Gölge Ögretmen Nedir?

Özel gereksinimli çocukların olağan gelişim gösteren yaşıtlarıyla aynı ortamda bulunması en az doğru eğitimle ilerlenmesi kadar önemli. Ancak maalesef okul çağına gelince işler parkta bahçede akran arayıp bulmak, mahalledeki çocuklarla sürekli ev partileri vermek kadar kolay olmuyor.

Özellikle henüz kendi kontrolünü sağlayamamış, takıntıları olan veya kurallara uymada zorlanan özel gereksinimli çocukların kaynaştırma hakkının sürdürülebilir olması için olmazsa olmazdır Gölge Öğretmen.

Hepimiz en çok görerek öğreniyoruz. Ve tüm özel çocuk aileleri en çok bu sebeple “önce kaynaştırma” diyor.

Elbette hepsi kaynaştırma öğrencisi olamayabiliyor. Eğer okul çocuğun farklılıklarına uygun yeterlilikte ise, okul-sınıf düzeni, öğretmeni ve arkadaşlarıyla uyum sağlayabilirse özel gereksinimli çocuk kaynaştırma öğrencisi olabilir.

Ve kaynaştırma haktır.

5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun’un 16 ncı maddesi hükümleri ile Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği’nin eğitsel değerlendirme ve tanılama sürecine ilişkin hükümleri doğrultusunda rehberlik ve araştırma merkezlerindeki (RAM’lardaki) özel eğitim değerlendirme kurullarınca özel eğitim ihtiyacı olduğu düşünülen bireyler için eğitsel değerlendirme ve tanılama ile ilgili iş ve işlemler yapılarak bu kapsamda tanı konulan bireyler için en az sınırlandırılmış eğitim ortamına ve özel eğitim hizmetine karar verilmektedir. Bu doğrultuda özel eğitim ihtiyacı olan bireyler için Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu düzenlenerek bireylerin öncelikle yetersizliği olmayan akranlarının devam ettiği sınıflarda tam zamanlı kaynaştırma uygulaması yoluyla, özel eğitim sınıflarında yarı zamanlı kaynaştırma uygulaması yoluyla, gündüzlü eğitim hizmeti veren özel eğitim okul/kurumlarında ya da yatılı özel eğitim okul/kurumlarında eğitime yönlendirilmeleri söz konusu olabilmektedir

Tanım olarak özetle Gölge öğretmen, okul yıllarında özel gereksinimi olan çocuklarla çalışan bir eğitim yardımcısıdır.

Ki bence yetersiz.

Benim oğlum kaynaştırma öğrencisi. Henüz tanı aldıktan kısa bir süre sonra düşünmeye başlamıştım ilkokulu. Hiçbir fikrim yoktu 5 yıl sonra ne olacağına dair.

Üstelik okuduklarım ve gördüklerim çok da iç açıcı hikayeler değillerdi. Okulların kabul etmediği, ailelerin sınıflarında istemediği için okulsuz kalan özel çocuklara rağmen umudumu hiç yitirmedim.

O zamanlar “İşi bırakır onunla okula giderim.” gibi düşüncelerim de olmuştu tabi. (.ki en iyi gölge öğretmen olabilir anne bazenJ)

Gün gelince çalışmak zorunda olma gerçeği nedeniyle gölge öğretmenle ilerlemeye karar verdik.

Henüz farklılıkların yeni yeni farkındayken içindeki detayları anlamlandırabilmek konusunda maalesef zorlanıyoruz.

Ancak öğreniyoruz, öğretiyoruz.

Bundan 5–6 yıl önce senin hiç Gölge Öğretmenin oldu mu diye sorsaydı biri? Ne demek istedi acaba diye düşünürdüm ben de , çünkü hiçbir fikrim yoktu.

Şimdi de Yiğit’in gölge öğretmeni olduğunu söylediğimde “bakıcısı mı?” diye soranları yadırgamıyorum. Ancak cevabım hayır.

“Ablası mı?” elbet bazen ablalık da ediyor ancak cevabım yine hayır.

Sınıf öğretmeni gibi bir şey mi? Hayır. Değil. Sınıf öğretmeninin yeri ayrı. (benim için apayrı)

Ancak gölge öğretmen sınıf öğretmeniyle işbirliği yapar. Sınıf öğretmenini refere eder.

Mesela öğretmen soru sorar, Yiğit soruyu üzerine alınmaz, “gölge öğretmen “Yiğit öğretmenin sana soru sordu” der ve silkelerJ”

Mesela “kim 10a kadar sayacak parmak kaldırsın” dediğinde sınıftaki çocukların parmakları havada takla atarken, Yiğit öznesi yüklemi soru kelimesi karışık cümleyi henüz anlamlandıramamış olabilir.

Gölge öğretmen cümleyi böler, “Parmak kaldır” der, şimdi kısa cümleyi öğretmen tekrarlar ve Yiğit 10’a kadar sayar.

Mesela bütün çocuklar ilk günden tuvalete gitmek için izin isteyeceğini bunun için de sessizce parmak kaldırması gerektiğini öğrenir. Ancak Yiğit’in bunu öğrenmesi biraz zaman alır.

O önce gölge öğretmenine söyler, gölge öğretmeni parmak kaldırmaya yöneltir, sonra sufle verir “öğretmenim tuvalete gidebilir miyim?” Bu hareket tekrarlandıkça sufle geri çekilir. Tuvaleti geldiğinde parmağı kendi kaldırır, izin ister ve gider J

Bu örnekler bitmez.

Ancak ilk ders 10 dakika duran Yiğit artık 40 dk ders 5 dakika teneffüs düzenine gölge öğretmeni sayesinde alışır.

Henüz hala gölge öğretmen eşliğinde sınıfta sessiz olmaya ve düzene uyumlanmaya çalışır. Ancak bir süre sonra kendi kendine bu düzene uyum sağlayacaktır. Sonra 1 ders, sonra 2 ders …. Bir vakit mutlaka Yiğit sınıf düzenine tek başına uyum sağlayacaktır.

Öyle güzel söylemişki bir gölge öğretmen: “Ben gölge öğretmenliği sonsuz ışık tutan bir lambaya benzetiyorum; çocuğun gideceği tüm yollar önceden gölge öğretmen tarafından dizayn ediliyor ve çocuğun sosyal hayatına ışık tutuluyor.”

Gölge öğretmeni Yiğit’in bağımsızlaşması için yoluna ışık tutar.

Kaynaştırma hayalinin gerçek olmasının en kıymetli sebebidir Gölge Öğretmen.

Bugün hala kabulü okulun, sınıf öğretmeninin inisiyatifinde ve ailenin maddi imkanları ile sağlanan bir süreç olarak devam ediyorsa da, yarın kaynaştırma öğrencisinin hakkı olarak sunulacağından zerre şüphem yok.

Ancak yarın ne kadar yakın bunun için maalesef fikrim yok.

Yine de bilirim. Her şey güzel olacak.