Một vài điều từ sách “Tốc độ của Niềm tin”
“Tốc độ của niềm tin” đối với tôi là một cuốn sách hay và dễ đọc. Những ý tưởng trong đó thật đơn giản và dễ hiểu, nhưng lại có thể tác động to lớn đến cuộc sống mỗi người chúng ta. Sau lần đọc đầu tiên cuốn sách này, tôi tâm đắc nhất ở 3 điều sau đây:
Niềm tin vào bản thân được dẫn đường bởi bốn yếu tố cốt lõi: Chính trực, Chủ đích, Khả năng và Kết quả. Đối với tôi trước đây cảm thấy rất mơ hồ về niềm tin vào bản thân mình, đôi khi thấy thiệt là tự tin, mà cũng đôi khi không thể tin mình được. Tác giả đã giúp tôi hiểu được rằng, khi một hoặc nhiều yếu tố trong bốn yếu tố cốt lõi đó không được chắc chắn, sẽ làm cho sự tự tin vào bản thân mình không vững bền. Những hành động hay suy nghĩ mỗi ngày của chúng ta sẽ liên tục tác động đến niềm tin vào bản thân thông qua bốn yếu tố. Ví dụ như đôi khi hành động không nhất quán với lời nói, hoặc mượn mục đích để biện minh cho phương tiện, hoặc một thái độ không được tốt đều ảnh hưởng xấu, một cách trực tiếp đến niềm tin vào chính bản thân mình. Và mình cũng hiểu được rằng, bằng những hành động cụ thể, thêm một chút dũng cảm, nâng cao hiểu biết hay hoàn thành một việc mình đã bắt đầu, đều có tác động tích cực lên niềm tin cho bản thân mình, và củng cố sự tự tin lên rất đáng kể. Việc mình cần làm là xác định rõ những giá trị và hành động theo nó, thực hành liên lục thì sẽ tạo nên niềm tin vững chắc vào bản thân mình. Với sự thấu hiểu đó, mình tin rằng sự tự tin hoàn toàn có thể được cải thiện và nâng cao, dù hiện tại chúng ta có tự ti vào bản thân mình như thế nào đi nữa. Bằng những hành động cụ thể, những suy nghĩ phù hợp, và lựa chọn thái độ đúng đắn, chúng ta có thể từng bước từng bước xây dựng cho mình một sự tự tin có tính chất bền vững.
Niềm tin được xây dựng bằng những hành vi cụ thể. Ý tưởng này gợi ý cho chúng ta điều gì? Đó chính là niềm tin có thể xây dựng được, rằng niềm tin có thể được tạo dựng nên hoặc làm mất đi bằng những hành vi cụ thể của chúng ta. Không chỉ với bản thân mình, việc xây dựng niềm tin giữa người với người hay giữa cá nhân với tổ chức, đều được xây dựng bởi những hành vi cụ thể. Tác giả giới thiệu cho chúng ta 13 hành vi phổ biến để chúng ta có thể thực hành: Trao đổi thẳng thắn, Thể hiện tôn trọng, Thiết lập minh bach,…. Không phải chỉ có 13 hành vi trên là củng cố niềm tin, mà rất nhiều các hành vi khác trong cuộc sống nữa. Nhưng tôi nhận thấy rằng, 13 hành vi đã nêu rất điển hình và có thể thực hành rộng rãi trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Và việc thực hiện những hành vi này nên được làm thường xuyên để trở thành những thói quen. Giống như là 7 thói quen hiệu quả, thì chúng ta cũng sẽ dần tạo lập được 13 thói quen tạo dựng niềm tin. 13 gần gấp đôi 7 nên tôi nghĩ quá trình này cũng vất vả và tốn thời gian gấp đôi quá trình tạo lập 7 thói quen hiệu quả. Tuy tác giả trình bày 13 hành vi này trong cấp độ thứ 2 — Niềm tin trong mối quan hệ, tôi tin rằng 13 hành vi này cũng tác động trực tiếp đến việc hình thành niềm tin vào bản thân ở cấp độ 1. Hay nói cách khác, 13 hành vi được xây dựng dựa trên 4 nền tảng cốt lõi là một chỉnh thể thống nhất và chúng ta có thể thực hành theo để củng cố niềm tin ở cả cấp độ cá nhân và cấp độ trong các mối quan hệ.
Tin, nhưng phải tin trong sáng suốt. Niềm tin sáng suốt là một mức độ niềm tin trong đó giữ được sự cân bằng giữa hai thái cực là thiếu niềm tin và niềm tin mù quáng. Và để có được niềm tin sáng suốt, tác giả đề xuất rằng không phải chúng ta phải tin tưởng ít đi, mà ngược lại, chúng ta vẫn cần đặt một niềm tin cao, và kết hợp với khả năng phân tích và đánh giá rủi ro một cách khôn khéo. Hai khía cạnh này cộng hưởng tạo ra niềm tin sáng suốt, trong đó chúng ta có được một mức độ niềm tin cao, tốc độ cao và chi phí thấp, và đồng thời có cả sự an toàn cần thiết. Trong quá trình phân tích, chúng ta sẽ đánh giá 3 khía cạnh chính của một mối quan hệ: Cơ hội (Điều gì sẽ đạt được nhờ mối quan hệ này), Rủi ro (Điều gì có thể xảy ra mà phá bỏ đi cơ hội) và Mức tín nhiệm của những người tham gia mối quan hệ này. Khi phân tích rõ được 3 khía cạnh này rồi, chúng ta sẽ có được góc nhìn đúng đắn (ở một mức độ nào đó) và đưa ra quyết định phụ hợp hơn. Trước đây tôi cũng rất hay băn khoăn liệu mình có nên đặt niềm tin quá lớn vào người khác hay không, vì rất thường xuyên niềm tin đó gây thất vọng. Nên tôi chọn cách “có vẻ an toàn” là tin tưởng người khác ít đi. Và rồi điều này lại nảy sinh ra những vấn đề như thiếu tin tưởng lẫn nhau, công việc chậm trễ và phức tạp hơn. Khi được biết đến ý tưởng này của tác giả, tôi mới vỡ lẽ ra rằng hóa ra mình làm chưa đúng, nên kết quả chơ tới là đúng rồi. Tôi sẽ cần phải trang bị cho mình “niềm tin sáng suốt” từ rày về sau để có thể làm việc và hợp tác cùng người khác tốt hơn.
“Tốc độ của niềm tin” là một cuốn sách không quá dày, nhưng chứa đựng thật nhiều ý tưởng thiết thực để mỗi chúng ta áp dụng trong cuộc sống. Lối viết đơn giản và dễ hiểu của tác giả càng khiến tôi thích cuốn sách này hơn. Và chắc chắn, tôi sẽ đọc lại cuốn sách này một vài lần nữa trên chặng đường đời phía trước của mình.
YOLO!
