The Muppets เพื่อเด็กออทิสซึ่ม

ขณะที่บ้านเรามีรายการ “เจ้าขุนทอง” ที่หลายๆ คนคงจำหุ่นเชิดที่เป็นนกขุนทอง, ควาย, จระเข้ และผองเพื่อนสัตว์โลกน่ารักอีกหลายชีวิต ที่สหรัฐอเมริกาก็มีรายการแบบนั้นเช่นกันชื่อว่า Sesame Street ที่ออกอากาศมาแล้ว 48 ปี รายการดังกล่าวมีไม่ได้มีไว้แค่ให้เด็กวัยเตรียมอนุบาลสนุกสนานเบิกบาน แต่ให้ความรู้ทั้งคำศัพท์ภาษาอังกฤษ, คณิตศาสตร์ และที่สำคัญคือเรื่องราวในสังคมรอบตัว 

Sesame Street ได้ถูกนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์ในชื่อ The Muppets หุ่นมหาสนุก นำแสดงโดย Amy Adams ที่หลายๆคนอาจคุ้นตานกสีเหลือง Big Bird, สัตว์ประหลาดสีฟ้า Cookie Monster และ สัตว์ประหลาดสีแดง Elmo กันมาบ้างแล้ว

มีผลการวิจัยรายงานว่า พ่อแม่จำนวน 90% บอกว่า Sesame Street ช่วยพัฒนาความรู้ทางคณิตศาสตร์ให้กับลูกๆ และถึงขนาดที่ว่า 16% ของเด็กที่ดูรายการนี้ ทำคณะได้ดีกว่าค่าเฉลี่ยของนักเรียนทั่วๆไปในระดับมัธยมปลาย (โห ดูตอน 2 ขวบ มีประโยชน์ติดทนนานยันอายุ 18 เลย) 

ยิ่งกว่านั้น ในตอนพิเศษที่รายการนำเอาเรื่องราวสังคมมาเล่าให้เด็กๆ ฟังเช่น ปัญหาพ่อแม่หย่างร้าง, การติดเชื้อ HIV เป็นต้น เพื่อกระตุ้นความคิดคนดู มีผลสำรวจจาก University of Kansas ออกมาว่า เด็กที่ได้ดูมีพฤติกรรมที่ดีขึ้น แสดงความเห็นใจแก่เพื่อน การเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ การรอคิวเล่น และการแบ่งปัน มากกว่าเด็กๆ คนอื่นๆ อีกด้วย 

และล่าสุด อีกหนึ่งปัญหาสังคมที่รายการนำมาพูดถึงคือ การถูกกลั่นแกล้งในโรงเรียนของเด็กออทิสติก ปัญหาการเรียนร่วมระหว่างนักเรียนทั่วไปกับเด็กที่มีความแตกต่างทางเชาว์ปัญญาไม่ใช่เรื่องเล่นๆ เด็กเหล่านั้นมักจะถูกเพื่อนๆ ล้อและรุมทำร้าย ในสหรัฐอเมริกามีรายงานว่าเกือบครึ่งหนึ่งของเด็กที่มีความต้องการพิเศษถูกกลั่นแกล้งจากเพื่อนในโรงเรียน

สิ่งที่รายการทำก็คือเพิ่มตัวละครที่มีภาวะออทิสติกลงไปด้วย เพื่อปลูกฝังให้เด็กๆ และผู้ปกครองที่รับชมด้วยกันรู้ว่าจะปฏิบัติต่อเพื่อนๆที่มีความต้องการพิเศษอย่างไร ตัวละครตัวนั้นมีชื่อว่า Julia เธอเป็นเด็กสาวที่ย้ายมาใหม่ ชอบร้องเพลง แต่หลายๆ ครั้งเวลาที่เพื่อนๆ เธอทัก Julia ไม่ยอมตอบกลับ

จากนั้น Julia ก็อยู่กระโดดขึ้นและลง เพราะเธอรู้สึกอึดอัดกับเสียงรอบตัวที่ดังเกินไป เพราะคนที่มีภาวะออทิสซึมจะมีประสาทสัมผัสที่ไวและชัดกว่าคนทั่วไป ส่วนเพื่อนๆ ของเธอเมื่อเห็นดังนั้นก็ไม่ได้ล้อเลียนเธอ แถมเอากัปกิริยาของเป็นส่วนหนึ่งของการเล่น เธอชวน Julia มาเล่นเป็นผีเสื้อกัน ซีนนี้เป็นตัวอย่างที่ดีให้แก่เด็กๆทั่วไปว่าจะเล่นกับเพื่อนที่เป็นออทิสติกอย่างไร 

ยังไม่พอ นอกจากตัวละคร Julia จะทำให้สังคมตระหนักถึงการอยู่ร่วมกันแล้ว ยังมีความหมายต่อจิตใจของคนที่เชิดหุ่นตัวละครตัวนี้อีกด้วย Stacey Gordon เธอมีลูกชาย Gordon ที่มีภาวะออทิสซึม และมองว่าการที่เด็กๆ เห็นตัวอย่างที่ดีจากโทรทัศน์จะทำให้พวกเขาปฏิบัติกับเด็กคนอื่นด้วยความเข้าใจ และกล่าวกับรายการ 60 Minutes ว่า

“มันสำคัญมากที่เด็กทั่วไปเห็นว่าการเป็นออทิสติกคืออะไร” และ “การที่พวกเขาเห็นคนที่เป็นแบบเดียวกับลูกชายของดิฉัน ก่อนที่จะเจอเขาจริงๆในห้องเรียน มันจะช่วยลดความหวาดกลัวไปได้”

การสร้าง Julia นั้น ไม่ได้เกิดจากจินตนาการของนักเขียนบทฝ่ายเดียว แต่เป็นการทำงานร่วมกันระหว่างนักวิชาการและทีมครีเอทีฟ โดยมีนักวิจัยคอยตรวจสอบฟีดแบ็คทุกครั้งในทุกกิจกรรม 
.
และนอกจากผลิตสื่อทางรายการได้จัดทำ “คู่มือพ่อแม่” เพื่อแนะนำผู้ปกครองว่าจะอธิบายเสริมหรือทำกิจกรรมต่อยอดความคิดกับลูกๆอย่างไรหลังจากชมรายการเสร็จ รวมถึงได้ถอดบทเรียนความรู้ในการทำสื่อสำหรับเด็กเป็นไกด์บุ๊คให้กับผู้ผลิตสื่อรายอื่นๆอีกด้วย

ก่อนสร้างแคแรกเตอร์นี้ออกทีวี Julia เริ่มจากเป็นโครงการนำร่อง “Sesame Street and Autism: See Amazing in All Children.” ในปี 2015 ที่ ที่ให้เด็กคนนี้เป็นตัวละครในหนังสือนิทาน, แอปเกมส์ให้ความรู้ จนกระทั่งแน่ใจว่าตัวละครตัวนี้สามารถถ่ายทอดเด็กที่มีภาวะออทิสซึมได้อย่างรอบด้าน รวมถึงให้คำแนะนำแก่คนอื่นๆอย่างเป็นประโยชน์ได้จริงๆ จึงเปิดตัวทางโทรทัศน์อย่างเป็นทางการ

พบกับ Julia ในรายการตอนแรกได้ในวันที่ 10 เมษายน นี้ และสามารถดูย้อนหลังได้ใน Channel ที่ชื่อ Sesame Street

นี่คือหนึ่งในตัวอย่างของกลุ่มคนที่ใช้สื่อขับเคลื่อนสังคม ที่ไม่ใช่แค่อุดมการณ์ของศิลปิน แต่เป็นการทำงานที่เป็นระบบ ถูกต้องตามหลักวิชาการ และสามารถส่งต่อความรู้ให้คนอื่นได้อีกด้วย เพื่อสร้างสรรค์สังคมที่ดีกว่าเดิม

มองย้อนกลับไปที่เมืองไทยบ้าง ประเทศไทยมีรายการสำหรับเด็ก “ไม่เพียงพอ” และผู้ทำเผชิญปัญหามากมายทั้งหาสปอนเซอร์ยากและไม่ได้เวลาช่วงไพรม์ไทม์จากทางสถานี ทำให้รายการเหล่านั้นเกิดขึ้นมาและจากไปโดยเร็ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งขนาดคนคิดคอนเทนต์ที่รู้จริง ทำให้รายการส่วนใหญ่ต้องนำเข้าหรือซื้อลิขสิทธิ์จากต่างประเทศมาผลิตในไทย

ถึงแม้ใน 3 ปีที่ผ่านมา คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ หรือ กสทช. ได้จัดผังตารางทีวีดิจิตัล ให้มีสัดส่วนรายการเด็กมากขึ้น เกิดช่องอย่างช่อง 3 Family กับ MCOT Kids and Family ที่มุ่งเน้นรายการเพื่อเด็กโดยเฉพาะ แต่ยังไม่ประสบความสำเร็จ และห่างจากการเป็นช่องรายการเพื่อเยาวชนอย่าง Nickelodeon หรือแม้แต่ Cartoon Network อยู่มาก

ยุคสมัยเปลี่ยนไป ผู้ผลิตสื่อต้องปรับตัว และนั่นทำให้รู้ว่ายังมีงานต้องทำอีกมาก แต่ตอนนี้เราขอชื่นชมอีกหนึ่งก้าวเล็กๆ ของ Sesame Street จากใจจริง

Woody Koo

Like what you read? Give We Think a round of applause.

From a quick cheer to a standing ovation, clap to show how much you enjoyed this story.