Nguyên nhân và triệu chứng thường thấy của gai cột sống

Nguyên nhân gai cột sống là gì và nó có triệu chứng ra sao? Đều là những thắc mắc của rất nhiều người. Sau đây tôi xin chia sẻ câu trả lời cũng như là cách điều trị căn bệnh hiệu quả qua bài viết sau, hãy cùng theo dõi nhé.

Gai cột sống là gì

Gai cột sống là gì
  • Gai cột sống là một căn bệnh của tiến trình thoái hóa cột sống.
  • Nó được hình thành bởi sự phát triển của các gai xương được mọc thêm ra trên thân đốt sống, đĩa sụn hay các dây chằng quanh ở quanh khớp
  • Những người có tuổi càng cao thì có khả năng mắc bệnh càng cao, đặc biệt là đối với những người có độ tuổi từ 40 trở lên, những người thường xuyên phải lao động chân tay nặng nhọc, hay những người dân văn phòng phải làm việc quá lâu tại một chỗ và cả những người phụ nữ ở độ tuổi mãn kinh
  • Nam giới có tỷ lệ mắc bệnh nhiều hơn nữ giới
  • Phần lớn người mắc gai cột sống thường không phát hiện ra bệnh ở giai đoạn đầu và thường chỉ tình cờ phát hiện ra bệnh sau khi chụp X-quang.
Gai xương chính là các mỏm xương hoặc điểm lồi nhô ra tại các khớp. Chúng thường được hình thành do sự tổn thương bề mặt của khớp và cản trở cử động của xương, đồng thời gây ra đau đớn ở các mức độ khác nhau. Nhìn chung, bất cứ phần nào của cột sống cũng có thể bị ảnh hưởng bởi bệnh gai cột sống, nhưng thông thường khu vực thắt lưng và cổ hay mắc chứng bệnh này nhất. Các thuật ngữ như gai đốt sống cổ (Cervical Spondylosis), gai đốt sống ngực (Thoratic Spondylosis) và gai đốt sống thắt lưng (Lumbar Spondylosis) được sử dụng tương ứng với khu vực mắc phải. -Theo Wikipedia

Hậu quả của gai cột sống

Phần lớn thì gai cột sống không có biểu hiện gì cụ thể và phải sống chung với nó bằng việc thay đổi lại lối sinh hoạt, chế độ ăn uống khoa học. Nhưng một khi gai xương phát triển quá mức sẽ chèn ép lên phần tủy sống, dây chằng, để lại những hậu quả nặng nề cho bệnh nhân:

Hậu quả của gai cột sống
  • Khi gai cột sống tiếp xúc với dây thần kinh hay ma sát với các đốt sống khi cử động sẽ gây ra những cơn cho người bệnh. Nhiều trường hợp còn bị chóng mặt, buồn nôn, mất thăng bằng
  • Khi gai xương xuất hiện ở lưng, cơn đau sẽ xuất phát từ lưng mà lan dần xuống mông, dọc theo hai chân, cơ đùi, bàn chân
  • Với người bị đau cột sống thắt lưng thì cơn đau sẽ xuất phát từ lưng, lan xuống mông và dọc theo 2 chân. Trong nhiều trường hợp nặng còn khiến cho bệnh nhân không thể di chuyển, mất khả năng kiểm soát đại tiểu tiện.
  • Về lâu dài, nếu không có cách chữa trị kịp thời thì gai cột sống có thể khiến người bệnh bị cong vẹo cột sống, chân tay yếu, teo cơ và liệt cột sống.

Triệu chứng

Như đã trình bày ở trên thì gai cột sống tập trung phần lớn ở những người trung niên hoặc người cao tuổi và nguyên nhân chủ yếu là do quá trình thoái hóa cột sống tiến triển nhanh và phức tạp. Những triệu chứng ban đầu của gai cột sống là không rõ rằng và dễ nhầm lẫn sang các bệnh khác như là viêm thấp khớp, thoát vị đĩa đệm, nhiễm trùng cột sống,…

Triệu chứng gai cột sống

Tuy nhiên trong một số trường hợp, người bệnh sẽ cảm thấy một số triệu chứng rõ rệt như:

  • Cơn đau xuất hiện nhiều tại vị trí bị gai cột sống, chủ yếu là ở cổ, vùng lưng và thắt lưng.
  • Mức độ đau sẽ tăng lên mỗi khi di chuyển, xoay người hay cúi gập, vận động mạnh
  • Cơn đau sẽ được thuyên giảm nếu người bệnh có chế độ nghỉ ngơi hợp lý, thường xuyên luyện tập thể dục, thể thao và đảm bảo đầy đủ chất dinh dưỡng mỗi ngày.
  • Cơn đau xuất hiện từ vị trí mọc gai xương sau đó lan dần ra các bộ phận xung quanh. Nếu như bị gai đốt sống cổ, cơn đau sẽ lan qua vai, hông rồi đến tay chân.
  • Nếu như bị gai đốt sống lưng thì cơn đau sẽ tập trung nhiều ở vùng thắt lưng.
  • Cơ và chi có dấu hiệu yếu dần đi, tay chân bị mất cảm giác, tê cứng, đi lại không còn được vững nữa.
  • Trong trường hợp nặng thì phần gai xương có thể gây ra chèn ép đến dây thần kinh, dây thần kinh tọa gây ra sự mất kiểm soat và rối loạn đại tiểu tiện. Thậm chí còn khiến cho người bệnh bị mất khả năng vận động, tàn phế suốt đời.

Nguyên nhân

Bệnh gai cột sống được bắt nguồn từ việc đĩa đệm nằm giữa hai đốt sống đã bị thoái hóa. Tình trạng này gây ra bởi sự lão hóa tự nhiên của tuổi tác, hoặc gặp áp lực mạnh từ việc vận động. Lúc này các bao xơ đĩa đệm bị mất nước, nứt vỡ và xẹp đi, làm cho các đốt sống tiếp xúc trực tiếp với nhau và bị mòn dần. Cùng với đó là sẽ hình thành nên các gai xương, gây đau đớn và cản trở khả năng cử động của các khớp.

Nguyên nhân gai cột sống

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, có 3 nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng gai cột sống như:

  • Viêm xương khớp, viêm gân: Quá trình viêm lâu ngày khiến cho phần sụn đốt sống bị hao mòn, làm cho bề mặt bị sụn trở nên thô ráp, xù xì và cuối cùng hai bề mặt xương tiếp xúc, cọ xát với nhau. Phản ứng này sẽ kích thích các tế bào tạo xương tự chỉnh sửa lại, cuối cùng dẫn đến việc xương thừa, gai mọc ra.
  • Lắng đọng canxi ở dây chằng, gân tiếp xúc với đốt sống: Trường hợp này thường gặp phải ở thoái hóa cột sống ở những người lớn tuổi. Khi sụn khớp bị thoái hóa và xẹp xuống, các dây chằng giữa các đốt sống sẽ chùng giãn. Từ đó, cơ thể sẽ có phản ứng tự nhiên làm cho dây chằng dầy lên để có sức giữ vững cột sống. Lâu ngày, canxi sẽ tụ lại trên dây chằng và tạo ra gai xương.
  • Chấn thương: Gai xương có thể là kết quả của việc xương tự tu bổ sau khi liên tục bị chấn thương như sức ép, va chạm, cọ xát.

Hướng điều trị gai cột sống

Nguyên tắc chung

Điều trị tức thời:

  • Khi đau, bệnh nhân cần được nằm nghỉ, thư giãn nhưng nên nhớ rằng không được nằm quá lâu tại một vị trí vì sẽ làm cho máu khó lưu thông. Khi giảm đau thì nên đi lại nhẹ nhàng.
  • Có thể chườm nóng hoặc massage xoa bóp nhẹ nhàng để giảm đau. Các biện pháp mát-xa, vật lý trị liệu bằng hồng ngoại, sóng ngắn, điện xung, tập phục hồi chức năng là các biện pháp áp dụng tốt, không có hại.
  • Tránh dùng các loại dầu nóng chẳng hạn như mật gấu và các loại cao khác nó có thể gây co thắt cơ làm cơn đau thêm đau.

Điều trị lâu dài, dứt điểm:

  • Điều trị ở khoa phục hồi chức năng tại các bệnh viện như kéo giãn cột sống, châm cứu, vật lý trị liệu, phẫu thuật.
  • Áp dụng các phương pháp điều trị theo tây y, đông y theo hướng dẫn của bác sĩ.
  • Điều trị bằng phẫu thuật nếu như xảy ra sự chèn ép vào tủy, làm hẹp ống tủy hoặc các rễ thần kinh ở cột sống.
Điều trị gai cột sống

Phương pháp điều trị

Dùng thuốc Tây y

Nếu như gai xương không gây đau thì không cần điều trị. Khi gai gây ra những cơn đau nhiều thì việc chữa trị gai cột sống sẽ tập trung vào nguyên nhân gây ra gai.

Phương pháp này sẽ sử dụng một số loại thuốc giảm đau như.

  • Thuốc giảm đau thường dùng cho đau cấp tính như paracetamol, celecoxib, melocicam
  • Thuốc giãn cơ như eperison
  • Vitamin B1, B6, B12

Vật lý trị liệu

Châm cứu là một phương pháp có thể làm giảm đau phần nào gai cột sống xảy ra ở phần mềm nhưng không có công dụng đối với tình trạng viêm sưng cũng như khi gai xương đã gây ra tác động lên rễ dây thần kinh não tủy. Vật lý trị liệu, xoa bóp, các bài luyện tập xương khớp, tập yoga cũng giúp giảm ảnh hưởng của gai.

Phẫu thuật loại bỏ gai cột sống

  • Ngày nay, gai cột sống hoàn toàn có thể được loại bỏ bởi vi phẫu thuật rất chính xác, tuy nhiên gai vẫn có thể bị mọc lại .
  • Phẫu thuật chỉ được chỉ định khi gai xương chèn ép đến hệ thần kinh, gây ra những triệu chứng như tê bì chân tay, rối loạn chức năng đại tiểu tiện, cơn đau lan xuống tới tứ chi và gây ra những ảnh hưởng xấu tới sinh hoạt hàng ngày.

Phòng ngừa gai cột sống trong tư thế sinh hoạt

Để phòng ngừa gai cột sống, trong một số những tư thế sinh hoạt hàng ngày bạn cần phải chú ý những điều sau

>>> Xem thêm: Gai cột sống nên ăn gì

1. Để điện thoại ngang tầm mắt

  • Việc nhìn xuống màn hình điện thoại nhiều lần cũng sẽ vô tình tạo ra những căng thẳng ở phần cổ và tạo ra áp lực lên phần sụn và xương dưới sụn ở những phân đoạn như đốt sống cổ c1-c2, c3-c4,c5-c6… gây ra bệnh gai cột sống và gai cột sống cổ c5-c6 là trường hợp hay gặp phải nhất.
  • Để khắc phục vấn đề này, tốt nhất là giữ điện thoại của bạn ở phía trước ngang với tầm mắt, lúc đó bạn sẽ không còn phải cúi cổ xuống để xem nữa.
  • Việc này sẽ giúp bạn giữ cho cột sống cổ luôn được thẳng, hạn chế tối đa những căng thẳng và áp lực không cần thiết lên đốt sống cổ.

2. Sử dụng laptop đúng tư thế:

  • Laptop là một thiết bị không thể thiếu với mỗi người, chúng phục vụ nhu cầu về làm việc cũng như giải trí hàng ngày.
  • Nhưng thay vì để chiêc laptop lên bàn làm việc và ngồi đúng trong tư thế thẳng lưng. Thì rất nhiều người trong chúng ta lại có thói quen để nó ở khắp nơi trong nhà như trên ghế, trên bàn thấp, trên đùi, bụng…
  • Lúc đó, phần cổ chúng ta sẽ luôn trong tình trạng cúi xuống để xem, lâu dần sẽ tạo áp lực lên các đốt sống cổ khiến cho sụn và xương dưới sụn mau chóng bị tổn thương, tạo điều kiện thuận lợi cho bệnh gai cột sống phát triển.

3. Chỉ lên giường khi bạn thật sự muốn ngủ

  • Chúng ta vẫn thường có thói quen lạm dụng chiếc giường như một nơi để nằm đọc sách, xem tivi, chơi điện thoại,… nhiều giờ trước khi đi ngủ.
  • Khi đó, kể cả bạn đã dùng gối để chống đỡ phần cổ nhưng trong thời gian dài cũng sẽ không đảm bảo được các khớp cổ luôn giữ đúng vị trí sinh lý của nó. Chính điều này đã tạo điều kiện cho sự phát triển bệnh gai cột sống.
  • Chính vì thế chỉ lên giường khi bạn thực sự muốn có được một giấc ngủ ngon.
Tổng hợp những bài viết hay về bệnh gai cột sống

Qua bài viết trên, hẳn các bạn cũng đã biết được nguyên nhân, triệu chứng của gai cột sống là gì. Từ đó rút ra cho mình được cách phòng tránh hợp lý nhất nhé. Chúc các bạn luôn khỏe mạnh