Yaratıcı Çözümler: Estonya’nın Hackathon Kültürü

Sercan Selvi
Dec 27, 2018 · 3 min read
Fotograf: Annie Spratt (https://unsplash.com/photos/hCb3lIB8L8E)

Kendisi küçük girişim sayısı oldukça büyük olan Estonya son zamanlarda kendinden çok bahsettiren bir ülke haline geldi. Özellikle bilişim alaninda attikları çeşitli adımlar (örneğin e-devlet sistemleri, internet üzerinden oy kullanımı, e-oturum vizesi, veya startup vizesi) ile Estonya popülerleşmeye başladı.

Geçmişte Skype’in doğduğu ülke olarak anılan Estonya artık #EstonianMafia (Eston Mafyası) adı altında anılan çeşitli başarılı girişimlerle adından söz ettiriyor; TransferWise, PipeDrive, Taxify, Monese, Veriff, Starship Technologies bu girişimlerden sadece birkaçı. Peki 1.3 milyon nüfuslu küçük bir ülke nasıl bu kadar başarılı girişimin oluşumunda yer alıyor ve hatta 4 tane unicorn (bir milyar dolar değerlemeye ulaşan) girişime sahip oluyor?

Estonya Cumhurbaşkanı Kersti Kaljulaid

Estonya’da Hackathon Kültürü

Hackathon etkinlikleri her ne kadar yazılımcı yarışmaları olarak başlamış olsa da günümüzde artık daha açık ve katılımcı bir şekilde devam ediyor. Günümüz hackathon etkinlikleri farklı disiplinlerden onlarca insanı bir araya getirip çeşitli sorunlara çözüm önerileri arayan bir konumda, gün geçtikçe daha da çok ana akıma karışıyor. Çeşitli profesyonel geçmiş ve becerilere sahip insanların bir araya gelmesi ise bir çok farklı fikrin ve çözüm önerisinin ortaya çıkmasına yardımcı oluyor.

Estonya’da hackathon ise oldukça popüler bir etkinlik türü. Herkesin bir şekilde katılabileceği 24 ya da 48 saatlik bir fikir ya da ürün üzerine tanımadığınız insanlarla ekip olarak çalışabileceğiniz birçok hackathon etkinliğine yıl boyunca rastlamanız mümkün. Kimi başarılı bir şekilde devam eden girişimler (Örn: TransferWise Hackathon, Skype University Hackathon), kimi başarılı girişimcilerin kurduğu -veya desteklediği- Startup Hackathon girişimleri (Garage48), kimi de özel sektör, kamu (Örn: E-Governance Hackathon) ya da okullar tarafından organize ediliyor (Örn: Migrane Innovation Challenge and Hack).

Fotograf: Hans-Peter Gauster (https://unsplash.com/photos/3y1zF4hIPCg)

Organize edilen hackathon etkinlikleri ile farklı disiplinlerden insanları bir araya getirebilmek için sadece dijital sektörle kısıtlı kalmayıp diğer alanlara da eğilmeye çalışılıyor. Yazılımın ötesine geçip, yaratıcı şekilde kısa sürede farklı alanlarda çözüm önerileri ve fikirler sunabilmek ön planda. Bu nedenle oldukça çeşitli tür ve sektörde etkinliklere rastlamak mümkün; donanım, sanat, mobilite/ulaşım, ahşap, eğitim, iklim, tasarım, savunma sanayi, oyunlaştırma, ve sağlık bunların arasında.

Elbetteki bu etkinliklerde ortaya çıkan her fikir bir sonraki adım olarak yeni bir girişim olarak ekosistemde yerini almıyor, ancak bu kültür insanları sorunları yaratıcı bir şekilde çözmek üzere fikirler üretmeye teşvik ediyor.

Soğukların Etkisi?

Estonya’nın soğuk ikliminin tabiki de sosyal hayata büyük bir etkisi bulunuyor, genellikle tüm kuzey ülkeleri için dile getirilen ‘soğuk ülkenin soğuk insanları’ önyargısıyla yaklaşılabilecek bir kültüre ev sahipliği yapıyor. İnsanlarının biraz ‘mesafeli’ ya da içe dönük olduğu gibi bir genelleme yapmak mümkün. Belki de bu nedenledir ki yeni insanlarla tanışma fırsatı sunan hackathon etkinlikleri oldukça rağbet görüyor.

TransferWise kurucularından Kristo Käärmann

Elbette ki her etkinliğin bir ödül sistemi var ancak bu ödüller çok yüksek rakamlara sahip değil. Bu etkinliklere katılımı ödül sisteminden çok diğer motive edici faktörler destekliyor;

  • yeni insanlarla tanışma
  • profesyonel çevre geliştirme/genişletme
  • kişisel yeteneklerini sergileme
  • takım çalışması deneyimi
  • fikirleriniz üzerine ilk aşamada uzmanlardan danışmanlık alabilme
  • fikrinize ilgili ekip arkadaşları bulabilme
  • sunum yeteneklerinizi geliştirme
  • aynı konu üzerine farklı çözüm önerilerini görerek farklı bakış açılarını deneyimleme
  • eğlence

Kim bilir bu kadar motive edici faktör üzerine belki ‘büyük’ ödülü de kazanabilirsiniz.

Destek Sistemi

Katılımcı ve kapsamlı hackathon kültürünün yayılmasındaki büyük etkenlerden bir diğeri ise bugün başarılı olarak anılan girişim ve girişimcilerin başta gençler olmak üzere herkesi bir fikir üzerine çalışmaya ve çözüm önerileri üretmeye davet etmesi.

Destek sistemi kimi zaman bu kişi ya da kurumların etkinliklerde danışman (mentor) olarak yer alması, kimi zaman yarışmalara maddi ödül sunması, kimi zaman etkinlik organizasyonunu sponsor olarak desteklemesi gibi çeşitli şekillerde gerçekleşiyor. Kimi zaman ise destek başarılı isimlerin başarısız girişimleri ve bunların onlara öğrettiklerini paylaşmasıyla sağlanıyor.

Startup ekosisteminin gittikçe büyüdüğü ve yayıldığı, hackathon etkinlik sayı ve tipinin arttığı bu katılımcı, çözüm odaklı, destekleyici yaklaşımı umarım ülkemizde de daha sık görebiliriz.

Sercan Selvi

Written by

UX Designer, Human-Computer Interaction student, coffee enthusiast residing in Tallinn, Estonia 🇪🇪 www.sercanselvi.me