Özel Üniversite Reklamları ve Yanıt İstediğim Sorular

Aşağıdaki Tweet, Medipol Üniversitesi’nin “İLHAM VERENLER” başlığı altında, bir pazarlama faaliyeti olarak attığı tweet.

Reklamdan da görülebileceği üzere, Eczacılık fakültesi bir öğrenci üçüncü sınıfta okurken doktora yapmaya başlamış.

Peki bu nasıl mümkün olabilir? Yani henüz lisansını tamamlamamış olan bir öğrenci nasıl olur da doktorasını yapmaya başlayabilir?

İnceleyelim. Öncelikle kurumun web sitesinde “Bütünleşik Yüksek Lisans ve Doktora” başlığı altında şu bilgiye yer veriliyor:

Bu metne baktığımızda bir belirsizlikle karşılaşıyoruz. 3. sınıftan itibaren yüksek lisansa mı başlanıyor? Doktora programına mı? Çünkü ilk cümleye göre, “yüksek lisans programlarına katılma” deniyor. Sonraki cümledeyse, eğer yüksek lisans öğrencisi olursak doktoramıza da başlayabileceğimiz söyleniyor. Oldukça kafa karıştırıcı.

Aşağıda yönetmeliğe referans verildiği için hemen yönetmeliğe göz atıyoruz. Yönetmelikte doktora programıyla ilgili bizi karşılayan 16. maddenin birinci ve ikinci fıkraları şöyle:

Yani normal şartlar altında Medipol Üniversitesi’nde doktora programına başlamak için en azından bir lisans diplomasına sahip olmak şart. Reklamda eczacılıktan bahsediliyor. Hazırlık sınıfları hariç on dönem okumak gerektiği şart koşuluyor.

Eğer araştırmayı burada bırakırsak ortaya şöyle bir şey çıkıyor: Eğer başka bir üniversitede lisans okuyorsanız, Medipol’de doktoraya başvurmak için on dönem eğitim görmeniz gerek. Ancak eğer Medipol’de öğrenciyseniz, -reklam metnine göre- dört dönem okumuş olmak yeterli.

Nitekim 6. fıkra bizi doğruluyor:

Yani eğer öğrenci başarılıysa bütünleşik programa başvurabiliyor. Yalnız özellikle sadece BAŞVURULACAĞI ifadesine yer verildiğine dikkat çekmek istiyorum. Nitekim aynı yönetmeliğin aynı maddesinin sonuna doğru şu fıkraya rastlıyoruz:

Yani doktora programına intibak olmaları için, ikinci fıkradaki şartların yerine getirilmesi gerekiyor. Bu şart nedir? LİSANSTAN MEZUN OLMAK / 10 DÖNEM ÖĞRENİM GÖRMEK.

Madem böyle, niçin o reklamda “DOKTORAMI YAPMAYA BAŞLADIM” yazıyor? Hukukçu arkadaşlara sormak istiyorum. Aşağıdaki tanıma göre bu bir aldatıcı reklam değil midir? (Kaynak)

Aldatıcı reklamın kapsamlı bir tanımı hukukumuzda verilmiş değildir. Ancak, Aldatıcı Reklamlarla ilgili üye devletlerin hukuki, idari ve düzenleyici hükümlerini birbirine yaklaştırması hakkında Avrupa Topluluğu Konseyi’nin 84/450/AET sayılı ve 10 Eylül 1984 tarihli Yönergenin 2. maddesinde aldatıcı reklam tanımlanmıştır. Buna göre, “Mizanseni de dâhil olmak üzere herhangi bir şekilde yöneltildiği veya ulaştığı kişileri yanıltıcı olan veya yanıltması muhtemel olan ve bu yanıltıcı niteliği sebebiyle onların ekonomik davranışlarını etkilemesi muhtemel olan veya bu nitelikleri sebebiyle bir rakibe zarar veren veya zarar vermesi muhtemel olan reklamlar anlamına gelir.” Görüldüğü gibi Yönerge, zararın doğma ihtimalinin varlığını veya tüketicinin yanılması ihtimalinin varlığını dahi aldatıcı reklam kabul etmiştir.

Şimdi Medipol Üniversitesi’ne sormak istiyorum:

  • Başvurmak ile “Doktoraya Başlamak” aynı şey midir? Yönetmeliklerinize göre değil gibi görünüyor… Peki niçin bu reklamda aynı şeymiş gibi ifade ediliyor?
  • Bu yolla “tüketicilerin” (maalesef böyle anmak daha doğru oluyor artık) olası ekonomik kararlarını etkilediğiniz için bunun bir aldatıcı reklam olabileceğini düşüyor musunuz?
  • “İLHAM VERENLER” başlığı altında yer verdiğiniz örnekte, lisans ortalamasını 3.00 üzerinde tutmak (veya kendi bölümünde ilk üçe girmek) dışında bir kayda değerlik kriteri olmadığı görülüyor. Bu konuda Twitter’da size sorduğum soruyu yanıtlamamanızın özel bir sebebi var mı?

Sizleri bu yazıyı paylaşmaya, “doktora” olarak andığımız bilimsel kurumun bu tür reklamlarla itibarının sarsılmaması için reklamın düzeltilmesine çağrı yapmaya davet ediyorum.