupils by awarding prize books after the exams. At the beginning of the summer of 1674 young Melchior Moretus (1661–1693) also received a prize book. The unusual subject of the book comes somewhat as a surprise . Can its content reveal something about Melchior as a school boy?

Augustinians

Testimonial of the Augustinian Fathers to Melchior Moretus, 1674 (endleaf of copy MPM A 2325)

Thirteen year old Melchior is the youngest child of Balthasar Moretus II and Anna Goos. He has four older brothers and two sisters. Melchior attended school at the gymnasium of the Augustinians in Antwerp. According to the inscription…


Christoffel Plantijn. Portret door Peter Paul Rubens. Uit de collectie van het Museum Plantin-Moretus

Wat we vandaag als het Museum Plantin-Moretus kennen, was vroeger het huis en de werkplaats van Christoffel Plantijn en de familie Moretus. Driehonderd jaar lang stond op deze plek het boek centraal en dat is vandaag nog altijd zo. In het museum zetten we de veelzijdigheid van Christoffel graag in de verf: Christoffel Plantijn als familieman, ondernemer, bedrijfsleider, humanist, drukker en uitgever.

Vaders wil is wet

Plantijn als familieman

Christoffel Plantijn komt op zijn dertigste vanuit Frankrijk naar Antwerpen. Hij richt er een drukkersbedrijf op en noemt het Officina Plantiniana (de Plantijnse uitgeverij). …


Balthasar II Moretus over partnerkeuze

Door Kristof Selleslach, archivaris in het Museum Plantin-Moretus

Negen generaties lang leidde de familie Moretus de Plantijnse drukkerij op de Vrijdagmarkt in Antwerpen. De stichter Christoffel Plantijn (ca. 1520–1589) had het bedrijf in korte tijd uitgebouwd tot de grootste drukkerij en uitgeverij van het zestiende-eeuwse Europa.

Plantijn had geen zoon die hem kon opvolgen, maar zijn schoonzoon Jan Moretus (1543–1610) zou de zaak met succes voortzetten. De drukkerij bleef tot diep in de negentiende eeuw in familiehanden.

Familiale ondernemers weten dat het succesvol doorgeven van het bedrijf naar de volgende generatie niet vanzelfsprekend is en een goede voorbereiding vereist. Ook…


The house and the family owned company survived for three hundred years. This was largely the work of a group of strong, emancipated women. Their names are Martina Plantin (1550–1616), Anna Goos (1627–1691), Anna-Maria de Neuf (1654–1714) and Maria-Theresia Borrekens (1728–1797). They managed the company for long periods of time, guaranteeing its continuity.

Martina Plantin

Martina Plantin (1550–1616) was the second daughter of Christophe Plantin and Jeanne Rivière. As the wife of Jan I Moretus, it was from her that the printing dynasty was descended, starting with her sons Balthasar I and Jan II, who jointly inherited the bookshop and print shop.

Portrait of Martina Plantin by Peter Paul Rubens


Door dr. Dirk Imhof, conservator oude drukken in het Museum Plantin-Moretus

Na zijn overlijden in 1589 lieten Christoffel Plantijns erfgenamen als grafschrift onder zijn naam plaatsen: “Aan Christoffel Plantijn […] door wiens werk en ijver geleerde oude en nieuwe schrijvers in welke discipline en taal dan ook op een aantrekkelijke wijze werden uitgegeven”. Dit vat mooi samen welke uitgaven Plantijn op de markt bracht, al vermeldt het niet de overweldigende hoeveelheid edities die hij realiseerde.

Portret van Christoffel Plantijn door P.P. Rubens, Collectie Museum Plantin-Moretus, Antwerpen

In heel Europa genoot Plantijn van een ijzersterke reputatie als uitgever. Veel had hij daarbij te danken aan de Biblia Regia. Deze bijbeluitgave in acht…


Een 18de-eeuws gezelschapsspel

Door Kristof Selleslach, archivaris in het Museum Plantin-Moretus

Spelregels van het spel Cavagnole teruggevonden in het archief van de familie Plantin-Moretus

Het spel Cavagnole komt oorspronkelijk uit Genua. Rond 1730 werd het loterijspel een enorme rage onder de vrouwen aan het hof van Versailles. De adel en de rijke burgerij in de rest van West-Europa die zich aan Versailles spiegelden, namen het spel al snel over. Tegen de Franse revolutie was de rage uitgeraasd en verdween cavagnole in de vergetelheid.

Spelregels bij toeval gevonden

Vandaag kennen we het spel van de zeldzame sets van speelkaarten die de vergetelheid overleefd hebben. De uitgeschreven spelregels uit het Plantijns archief vormen een unieke aanvulling op de hedendaagse kennis van het…


A new work of art can be admired at Museum Plantin-Moretus. In 2019 the Plantin-Moretus Museum acquired an oil sketch on canvas by an anonymous painter from Aguttes Auction house in France. Following studies by Dr Bert Schepers, senior editor of the Corpus Rubenianum Ludwig Burchard, the work was recently attributed to Antwerp’s 17th-century artist, Theodoor Boeyermans.

Labore et Constantia by Theodoor Boeyermans after restoration

Iconography

The iconography bears reference to the Plantin-Moretus motto as a printer and publisher: Labore (Hercules on the right, pulling on the press) and Constantia (sat at his feet, holding the compass). It is a glorification of the Officina Plantiniana, the house of Plantin-Moretus…

Museum Plantin-Moretus

The Plantinian Archives are a treasure trove of information about the daily life at the Plantinian press. Join our Archivist for a visit behind the scenes.

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store