Borsalar kripto paralara güveni nasıl artırabilir? — I

Blockchain benzeri sistemlerin can suyu olan kripto paraların gelişmesi için öncelikle geniş kitleler tarafından kullanımlarının artması gerekiyor. Bu konuda geçmiş yazılarda bireysel ve kurumsal anlamda getirilmek istenen kimi girişimlerden (Lightning Network, Liquid, Bakkt, Fidelity Digital) bahsetmiştik. Şimdi de gelin kripto para borsaların bu alanda neler yapabileceğine bakalım.

Turan Sert
Jun 12 · 4 min read

Önce birkaç korku hikayesi:

Mt Gox: Bir zamanlar Bitcoin alışverişi yapmak için neredeyse tek adres Mt Gox idi. Japonya’da bir ABD’li tarafından kurulan bu borsa zamanında Bitcoin işlem hacminin neredeyse %70'ini gerçekleştiren bir büyüklüğe ulaştı. Sonra ne oldu? 2014 yılının Şubat ayında şirket hesaplarına girildi ve müşterilere ait 740,000 BTC (Bitcoin) çalındı. O zamanlar 460 milyon ABD Dolarına denk geliyordu bu rakam, şimdi ise yaklaşık 5 milyar ABD Doları!.

Neden oluyor bütün bunlar?

Aslında kripto paraların doğası gereği bu tip olayların yaşanması normal. Neden? Açıklayalım:

Bitcoin’in bana ait olduğunu nasıl kanıtlarım?

Kripto paranızı bu şekilde saklayamazsınız (Image by mohamed Hassan from Pixabay)

Altın ve fiat parada bu sorun yok mu?

Aslında alternatif yatırım araçları için de sahipliği kanıtlamak o kadar kolay değil. Altını ele alalım. Sahip olduğunuz altını fiziki olarak elinize alabilirsiniz. Çok güzel. Ama gerçek olup olmadığını anlamak için bir kuyumcuya götürmeniz, gerçek saf olduğunu kanıtlamanız gerek. Zahmetli bir süreç. Kaydi olduğunda ise size altını satan kurumun gerçekten bu altına sahip olduğuna güvenmeniz gerekiyor. Gidip kurumda kontrol edemezsiniz — kurumu denetleyen iç ve dış denetçilerin işlerini layıkıyla yaptığına güvenmek zorundasınız. Kurumlarda sorun olmuyor mu? 2008 yılında Etiyopya Merkez Bankası’na ait altınların sahte olduğu aslında içlerinin çelik dolu külçeler olduğu iddiası piyasalarda oldukça konuşuldu.

Kripto borsalara geri dönsek?

Ana konumuza geri dönersek, kripto paraları borsada tutmanın riski yüksek değil mi? Evet, yüksek. Normalde bir kripto borsasından kripto para aldığınızda borsa parayı sizin adınıza bir elektronik cüzdanda tutar. Ancak burada borsaya güvenmek zorundasınız. Eğer güven konusunda sıkıntınız varsa (ki kimse bu konuda sizi suçlayamaz, kimseye güvenmek zorunda değilsiniz) en doğru yol, kripto paranızı satın aldığınız borsada tutmak yerine cep telefonu ya da bilgisayarınıza kuracağınız bir elektronik cüzdana transfer etmek. Zira kripto para konusunda en sık kullanılan deyişlerden biridir: “Senin anahtarın senin paran”.

Bitcoin’in tutulduğu yerler — (Kaynak: Coinshares Research)

Arkası yarın

Peki burada bütün sorumluluk biz bireylerde mi? Değil tabii. Asıl kritik nokta şu:


Turan Sert

Written by

Teknoloji ve finans kesişiminde karalamalar. @turansert - Tüm yazılar için turansert.com