Image for post
Image for post
Illustration by Jr Casas www.jrcasas.com

Serbest tasarımcı vs reklam ajansı

Bu karşılaştırmayı yazmamın amacı; Türkiye’de serbest (freelance) tasarımcılara ve reklam ajanslarına olan bakış açısını geliştirmek ve doğru serbest tasarımcı veya reklam ajansı seçimi yapabilmeniz için naçizane önerilerde bulunmaktır.

Serbest tasarımcı tarafını kendi özelimden ve tanıdığım serbest tasarımcılar üzerinden, reklam ajansı tarafını da çalıştığım/hizmet verdiğim ajanslardaki gözlemlerime dayanarak aktaracağım.

Ben kimim?

Son 6 yıldır da serbest tasarımcı olarak hizmet veriyorum. Bu süreçte birçok müşteri veya müşteri adayıyla çok daha farklı bir pencereden iletişimlerim oldu ve olmaya devam ediyor.

Yurtiçi ve yurtdışı müşteri adaylarıyla yaptığım sayısız toplantı neticesinde karşılaştığım bir kısım müşteri davranışları şu şekilde; serbest tasarımcı olduğum için kendilerine çalışmaya zorunlu olduğumu düşünenler, evde boş boş oturduğumu ve onun işini yapmak için beklediğimi düşünenler, 1 liralık iş için anlaştıktan sonra 5 liralık iş yaptırabileceğini düşünenler, giderlerim ajanslara göre daha düşük olduğu için fiyatlarımı yüksek bulanlar vs. vs.

Bunların ışığında şunu söyleyebilirim ki; eğer serbest tasarımcıyla çalışmayı düşünüyorsanız serbest tasarımcının ne olduğunu öğrenmeniz gerekiyor.

Serbest tasarımcı kimdir?

“Ayinesi iştir kişinin, lafa bakılmaz” sözünün vücut bulmuş halidir.

Her işte olduğu gibi serbest tasarımcıların da iyisi kötüsü vardır. Bunu anlamanın en iyi yolu çalışacağınız tasarımcıyı yukarıdaki kriterlere göre seçmektir.

Serbet tasarımcılar, haftanın 6 günü 9–18 mesaili çalışmadıkları ve sınırlı müşteriye hizmet verdikleri için kendilerini geliştirmek, işlerinde uzmanlaşmak, vizyonlarını genişletmek için harcayacakları vakte sahip insanlardır. Bu gelişimler doğal olarak işlerine ve müşterilerine pozitif olarak yansır. Yani bir serbest tasarımcıyla çalışıyorsanız alacağınız hizmet doğal olarak yüksek seviyede olacaktır.

Reklam ajansı nedir?

Doğru bir ajans seçimi yapabilmek için, bütçenize oranla çalışmayı düşündüğünüz ajansın daha önce yaptığı işleri ve çalıştırdığı yaratıcı ekibin portfolyolarını incelemeniz karar vermenize yardımcı olacaktır.

Maliyetleri yüksek olan bir ajans size uygun bir teklif veremez. Eğer teklif uygunsa işin/yapanın kalitesini sorgulamanız gerekir ki bunu bir alttaki paragrafta anlatacağım.

Serbest tasarımcıyı anladık tamam da ajanstaki tasarımcı kim?

Reklam ajansıyla çalışmayı düşünüyorsanız, ajansın portfolyosuna baktığınızda gördüğünüz işleri yapan kişilerle sizin işinizi yapacak kişinin aynı kişi olup olmadığını bilemezsiniz. Ajanslarda çalışan sirkülasyonu çok yüksektir ve muhtemelen portfolyosundaki işleri yapan tasarımcılar şimdi başka bir ajansta çalışıyordur.

Bunun için ajansta sizin işinizi yapacak tasarımcıyla (eğer yüksek cirolu bir işten bahsetmiyorsak bu kişi muhtemelen grafiker veya okuldan yeni mezun bir jr. art direktördür) tanışmalı ve onun portfolyosunu incelemeli, işinizi yapabilecek yetkinlikte olup olmadığını anlamaya çalışmalısınız.

Serbest tasarımcıların fiyatları reklam ajansından daha mı yüksek daha mı uygun?

Ajanslar enerjilerinin ve kalifiye elemanlarının büyük bölümünü ödül alma ihtimali olan işlere ve yüksek cirolu müşterilerine ayırdıkları için sizin işinizi büyük ihtimalle bir grafikerin veya jr. art direktörün iş listesine ekleyecek ve kreatif direktör bile görmeden bir müşteri temsilcisi veya trafiker tarafından size onaya göndereceklerdir.

Bu şekilde bir ajanstan istediğiniz teklife ilk teklif diyelim, bu teklif genellikle serbest tasarımcıların tekliflerinden daha uygundur.

İkinci ve doğru olan teklif alma yöntemi ise; size yapılacak işi ajansın portfolyosunda, web sitelerinde yayımlayacaklarına ve -varsa- Behance, Dribbble, Dieline vs. gibi platformlarda paylaşacaklarına dair onay istemeniz olacaktır.

Bu durumda ajans, sizin işleriniz için sanat yönetmeni, metin yazarı, ve grafikerden oluşan bir yaratıcı ekip görevlendirmek zorunda kalacağı ve çıkan işler bir yaratıcı yönetmen tarafından kontrol/revize edileceği için teklifini buna göre hazırlayacaktır.

Bu teklif doğal olarak yaratıcı ekip maliyeti yüzünden serbest tasarımcıdan alacağınız tekliften çok daha yüksek olacaktır. Serbest tasarımcıdan aldığınız teklifi karşılaştırabileceğiniz doğru teklif budur.

Bir diğer konu da serbest tasarımcıdan aldığınız teklifi yine başka bir serbest tasarımcıdan aldığınız teklifle, reklam ajanslarından aldığınız teklifleri de diğer reklam ajanslarıyla karşılaştırırsanız aradaki farkların alacağınız işin kalitesine etkisini tahmin edebilirsiniz.

Fiyatta anlaştık diyelim, peki nasıl çalışacağız?

Sonuçta çıkan işi ajans üstlenmeyebilir, portföyünde vs. yerlerde yayımlamayabilir ve faturanızı kesip yola devam edebilir. Siz ajans için sıradan bir account’sunuzdur ve faturalarınızı ödediğiniz sürece mutlu mesut bu ilişkiye devam edebilirsiniz.

Serbest tasarımcıyla çalışırken vereceğiniz revizyonlar içerik ve bilgiyle sınırlı kalmalıdır. Tasarım ile ilgili revizyonlarınız büyük ihtimalle dikkate alınmayacaktır. Çünkü çalıştığınız kişi bir tasarımcıdır ve size vermeyi taahhüt ettiği iş ‘tasarım’dır. Siz müdahale etmeye kalkışırsanız vereceği hizmeti veremez ve sonuçta çıkan iş bir şeye benzemez.

Tasarımcıya tasarım konusunda karışmamanız markanızın faydasına olacaktır. Para ödüyorum istediğimi yapsın istiyorsanız, çalıştığınız kişi tasarımcı kimliğinden çıkıp sizin grafikeriniz konumuna geçer ve işin tasarımcısı artık siz olursunuz. Çıkan işin sonuçlarına da siz katlanmak zorunda kalırsınız.

Yatırımlarınız için en doğru kararları vermeye çalışırken sizin için en iyisini yapmayı taahhüt eden tasarımcıya işinizi/markanızı teslim etmek sizin ve markanızın faydasınadır.

Bir serbest tasarımcıyla çalışıyorsanız endişelenmeniz gereken tek konu; tasarımcıya sizin için çalışmayı isteyecek heyecanı/motivasyonu verebilecek miyiz? olmalıdır. Tasarım ile ilgili kısımları ve daha fazlasını tasarımcı zaten size sunacaktır.

Sonuç olarak; ister serbest tasarımcıyla çalışın ister reklam ajansıyla, seçim yaparken bahsettiğim konulara önem göstermeniz doğru ajansı veya doğru serbest tasarımcıyı seçmenizi kolaylaştıracaktır.

Selçuk Yılmaz
www.selcukyilmaz.com

Written by

Ödüllü Serbest Tasarımcı

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store