Ветраэнергетыка ў Беларусі
Краіна, якая імкнецца да незалежнасці, павінна быць у першую чаргу энергетычна незалежнай, таму ўрад павінен рабіць стаўку на мясцовыя крыніцы энергіі і пажадана аднаўляльныя. Пры нармальным развіцці энергетыка Беларусі можа стаць цалкам незалежнай ужо да 2050 годзе.
У гэтым артыкуле гаворка пойдзе аб выкарыстанні энергіі ветру — гэта аднаўляльны від энергіі, так як ён з’яўляецца следствам актыўнасці Сонца, і будзе даступны, пакуль будзе Сонца.
Энергія ветру выкарыстоўваецца людзьмі ўжо вельмі даўно: старажытныя фінікійцы выкарыстоўвалі парусны флот, а ў Персіі ў двухсотым годзе да н.э. выкарыстоўваліся ветраныя млыны для мліва збожжа. Яны выкарыстоўваліся ў ісламскім свеце, а ў XIII стагоддзі з’явіліся і ў Еўропе.
Ветраэнергетыка актыўна развіваецца ў Еўропе і выклікае вялікую цікавасць, а таксама рознага віду спрэчкі аб яе вартасцях і недахопах. На якім этапе развіцця ветраэнергетыка ў Беларусі, якія перспектывы развіцця гэтага віду энергіі? Па дадзеных нацыянальнай праграмы развіцця мясцовых і аднаўляльных крыніц на 2011–2015 гг. вызначана 1840 пляцовак, на якіх можна размясціць адзінкавыя ветраўстаноўкі (ВЭУ) і ветраныя электрастанцыі. Выяўленыя пляцоўкі, у асноўным, грады пагоркаў вышыней ад дваццаці да васьмідзесяці метраў з фонавай хуткасцю ветру пяць метраў у секунду і больш, на якіх можна ўзвесці ад пяці да дваццаці ветраўстановак.
У сапраўдны момант на тэрыторыі Беларусі дзейнічае 23 ветраўстаноўкі. ВЭУ ўстаноўлены ў Гродзенскай, Мінскай, Віцебскай, Магілеўскай абласцях. Самая буйная ветраэнергетычная ўстаноўка ў Беларусі дзейнічае ў пасёлку Грабнікі, Навагрудскага раена, Гродзенскай вобласці: яе магутнасць складае 1,5 МВт. Вятрак пад Навагрудкам да гэтага часу застаецца самым вялікім і магутным у Беларусі, а таксама адзіным дзяржаўным. Па запэўненнях спецыялістаў ветраўстаноўкі акупяцца на працягу пяці гадоў пры сярэднегадавай хуткасці 6–8 м/с.
Чаму былі абраныя менавіта гэтыя пляцоўкі відаць пасля прагляду дадзеных малюнкаў:
У Смаргонскім раёне будзе ветрапарк, а ў красавіку 2014 года прайшла цырымонія адкрыцця першых двух ветраўстановак. За 2014–2015 год абяцалі 17 ветраўстановак. Першы ветрагенератар усталяваны ў 2013 годзе ў Бабруйскім раёне. Пад Наваградкам да адзінокай ветроустановкі дададуць яшчэ пяць. Разам яны змогуць закрыць практычна чвэрць патрэбаў раена ў электраэнергіі! Плануецца стварыць ветрапарк у раене вёскі Лужіще Ашмянскага раёна. Рэалізацыя інвестпраекта прадугледжваецца ў 6 этапаў да 2020 года.
Цікавы той факт, што электрасеткі абавязаны даражэй купляць выпрацаваную альтэрнатыўным спосабам энергію ў прыватных асоб. Па разліках, калі б такі вятрак, як у Навагрудку, усталяваў прыватнік, то, прадаючы энергію дзяржаве па завышаных тарыфах, ен зарабіў бы за год каля паўтара мільёна даляраў.
Пакуль інвестары займаюцца устаноўкай дарагіх ветракоў па ўсей краіне, жыхар Беларусі сам змайстраваў на сваім участку вятрак з старых аўтазапчастак, які пры хуткасці ветру больш за пяць метраў у секунду выпрацоўвае 5 кВт энергіі, сілкуючы з дзясятак 12-вальтовым святлодыедных лямпачак па ўсім участку. Нават калі наступіць поўнае зацішшы, лямпачкі ў двары будуць гарэць яшчэ дзве ночы, спажываючы назапашаную акумулятарам энергію!
Ветраэнергетыку часта крытыкуюць і кажуць, што яна неканкурэнтаздольная з звычайнымі відамі энергіі і яе даводзіцца датаваць. Так і есць, калі параўноўваць вятрак з газавым радовішчам або плацінай ГЭС, то ў яго мала шанцаў выжыць. Зрэшты, усім вядома, што ні прыроднага газу, ні істотных гідрарэсурсаў на тэрыторыі Беларусі няма, а гэта значыць, што развіцце ветраэнергетыкі ў Беларусі з’яўляецца выдатным укладам у будучыню краіны. І не варта забываць, што энергія ветру не толькі аднаўляльная, але і чыстая, а гэта важкі аргумент.
