Ağustos 2018 Enflasyon Verileri

Bora Gün
Bora Gün
Sep 4, 2018 · 3 min read

Türkiye İstatistik Kurumu 2018 Ağustos ayına ait ÜFE (Üretici Fiyat Endeksi) ve TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi) verilerini açıkladı. TUİK verilerine göre, ağustos ayında tüketici fiyatları 2017 Ağustos’a göre %17,9; üretici fiyatları da yine 2017 Ağustos ayına göre %32,13 arttı.

Türkiye 2018 TÜFE ve ÜFE Değerleri, Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu

Peki bu sayılar tam olarak bizim için ne ifade ediyor, bu noktaya nasıl geldik? Günlük hayatımızı nasıl etkileyecek? TÜFE ile ÜFE sayıları arasındaki fark neden açılıyor?

Bu ayki enflasyon verilerinin en önemli noktalarından biri, son 15 yılın en yüksek seviyesine ulaşması ve her geçen ay daha da artması. Bu durum kabaca son 15 yıl içerisinde yaşadığımız refahın sona ermiş olması anlamına gelmekte. Artık fiyatlar 2001 krizinden yeni çıkmış ülkemizdeki gibi hızla artabilir ve elimizdeki kaynakların değeri de eriyebilir. Günden güne düşen alım gücümüz ile, aynı miktarda gelirimiz olsa bile alım gücümüz düştüğü için daha yoksul bir hayata alışmamız gerekebilir.

ABD Doları — Euro 1 Yıllık Değişimi, Kaynak: Reuters
ABD Doları — Japon Yeni 1 Yıllık Değişimi, Kaynak: Reuters

TÜFE ve ÜFE’nin özellikle Nisan-Mayıs aylarından itibaren ivmelenerek arttığını fark etmişsinizdir. Son 15 yılın rekorlarını kırmamızdaki en büyük etken Türk Lirasının öncelikle Dolar ve diğer para birimleri karşısında çok hızlı bir şekilde değer kaybetmesi. Özellikle “değer kaybetmesi” ifadesini kullanıyorum; çünkü Dolar, diğer para birimleri karşısında inişli çıkışlı bir grafik sergilese de değer olarak 1 yıl öncesine göre yaklaşık olarak aynı değerlerde.

Doların, Türk Lirası karşısındaki performansı ise son 1 yılda artarak ilerlerken, enflasyon grafiğinde olduğu gibi Nisan-Mayıs aylarından itibaren hızlı bir yükseliş sergiliyor. Bu yükselişin gerilen ABD — Türkiye ilişkileri ile doğrudan bağlantısı olsa da önümüzdeki süreçte bu gerilimin biteceğine yönelik bir işaret şu anda bulunmuyor.

ABD Doları — Türk Lirası 1 Yıllık Değişimi, Kaynak: Reuters

2018 yılının kalan aylarında ve 2019 yılı başlarında bizi bekleyen en büyük tehlike biri, üretimde birikmiş fiyat artışının günlük hayata yansıyacak olması. İlk grafikte ÜFE’nin TÜFE’den çok daha hızlı tırmandığını fark etmiştiniz değil mi? Ham madde ve ara üretim maddelerinde ithalata yani dışa bağımlı bir ülke olduğumuz için, Dolar kurundaki değişim en hızlı üretim sektörünü etkilemiş durumda. Artan üretim maliyetlerinin, son tüketici yani bizlerin aldığı ürünlerin fiyatlarına henüz tamamen yansıtılmamış olması sebebiyle fiyat artışlarının daha devam edeceğini görebiliriz.

Yakın geçmişte yaşamış olduğumuz gerilimlerin ve bugünlerde görmeye başladığımız sonuçların eski hallerine gelmesi mümkün. Türk Lirasının tekrar değer kazanması ve fiyatların daha durağan kalması için Merkez Bankası ve hükümetin ilgili adımları atması gerekiyor.

Welcome to a place where words matter. On Medium, smart voices and original ideas take center stage - with no ads in sight. Watch
Follow all the topics you care about, and we’ll deliver the best stories for you to your homepage and inbox. Explore
Get unlimited access to the best stories on Medium — and support writers while you’re at it. Just $5/month. Upgrade