Shea butter: Waarom je je huidige huidverzorging beter kunt vervangen door deze Afrikaanse wonderolie

Door: Hannah van der Horst

Shea butter zit tegenwoordig vaak in crèmes en lotions als één van de vele ingrediënten. De waardevolle eigenschappen van deze boter, die wordt gewonnen uit de noten van de Afrikaanse Karité boom, gaan echter vaak verloren in het productieproces. Daarnaast bevatten reguliere huidverzorgingsproducten vaak synthetische toevoegingen die juist nadelige effecten hebben op onze huid. Zonde, want pure, ongeraffineerde Shea butter bevat ontzettend veel goede eigenschappen.

Plastic op je huid?

In mijn eigen zoektocht naar zo puur mogelijke verzorgingsproducten las ik op een gegeven moment over de schadelijke effecten van vaseline (minerale olie). Misschien denk je niet snel aan vaseline als een slecht product, want het zit immers in bijna alle beauty en cosmetica artikelen en we smeren het maar al te graag op onze lippen in de droge wintermaanden. Het staat bekend als een stof die je huid zacht maakt en hydrateert. Wat minder bekend is, is dat minerale olie gewonnen wordt uit aardolie. Inderdaad, datzelfde goedje waar ook plastic en benzine van worden gemaakt. Ondanks dat de vaseline sterk bewerkt en gefilterd wordt om de schadelijke stoffen er uit te halen, is het absoluut niet uitgesloten dat er zich nog restanten van deze stoffen bevinden in de vaseline als deze in onze lippenbalsems en flesjes lotion terecht komt.

Daarnaast doet vaseline het tegenovergestelde van waarvoor je het gebruikt; het droogt de huid op den duur uit. (Nu snap je gelijk waarom je je lippen maar blijft insmeren met die balsem..)

Omdat vaseline voor onze huid een zeer onnatuurlijk product is geeft het ook allerlei ongewenste effecten die misschien in eerste instantie niet zo snel merkbaar zijn. Het lijkt namelijk bij het opsmeren of het een verzachtend effect heeft op de huid, maar op langere termijn zorgt het ervoor dat de huid stopt met de productie van eigen vetten die hard nodig zijn om soepel te blijven. Na regelmatig gebruik van een product dat vaseline bevat kun je dus vaak niet meer zonder, wat ik zelf ook meemaakte met mijn huidverzorging. Mijn huid werd droger, zelfs na herhaaldelijke smeren.

Verder is je huid, in samenwerking met lever en nieren, een orgaan dat een zeer belangrijke rol speelt in het ontgiften van ons lichaam. Vaseline sluit de huid volledig af, waardoor je huid niet meer kan ademen, afvalstoffen kan uitscheiden of vocht uit de omgeving kan aantrekken; processen die broodnodig zijn om bacteriën af te weren en infecties te bestrijden, maar ook voor de vorming van nieuwe huidcellen. Vaseline draagt hierdoor ook bij aan vroegtijdige huidveroudering.

Een wat meer verontrustend bericht is dat producten die vervaardigd zijn uit aardolie (dus ook minerale oliën als vaseline) mogelijk hormoon-gelijkende stoffen bevatten die onze eigen hormoonregulatie en in het bijzonder die van jonge kinderen kan beïnvloeden en aantasten met alle gevolgen van dien. Zorgelijk als je bedenkt dat vaseline ook vaak een hoofdingrediënt is in babyverzorgingsproducten.

Hoera voor Shea

Aangezien ik enigszins verslaafd ben aan smeerseltjes was ik na deze informatie op zoek naar goede vervangers voor producten die minerale oliën bevatten. Ik kwam al gauw uit op pure Shea butter. Wat textuur betreft heeft het veel weg van vaseline, omdat het een oliesoort is die een vaste vorm aanneemt bij kamertemperatuur. Zodra je een beetje ervan op je huid smeert, trekt het mooi in en geeft het een comfortabel gevoel. Ideaal! Maar wat maakt Shea butter verder nu zo bijzonder?

De meeste oliën kunnen verdeeld worden in in twee belangrijke onderdelen, namelijk het verzeepbare en onverzeepbare deel. Het verzeepbare gedeelte bevat de meest hydraterende eigenscahppen en het onverzeepbare deel bevat de helende eigenschappen. Shea butter onderscheidt zich van andere oliën omdat het voor een groot deel onverzeepbaar is en dus veel genezende eigenschappen heeft, wel 5% tot 17%, ten opzichte van andere oliën, die rond de 1% zitten.

Hierdoor kan Shea butter bij veel huidproblemen een ondersteuning zijn, denk aan bijvoorbeeld een droge huid, rimpeltjes, jeuk, verbranding, kleine wondjes, eczeem en insectenbeten. Ook bij littekens en acne kan Shea van betekenis zijn.

De mogelijkheden van Shea butter blijven niet bij de huid. Je kunt het ook gebruiken als haarmasker bij droog haar en het stimuleert zelfs de haargroei.

Shea butter is rijk aan de vitamines A, E en F en complexe vetzuren zoals allantoïne en kaneelzuur die helpen je huid gezond, mooi en gehydrateerd te houden. Vitamine A stimuleert de celdeling en de aanmaak van collageen, waardoor de huidconditie en elasticiteit verbetert en huidveroudering tegengaat. Vitamine E is een antioxidant en helpt de huid te beschermen tegen vrije radicalen, verbetert de doorbloeding en zorgt dat de huid makkelijker vocht vasthoudt, evenals vitamine F, die ook bijdraagt aan het herstel van een ruwe, droge huid. De kaneelzuur in de Shea butter beschermt matig tegen UV-straling. Een indrukwekkende lijst goede eigenschappen; de Afrikanen noemen de Shea boom dan ook niet voor niets de Boom des Levens.

Karité boom en Shea noten

Bij het kopen van Shea butter is het wel belangrijk dat je kijkt naar de kwaliteit. De helende eigenschappen van de Afrikaanse olie zijn het meest aanwezig in de ongeraffineerde vorm, waarbij de noten met de hand en koud geperst zijn. Hierdoor blijven alle waardevolle bestanddelen behouden en gaan niet verloren door verhitting of behandeling met chemicaliën, iets dat meestal gedaan wordt bij reguliere verwerking van Shea als ingrediënt in bodylotions, waardoor niet alleen de goede eigenschappen verloren gaan, maar ook chemische restanten achterblijven in de Shea butter.

Zoek naar een boter die voor 100% uit Shea butter bestaat. Ongeraffineerde Shea heeft een licht gelige kleur en een karakteristieke, nootachtige geur.

Ongeraffineerde Shea butter

Ik ben een groot fan geworden. Doordat het geen vloeibare olie is kan ik het makkelijk in een potje of blikje meenemen als lippenbalsem of handcrème, maar het is toch zacht genoeg zodra het contact maakt met m’n huid om het goed uit te kunnen smeren over m’n hele lichaam. De vaseline kan voorgoed de deur uit.

(Ik koop mijn shea bij Natural Heroes)

Bronnen

Lee John R., PhD. Breast Cancer, How Hormone Balance Can Help Save Your Life. Warner Books. 2002