Silikon Vadisi mezhepleri

Bu yazımda girişimcilerle buluştuğumda sözlü söylediğim fakat yazıya dökmediğimi farkettiğim bir konuyu ele alayım istedim.

Mezhep kelimesi biraz ağır kaçmış olabilir, farklı bir kelime bulamadığım için onu kullandım, lütfen yanlış anlamalara sapmayın.

Portföy teorisi, “spray and pray” kavramlarını duymuşsunuzdur. Etrafımda en çok duyduğum kavramlar olduğunu düşündüğüm için bildiğinizi varsayıyorum. Sorun şu ki Silikon Vadisinde yatırım stratejisi ve girişim vizyonu konularında aslında 3 farklı görüş vardır. Bunların üzerinden kısaca geçelim:

Portföy Teorisi:

Riski dağıt, onlarca yatırım yap, bunlardan üçte biri kendini kurtarsın, üçte biri batsın, üçte biri de süper yerlere gelsin ve günün sonunda 2.5x ve üstü bir performansla yatırımını topla. Portföy teorisinin en kısa özeti bu şekilde.

Bu konuyla ilgili en çok kullanılan kavram ise “Spray and Pray”. Genelde portföy teorisini benimsemeyenler, dalga geçmek için bu kavramı kullanıyor. Bunu uzaktaki bir hedefi vurmak için taramalı ile ateş etmek gibi düşünebilirsiniz. En azından bir kez vurursunuz ama bir sürü kurşun harcarsınız.

Portföy teorisini en çok sahiplenenler yCombinator partnerleri, 500 Startups partnerleri diyebiliriz.

Bu konuda okumanızı istediğim yazılar şunlar:
- Paul Bucheit’s blog post
- Dave McClure’s slideshare post

500 Startups ve yCombinator’ı da kendi arasında ikiye ayırabiliriz. 500 Startups decentralized bir model uyguluyor ve portföyünü tüm dünyadan topluyor, yCombinator ise centralized bir yapı benimsiyor ve şimdilik sadece Silikon Vadisi’nde kış ve yaz kampları ile portföy oluşturuyor.

Peter Thiel’s Way

One Ring to rule them all

Trump destekçisi olması nedeniyle her ne kadar son zamanlarda tepki çektiyse de dikkatle takip edilmesi gereken isimlerden biri de Peter Thiel. Kendisi şu aralar en karizmatik teknolojik lider gözüyle baktığımız Elon Musk ile beraber PayPal’ı kuranlardan ve Facebook’un ilk yatırımcılarından. Thiel portföy teorisine tepki gösterenlerden ve fokuslanmanın en doğrusu olduğunu düşünenlerden. Hatta “Zero to One” kitabında biraz daha ileri giderek her Türk gencinin “ne işimize yarayacak bu öğrendiklerimiz” sözlerine benzer bir şekilde eğitim sisteminin komple yeniden tasarlanması gerektiğini ve herkesin bir konuya fokus olması gerektiğini düşünenlerden.

Peter Thiel’in önerisini portföy teorisinin tersine uzun namlulu bir tüfek ile hedefi vurmaya benzetebiliriz.

DHH’s Way

Make a dent in the Universe!

Tam adı David Heinemeier Hansson olan DHH (lakabını kullanıyor genelde) Basecamp’i yazan kişi, Jason Fried tarafından PHP ile basecamp’i yazması beklenirken Ruby üzerinde framework geliştirip Ruby On Rails’i yaratan kişi. Aynı zamanda araba yarışçısı.

DHH ise yukarıdaki videoda hiç yatırım almadıklarını ama basit bir problemi çözerek nasıl mutlu mesut yaşadıklarını anlatıyor.

Tüm Silikon Vadisi yaşam döngüsünü ti’ye aldığı şu yazısını da mutlaka okuyun. Yatırım almayı, unicorn konusunu ve exit etmeyi dini bir ayine benzettiği hatta dalga geçtiği yazısı ile mevcut dayatılan sistemi ciddi bir şekilde eleştirmiş.

DHH’e göre 50–60 unicorn’un arasına girmek yerine binlerce, onbirlerce küçük girişimcinin yeryüzüne bir çentik atmasının daha doğru olacağını düşünüyor. “1 milyar dolarlık bir girişim olana kadar 1 milyon dolar kazanan bir girişim yaratmayı öğrenin, bir problem çözün ve mutlu olun, binlerce çentik dünyayı daha güzel yapacaktır” diye düşünüyor.

DİĞER

Yukarıdaki 3 mezhep dışında yeni oluşumlar da göze çarpmaya başladı fakat somutlaştırmak için biraz erken. Sean Parker’ı şu tweet nedeniyle belki de farklı bir mezhep olarak ayırmamız lazım fakat biraz zaman geçtikten sonra yorumlayalım.

Elon Musk’ı da daha büyük ve farklı hayalleri nedeniyle belki ayırmamız mümkün fakat onu da ayrı mezhepleştirmeden önce biraz bekleyelim.

Yukarıda bahsettiğim üç mezhebin misyonerlerinin twitter’da birbirleri arasında şiddetli kavga ettiklerini de söyleyim. Arada çekirdek eşliğinde izlemek güzel olur derseniz hesapları şu şekilde:

not: “Peki sen hangi mezheptensin?” diyorsanız, şimdilik bu bilgi benimle Allah arasında :)