Bij het verschijnen van het legendarische Beatles-album Abbey Road in 1969 brak wereldwijd de pleuris uit. Paul McCartney zou als wandelend lijk op de albumhoes staan afgebeeld. Nadat fans en journalisten het album hadden beluisterd kwamen ze tot één gemeenschappelijke schokkende conclusie:
“Paul McCartney is dood.”
Wanneer is hij overleden? Hoe is hij overleden? En - ook best relevant - wie was dan die knakker die zich nu voordeed als Paul? Er volgde een manhunt van epische proporties. Fans, diskjockeys en journalisten organiseerden als één globaal leger een klopjacht op één dode man, die zelf op radio en tv volhield niet dood te zijn.
Al snel kwamen er berichten dat ook eerdere albums ongemakkelijke waarheden over Paul zouden bevatten. Door hoezen te bestuderen, teksten te analyseren en zelfs complete nummers andersom af te spelen donderden miljoenen mensen van de ene verbazing in de andere.
Vier albums. Vol met verwijzingen, verborgen boodschappen, symboliek en zelfs letterlijke teksten als: “Paul is dead, yeah really really dead”, “Paul is a dead man” en “I buried Paul” op de achtergrond van nummers die we allemaal kennen en vrolijk meezingen. Stuk voor stuk zouden het aanwijzingen zijn die niet alleen zouden aantonen DAT Paul zou zijn overleden, maar ook HOE en WANNEER.
Er volgde een tweede schokkende conclusie:
“Paul McCartney is al vier albums lang dood.”
Van The New York Times tot Rolling Stone Magazine tot en met Time Magazine, Wired en LIFE. Allemaal hebben ze vele verhalen of zelfs complete edities gewijd aan dit buitengewoon intrigerende verhaal.
Deze longread is je reisgids tijdens een intrigerende muzikale road trip die de DaVinci Code naar de kroon stijgt. Door de codes te kraken die Lennon in zijn teksten zou hebben verstopt gaan we de meest beruchte mythe uit de muziekgeschiedenis zo feitelijk mogelijk reconstrueren.
Hoe kan het dat dit waanzinnige verhaal tot op de dag van vandaag springlevend is? Is het klinkklare onzin of zijn de talloze aanwijzingen van de Beatles zelf niets anders dan pure bekentenissen? Aan het einde zal er in ieder geval één conclusie te trekken zijn waar zelfs Stones- en Beatlesfans elkaar in vinden:
Paul McCartney is één van de meest interessante personen die er op deze bol rondlopen. En de enige man van wie het feit dat hij leeft niet voldoende is om te bewijzen dat hij niet dood is.
PROLOOG: DE MYTHE
Exile On Main Street van de Rolling Stones is het meest briljante album dat ooit is gemaakt. Gevolgd door Springsteen’s Greetings From Asbury Park en daarna een hele tijd niets.
Is dat een feit? Voor mij wel. Voor mij is het een absolute waarheid en als ik me kwaad maak kan ik wel 62 argumenten verzinnen waarom dat zo is. Toch zijn er miljoenen Beatlefanaten, en nota bene Rolling Stone Magazine zelf, die iets anders beweren. Volgens hen is Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band namelijk het beste album ooit gemaakt.
Om de impasse te doorbreken zou ik uiteraard mee kunnen gaan met de redenering van miljoenen anderen en een gezaghebbend muziekblad, maar dan zitten we er allemaal naast en ik mis even het voordeel daarvan.
Wat is waar? Kan iets een waarheid zijn als het tegen alle wetten van de logica lijkt in te gaan? Die vraag komt ook steeds op tafel als eens in de zoveel jaar deze meest bizarre mythe uit de muziekgeschiedenis weer eens komt bovendrijven.
Paul McCartney zou in 1966 na een ruzie boos de opnamestudio van Abbey Road hebben verlaten. En dat zou het laatste zijn dat ooit iemand nog van de levende Paul zou hebben gezien. De mensen achter de Beatles zouden zijn dood hebben verzwegen en Paul voor het oog van de wereld hebben vervangen door iemand die een jaar voor het gebeuren aan een lookalike wedstrijd zou hebben meegedaan. Op deze manier zouden de Beatles nog vijf legendarische albums hebben afgeleverd.
Tot zover is het met de juiste medicatie prima te behandelen. De kern van de mythe zit hem dan ook niet zo zeer in dit verhaal, maar in het gegeven dat nota bene de Beatles zelf sindsdien talloze gecodeerde bevestigingen voor dit verhaal zouden hebben verborgen in hun teksten.
Onzin? Toeval? Kwestie van interpretatie? Volgens de mythe niet. Volgens de mythe is EEN keer toeval, TWEE keer opvallend en DRIE keer een patroon. Hier zou het gaan om tientallen aanwijzingen die bovenstaand verhaal beduidend specifieker en daarmee ook geloofwaardiger zouden maken.
De vraag of het allemaal waar zou kunnen zijn is onlosmakelijk verbonden met de mythe. En dat terwijl ‘de waarheid’ misschien nog wel het minst interessante aspect is in dit waanzinnige verhaal. Misschien dat er op een dag een kluis met ‘de waarheid’ open gaat, misschien ook niet. Misschien krijgen we meer te weten als we Yoko Ono waterboarden. Misschien ook niet, maar op de één of andere manier blijft dat in mijn hoofd een goed plan.
De gedachte alleen al dat er dus blijkbaar een kans is dat we al achtenveertig jaar lang beflikkerd worden waar we bij staan door één van de grootste bands uit de muziekgeschiedenis vind ik zo briljant dat er verder geen ruimte meer is om er ook maar iets van te vinden.
Welke staatsgek krijgt het bedacht om zo’n onwaarschijnlijk verhaal in te kleuren met symboliek, verbanden en mysterieuze verwijzingen dat er openlijk aan je verstandelijke vermogens getwijfeld mag worden als je het komende half uur niet ergens gaat twijfelen?
De mythe omtrent Paul’s vermeende dood bevat alle elementen die een verhaal intrigerend maken. Het is de zieke geest van Stephen King vermengd met de symboliek van Dan Brown en de absurditeit van Herman Brusselmans. Waar Bukowski nog een keer overheen heeft gezeken.
Misschien heb je de illusie dat je het mysterie kunt oplossen. Vergeet het. Dit is groter dan jij. Dit lijkt een verhaal dat in elkaar gezet is door mensen die geïnspireerd en omgeven waren door de meest briljante en creatieve denkers van hun tijd. Het is een crime scene die door miljoenen mensen is vervuild en een mysterie waar zelfs wetenschappers zich op hebben stukgebeten.
Maak je klaar voor een verhaal waarin niets is dat je tot nu toe dacht te hebben gezien of gehoord. Of zoals John Lennon ons dadelijk zal toezingen:
“Nothing is real”
HOOFDSTUK 1: DE WETENSCHAPPELIJKE BENADERING.
september 1969
Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band verscheen op 1 juni 1967. Om de gebeurtenissen vanaf Sgt. Pepper’s goed te begrijpen moeten we het verhaal eigenlijk beginnen in september 1969.
De elpee Abbey Road is net verschenen en de wereld is volledig in de war omdat Pandora’s doos geopend lijkt voor het grote publiek. De Beatles en met name Paul zelf doen hun best de poep terug het paard in te managen maar dit lukt slechts ten dele. Niet in de laatste plaats door het werk van dr. Henry Truby.
Midden in die massahysterie zocht Life Magazine contact met deze hoogleraar aan de Universiteit van Miami. Dr. Truby is erelid van de club van afgetrainde bètamensen die spugen op alles wat niet meetbaar is of anderszins verklaard kan worden. Daarnaast is hij dė autoriteit op het gebied van zgn voiceprints. Door via sonogramtechnieken de unieke facetten van iemands stem te meten ontstaat er een uniek soort DNA profiel van een stem.
Dr. Truby maakte twee voiceprints en vergeleek ze met elkaar. Eén van de Paul die in 1965 Yesterday zong en één van de Paul die in 1968 Hey Jude zong. Volgens de mythe zou de Paul van Yesterday de echte Paul moeten zijn en de Paul van Hey Jude de vervanger. De conclusie van de dokter:
“Paul’s stemmen op Yesterday
en Hey Jude zijn zeer verschillend”
Voordat we de meest concrete aanwijzingen van de Beatles zelf doornemen, stel ik voor om eerst deze populair wetenschappelijke inleiding even quick & dirty af te maken om de boel op scherp te zetten.
Misschien denkt u namelijk wel: doe dan gewoon een DNA test dan ben je van het gelazer af. Op zich een logische gedachte, al heeft Paul altijd geweigerd mee te werken aan een DNA onderzoek. Op één keer na toen hij er niet onderuit kwam.
Tijdens een toernee langs clubs in Hamburg in 1962 zou Paul namelijk een kind hebben verwekt bij een Duitse dame, Erika Hübers. Paul zou vriendelijk doch zeer overtuigend hebben afgezien van het vaderschap, maar Erika wel een aanzienlijke financiële bijdrage hebben gegeven voor de opvoeding van het kind.
Begin jaren ‘80 hoort Paul’s vermeende dochter Bettina van haar moeder dat Paul haar vader zou zijn en zij verzoekt Paul om haar alsnog officieel als zijn dochter te erkennen. Hetgeen Paul weigerde. Waarop Bettina hem een Hamburgse rechtbank injoeg. De rechter zag in Erika’s rekeningafschriften meer dan genoeg bewijs om Paul in het Duits te bevelen een DNA test te laten doen. En dan doe je dat dus, zelfs als je Paul McCartney heet. Het resultaat van de test? Negatief.
Die uitslag kan op meerdere manieren worden geïnterpreteerd. Allereerst natuurlijk dat die Erika liegt dat ze barst en Paul domweg niet de verwekker van Bettina is. Maar waarom zou hij dan een klein vermogen hebben betaald om bij te dragen aan haar opvoeding?
Volgens de mythe is de Paul die begin jaren ‘80 de DNA test heeft ondergaan dus niet dezelfde Paul als de Paul die in 1962 een wilde tijd met Erika Hübers heeft gehad. Zoals de voiceprints eerder al hadden uitgewezen zouden de Paul voor 1966 en de Paul na 1966 twee verschillende personen zijn.
Ziet u waar we langzaam in terechtkomen? Dit verhaal zit zo razend knap in elkaar dat zelfs de wetenschap het niet bedacht krijgt om onomstotelijk te bewijzen dat de Paul van vòòr 1966 gewoon dezelfde Paul is als de Paul van ná 1966.
Eén keer is toeval, twee keer is opvallend en drie keer is een patroon. Nog één laatste onderzoek dan, gewoon om de stugge denkers onder u volledig in de war te brengen. Tijd voor een ouderwetse schedelmeting.
We zijn inmiddels ruim vijfentwintig jaar verder als de Italiaanse editie van Wired Magazine in 2009 opnieuw een dappere poging doet om het mysterie vanuit de wetenschappelijke hoek te benaderen. Het onderzoek wordt uitgevoerd door Cabriella Carlesi en Fransesco Gavazenni. Gabriella is specialist op het gebied van craniometrie, dat zoveel omvat als het bestuderen van de onderlinge verhoudingen van de menselijke schedel. Fransesco is een specialist op het gebied van informatica. Data liegen niet, dus door de twee wetenschappen samen te voegen zou er op basis van harde cijfers een onpartijdige conclusie uit moeten rollen waarover niet kan worden gecorrespondeerd.
Gabriella en Fransesco focusten zich op unieke gezichtskenmerken die niet via plastische chirurgie te beïnvloeden zijn. Denk hierbij aan de afstand tussen de pupillen, de vorm van de schedel tussen de wenkbrauwen, de vorm van het voorhoofdsbeen rond de oogkassen etc. Ook zij vergeleken de Paul van vòòr 1966 met de Paul ná 1966. Conclusie:
“Er zijn bij meerdere unieke gezichtskenmerken significante verschillen tussen de ‘oude’ en de ‘nieuwe’ Paul. Verschillen die niet te verklaren zijn door natuurlijke ouderdom.”
Opmerkelijk detail: Wired maakte de resultaten van het onderzoek bekend op 15 september 2009. Uitgerekend op die dag was de publiekschuwe Paul te gast bij David Letterman, op dat moment de best bekeken televisieshow ter wereld. In een oude-jongens-krentenbrood-sfeer werden de geruchten omtrent Paul’s dood weggelachen, maar over het op op die dag verschenen onderzoek werd met geen woord gerept.
Toeval? Of een zorgvuldig geplande afleidingsmanoevre? Hoe het ook zij, zelfs na drie wetenschappelijke pogingen blijft de wereld verdeeld in twee kampen: de gelovigen versus de ongelovigen. Waarbij de hoofdschuddende ongelovigen er logischerwijs op blijven hameren dat er zonder lijk geen zaak is.
De detectives op tv en in onze boekenkasten leren ons inderdaad dat er zonder lijk geen zaak is.......tenzij er getuigen zijn die in staat zijn om te bevestigen dat Paul dood en vervangen is. In deze zaak zijn dat sowieso John Lennon, George Harrison en Ringo Starr. En Paul zelf natuurlijk.
En daar hebben we dus exact de kern van de mythe te pakken. Tijd voor een magische mysterieuze reis langs vijf albums, waarop de Beatles ons volgens de mythe iets duidelijk willen maken...
HOOFDSTUK 2: AANWIJZINGEN OP HET ALBUM ‘SGT. PEPPER’S LONELY HEARTS CLUB BAND’.
1967
Volgens het marginale snuff blaadje Rolling Stone Magazine is Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band dus het beste album dat ooit is gemaakt. Laten we het erop houden dat het in ieder geval het meest geanalyseerde album ooit is.
Een album ook waarmee The Beatles hun eigen patroon doorbraken om aan het einde van ieder jaar een album uit te brengen. Sowieso had de band die volgens John Lennon “meer volgers had dan Jezus Christus” zich vanaf november 1966 ineens volledig uit het publieke leven teruggetrokken.
Tevens volgde er een persbericht: het concert dat ze op 29 augustus 1966 in San Francisco hadden gegeven diende met terugwerkende kracht als hun afscheidsconcert te worden beschouwd. De mannen zouden nooit meer live optreden.
Achteraf gaven de Beatles aan wat meer tijd te hebben genomen omdat ze ‘zichzelf opnieuw wilden uitvinden.’ Als reden voor hun plotselinge besluit om nooit meer op te treden gaven ze aan dat ze zich volledig wilden focussen op studiowerk. Prima verhaal. Lekker kort ook.
Tijdens de speurtocht die twee jaar later op gang kwam viel dit gat in hun CV gelijk op. Als Paul zou zijn overleden rond het moment dat de vier Beatles zich volledig hadden teruggetrokken zou de overlijdensdatum ergens eind ‘66 moeten zijn geweest. In dat geval hadden de Beatles een maand of acht de tijd gehad om Paul te begraven en zijn vervanger in te werken. Dat zou dan weer impliceren dat Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band het eerste Beatles album zou zijn waarop Paul zou zijn vervangen door de man die binnen de mythe vaak ‘Faul’ wordt genoemd. Fake Paul.
En dus werd er op met name het Sgt. Pepper’s album wereldwijd driftig gezocht naar een smoking gun. Teksten werden couplet voor couplet uitgekamd, nummers werden achterstevoren afgespeeld en de beroemde albumhoes werd met behulp van miljoenen vergrootglazen en spiegels van alle kanten bekeken. Met een schokkende nieuwe realiteit:
Dit is geen gewoon album. Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band is een overlijdensbericht...
Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band (reprise)
“Paul is dead, yeah really really dead”
Om een beetje een beeld te krijgen van de aanwijzingen die de mannen ons volgens de mythe zouden geven, beginnen we relatief onschuldig met één aanwijziging. Vervolgens gaan we de complexe code van het laatste nummer op het album kraken. Een code die dit soort onschuldige aanwijzingen in één klap in een heel ander perspectief zou plaatsen.
Het eerste nummer van het album is Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band, een nummer dat naadloos overloopt in het bekende With A Little Help From My Friends.
“We’re Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band
We hope you will enjoy the show”
wordt de indruk gewekt dat dit Beatles album is volgespeeld door een stel muzikanten dat zich de ‘Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band’ noemt. Daarover dadelijk meer.
Voor de eerste opmerkelijke aanwijzing dat Paul de tuin op de buik heeft liggen hoeven we niet ver te zoeken. Het voorlaatste nummer heeft dezelfde titel als het openingsnummer, maar dan met de toevoeging ’(reprise)’. In dit nummer wordt het ‘optreden’ van die ‘Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band’ met teksten als
“We hope you have enjoyed the show”
“We’re sorry but it’s time to go”
Op dit nummer is kort voor het einde een schreeuwende John te horen op de achtergrond. Op de monoversie is het aanmerkelijk duidelijker te horen dan op de stereoversie, maar wat John roept is:
“Paul is dead, yeah really really dead”
Als je subtiel duidelijk wilt maken dat iemand uit de tijd is kan het niet veel duidelijker. En het zou het zeker niet de laatste keer zijn dat John dwars door een nummer heen roept dat Paul dood en/of begraven is…
A Day In The Life
“He blew his mind out in a car”
Direct na John’s huishoudelijke mededeling volgt het laatste nummer van het album: A Day In The Life.
Volgens de mythe is dit nummer het persbericht dat er nooit kwam, waarin John niet alleen zou bevestigen DAT Paul is overleden maar ook op een overtuigende manier zou toelichten HOE hij is overleden.
A Day In The Life is volgens de mythe namelijk veel meer dan zo maar het sluitstuk van een album. Het zou het sluitstuk zijn van een bijzonder fraai bij elkaar bedachte puzzel. Een fascinerend raadsel van vijf coupletten vol beeldspraak en verwijzingen dat een solide fundering zou leggen voor de mythe die nu al vijftig jaar rondzingt.
De gelovers van de mythe beschouwen de tekst van A Day In The Life als hun eigen Dode Zee-rollen. Via de trofeeën die John in zijn lugubere puzzeltocht zou hebben verstopt, donderen we volgens de mythe door een soort rabbithole die een volledig nieuw licht zou werpen op de teksten en albumhoezen van de laatste vijf albums. Niet in de laatste plaats de beroemde albumhoes van Sgt. Pepper’s, dat niet alleen het verhaal van A Day In The Life zou bevestigen, maar ons tevens zou tonen WANNEER Paul zou zijn overleden.
Dat het bij A Day In The Life om de kroonjuwelen zou gaan, blijkt ook uit het feit dat John’s tekst op een enigma machine lijkt te zijn getypt. Wat als eerste opvalt is dat het nummer zowel qua tekst als compositie twee verhalen in één is. Er zijn ook twee vertellers: John en Paul.
De opbouw van de tekst is als volgt:
“I read the news today oh boy”
Couplet 1 (John)
Couplet 2 (John)
Couplet 3 (John)
“I’d love to turn you on.”
---
Couplet 4 (Paul)
---
“I read the news today oh boy”
couplet 5 (John)
“I’d love to turn you on.”
John heeft in zijn coupletten als verteller een beschouwende rol. Hij kijkt vanaf een afstand naar zichzelf in een wereld die volkomen in de war lijkt, terwijl Paul alleen met zichzelf bezig is en slechts de paar meter om zich heen lijkt te zien.
De enige concrete lead die we tot nu toe hebben is de opmerking van John:
“Paul is dead, yeah really really dead”
Wij gaan dus in de tekst van A Day In The Life op zoek naar hard bewijs of feitelijke aanwijzingen dat Paul dood (dead), echt dood (really dead) of morsdood (really really dead) zou zijn.
Het gevaar van achteraf redeneren is dat je onbewust gaat zoeken naar iets dat past binnen de interpretatie die je in je hoofd hebt. Volgens wetenschappers werkt ons brein namelijk zodanig dat het een loopje met ons kan nemen. Door terug te redeneren richting een gewenste conclusie ontstaat er vaak een tunnelvisie die abductie genoemd wordt. Je ziet wat je wilt zien en gaat dingen zodanig interpreteren dat ze aansluiten bij het gewenste resultaat. Je brein doet domweg wat jij wilt dat het doet en zou daarbij ongemerkt de wetten van de logica langzaam verbuigen.
De uitdaging is dus om je conclusie voortdurend te toetsen aan uiteraard de feiten, maar ook aan een andere redenering dan je eigen. Kan het ook niet waar zijn? Is het tegenovergestelde ook waar? Mede daarom zullen we de veronderstellingen van de mythe dan ook toetsen aan datgene wat John en Paul zelf hebben verklaard over A Day In The Life.
Laten we in dat kader eerst de tekst woord voor woord letterlijk vertalen en uitschrijven als een verhaal, om te zien waar het nummer in grote lijnen over gaat.
Couplet 1 verteld door John:
“Ik las vandaag een bizar bericht over een geluksvogel die succesvol was. Hoewel het een nogal triest bericht was moest ik er om lachen. Ik heb de foto gezien.”
Couplet 2 verteld door John:
“Hij blies zijn verstand eruit in een auto. Hij had niet opgemerkt dat het verkeerslicht van kleur was veranderd. Een groep mensen stond er geïnteresseerd naar te staren. Zijn gezicht kwam hun bekend voor maar niemand kon met zekerheid zeggen of hij van adel was.”
Couplet 3 verteld door John:
“Ik zag vandaag een indrukwekkende film. Het Engelse leger had net de oorlog gewonnen. Een groep mensen keek de andere kant op. Maar ik kon alleen maar blijven kijken. Omdat ik recent het boek heb gelezen. Ik zou graag je realiteit ontvluchten.”
---
Couplet 4 verteld door Paul:
“Ik werd wakker, viel uit bed en trok een kam over mijn hoofd. Ik vond mijn weg naar beneden en dronk een kop thee. Terwijl ik omhoog keek zag ik dat ik bijna te laat was. Ik vond mijn jas en greep mijn hoed en was nog net op tijd voor de bus. Eenmaal bovenaan de trap heb ik even gerookt. Toen sprak er iemand en ben ik in een droom beland.”
(Hier is op de achtergrond een huilende John te horen)
---
Couplet 5 verteld door John:
“Ik las vandaag een bizar bericht over 4000 gaten in Blackburn, Lancashire. En hoewel de gaten nogal klein waren moest de gemeente deze allemaal tellen. Nu weten ze hoeveel gaten gevuld moeten worden om de Royal Albert Hall te uitverkopen. Ik zou graag je realiteit ontvluchten.”
Waarschijnlijk is je eerste reactie: Prima! Wat had die John in zijn koffie en mag ik ook wat?
Het is dan ook een letterlijke vertaling. En zoals we vrijwel direct zullen merken zijn de Beatles gek op beeldspraak, oftewel letterlijke taal die vertaald is naar figuurlijke taal. De kunst is dus om de beeldspraak die in de tekst verwerkt te vertalen naar een letterlijke betekenis.
En dat is dus wat we bij dit nummer gaan doen, te beginnen met het eerste couplet:
“I read the news today oh boy
About a lucky man who made the grade
And though the news was rather sad
Well I just had to laugh
I saw the photograph”
Wat de muziekdetectives opviel in dit refrein was de mededeling van John dat er “verdrietig nieuws was over een succesvolle man”. Als u nu al roept: “Zie je wel, de fucker is morsdood!” is het af, bier halen en nooit meer meedoen.
Die succesvolle man zou uiteraard Paul kunnen zijn maar de omschrijving is veel te algemeen om het naar een specifiek persoon te kunnen herleiden.
“Lachen om verdrietig nieuws” impliceert dat iets bizar en/of onwerkelijk nieuws is. Als de jonge Paul zou zijn overleden, zou dat behalve bijzonder ongelegen en verdrietig ook rustig onwerkelijk genoemd mogen worden.
In meerdere interviews heeft John aangegeven dat hij bij het schrijven van A Day In The Life geïnspireerd was geraakt door een krantenartikel uit de Daily Mail waarin het autopsierapport werd besproken van ene Tara Browne, erfgenaam van de invloedrijke Guinness-familie. Dat kan inderdaad als “verdrietig nieuws” worden beschouwd, niet in de laatste plaats voor Tara zelf. Voor hem is het echt ontzettend kut.
Temeer omdat Tara leek alles mee te hebben. Hij was geboren in het goede nest, had een goede kop, talloze vrienden en meer geld dan God. En sinds 18 december 1966 is Tara dus dead. Really really dead.
“Te makkelijk”, aldus de mythbustende lijkzoekers die de Beatles albums van voor naar achter uitplozen en nu met een verklaring over ene Tara zaten opgescheept. Volgens hen is de rol van John in de hele mythe sowieso zo dubbel als de pest. Het is met name John die aanwijzingen naar Paul’s dood weggeeft of zelfs letterlijk op de achtergrond schreeuwt dat Paul morsdood is, zoals we inmiddels hebben kunnen vaststellen. John’s commentaar achteraf is echter doorgaans één of ander lulverhaal over dat het willekeurige tekstregels zijn die in zijn hoofd opdoken en dat we er vooral niet teveel achter moeten zoeken. “Ik las het in de krant” of “ik was op LSD aan het trippen,” gewoon doorlopen mensen, niets te zien hier.
De rode lijn die in de toelichtingen van John valt te ontdekken is dat hij ons vaak in de goede richting lijkt te sturen maar nooit rechtstreeks zegt wat hij te zeggen heeft. Daarnaast lijkt hij zelden iets te zeggen zonder reden. Schijnbaar terloopse opmerkingen in zijn toelichtingen leiden maar al te vaak naar een spoor. We mogen als het ware meeliften in zijn brein maar vlak voor de plek waar we moeten zijn lazert hij ons uit zijn auto met de mededeling dat we het laatste stuk zelf maar moeten uitzoeken. Anders had hij natuurlijk net zo goed een nummer kunnen maken met de titel De Dood Van McCartney of iets dergelijks.
In de internetarchieven van de Daily Mail is te lezen dat genoemde Tara Browne inderdaad op 18 december 1966 met zijn auto in Londen is verongelukt. De vraag is echter of Tara daadwerkelijk de hoofdpersoon van A Day In The Life is, of dat John ons alleen op het spoor wil zetten van een auto ongeluk met dodelijke afloop.
We weten inmiddels dat John het in het tweede couplet heeft over “a car”, dus laten we kijken of daar verdere aanwijzingen te vinden zijn die zouden verwijzen naar een dode Paul. Voordat we een pagina omslaan is het handig om te weten wat er op staat. Als we de feitelijke tekst van het eerste couplet scheiden van de veronderstellingen komt het neer op het volgende:
“Er is verdrietig nieuws over een succesvolle man”
Door naar het tweede couplet. Misschien wel het meest beruchte Beatles couplet ooit... Na de mededeling dat er verdrietig nieuws over een succesvolle man is zingt John verder.
“He blew his mind out in a car.
He didn't notice that the lights had changed.
A crowd of people stood and stared.
They'd seen his face before,
Nobody was really sure if he was from the House of Lords”
De reden dat dit couplet een voorname rol speelt binnen de mythe is vanwege de woorden
“He blew his mind out in a car.”
To blow your mind out heeft veel betekenissen waarvan er in ieder geval één niet gerelateerd is aan drugs, namelijk wanneer je je verstand total-loss rijdt in een auto.
Volgens John’s eerdere aanwijzing zou Paul dus “really really dead” zijn. Iemand die zijn ‘mind’ eruit ‘blewt’ in een ‘car’ is in het algemeen ‘really really dead’.
“He blew his mind out” is qua beeldspraak een indicatie dat er iemand aan hoofdletsel is overleden. Zoals we dadelijk zullen merken is ‘hoofdletsel’ een terugkerend thema in de mythe, omdat er in meerdere nummers aan iemand met hoofdletsel gerefereerd wordt. In de volgende zin zingt John dat iemand “niet door had dat het verkeerslicht van kleur was veranderd.” Alles bij elkaar stuurde het de onderzoekers richting de theorie dat Paul mogelijk door een rood verkeerslicht was gereden en met zijn auto was verongelukt waarbij hij aan zijn hoofdletsel was overleden.
Maar verder dan een vermoeden kwamen ze vooralsnog niet en volgens John is A Day In The Life dus geïnspireerd op een krantenartikel waarin het autopsierapport van Tara Browne werd besproken. Als de relatief bekende Tara Browne de hoofpersoon zou zijn, zou dat net als het eerste couplet op zich passen bij de rest van het tweede couplet:
“Omstanders kwam het gezicht van Tara bekend voor. (“They’d seen his face before.”) Maar vanwege de enorme hoofdwond “kon niemand met zekerheid zeggen of het hier om iemand van adel ging. (“Nobody was really sure if he was from the House Of Lords.”)
Tara Browne was succesvol, van erfelijke adel en feitelijk aantoonbaar overleden bij een aanrijding. Case closed en inpakken? Oh nee. Want weet je wie er ook ‘Sir’ voor zijn naam had staan?
‘Sir’ Paul McCartney
- Member of the Order Of The British Empire -
Paul was evenals de rest van de Beatles in juni 1965 tot de adelstand verheven. En John had ongetwijfeld vele mooie eigenschappen maar bescheidenheid was duidelijk niet zijn forté. Eerder gaf hij al aan dat The Beatles volgens hem “meer volgers hadden dan Jezus Christus.” Dat maakt het volgens de mythe niet ondenkbaar dat “House Of Lords” beeldspraak is voor de Beatles: vier adelijke mannen. In dat geval zou er het volgende staan:
“They'd seen his face before,
Nobody was really sure if he was from the Beatles.”
Heeft John het over Paul of over Tara? Een opmerking van John over Tara Browne in de geautoriseerde biografie van Hunter Davies uit 1968 was koren op de molen van de spoorzoekers:
“Ik heb Tara’s ongeval niet gekopieerd. Tara had geen hoofdletsel. Maar ‘hoofdletsel’ zat in mijn hoofd toen ik dat couplet schreef. De details van het ongeval in het nummer — het missen van het verkeerslicht en een groep mensen op de plaats van het ongeval — zijn eveneens fictief.”
- John Lennon, “The Beatles” (1968) -
In eerste instantie lijkt John zichzelf nu tegen te spreken. Hij was immers degene die de naam Tara Browne de wereld had ingeholpen. That is your mind fucking with you. Welkom in het brein van de man die één van zijn solo albums Mind Games noemde.
A Day In The Life gaat niet over Tara Browne. John heeft ook nooit beweerd dat A Day In The Life over Tara Browne gaat. Het enige dat hij gezegd had is, dat hij bij het schrijven achter de piano zat en “geïnspireerd raakte door een krantenartikel waarin het autopsierapport van Tara Browne werd besproken.”
Het belangrijkste woord in John’s opmerking is volgens de mythe niet de naam Tara maar autopsierapport.
In een autopsierapport worden de omstandigheden waaronder iemand is overleden uit de doeken gedaan. Inspirerend is het zelden. Is A Day In The Life John’s autopsierapport waarin hij verklaart dat Paul bij een verkeersongeval aan zijn einde is gekomen?
Opnieuw een goed verhaal, maar helaas (nog) altijd niet ondersteund door bewijs. Damn you John! Tijd voor nieuwe info.
Volgens de Beatles catalogus is A Day In The Life geschreven door Lennon én McCartney. Vrij vertaald zegt Paul dat John uit zijn nek lult met zijn Tara inspiratie en dat hij het kan weten want hij was er zelf bij.
“He blew his mind out in a car” is volgens Paul een verwijzing naar een politicus die drugs gebruikt in een auto en zo high wordt dat hij een ladder nodig heeft om aan zijn kont te krabben. Zo high ook, dat hij niet ziet dat het verkeerslicht van kleur verandert en mensen in zijn auto gaan kijken of alles wel goed gaat met hem.
Deze verklaring leert ons dat er duidelijk meer bewijs nodig is om het verhaal concreet toe te kunnen wijzen aan één persoon. En dat bewijs is er volgens de mythe. Dankzij Playboy.
Geconfronteerd met het verhaal van McCartney gaf John in een interview met Playboy aan dat Paul zijn bek moet houden omdat Paul’s enige inbreng aan A Day In The Life de zin
“I'd love to turn you on.”
zou zijn geweest. Om er vervolgens aan toe te voegen:
“I thought it was a damn good piece of work.”
Dus enerzijds lijkt hij Paul een leugenaar te noemen en anderzijds lijkt hij Paul te complimenteren met zijn minimale, maar blijkbaar geniale bijdrage “I’d love to turn you on” die twee keer in het nummer te horen is.
Als John een zin herhaalt moeten we op ons hoede zijn, omdat het zo maar eens een aanwijzing kan zijn. Als John een zin herhaalt EN er in een interview naar verwijst moeten er alarmbellen afgaan. Als John die zin in dat interview vervolgens “een verdomd briljant stukje werk” noemt, worden alle verloven ingetrokken en gaan we net zolang zoeken tot we een lijk hebben.
En daar hoeven we niet lang voor te zoeken. Volgens de mythe geeft John ons de naam van de hoofdpersoon in het volgende couplet.
Eerst nog even wat we tot nu toe feitelijk hebben:
“Er is verdrietig nieuws over een succesvolle man.
Hij is met zijn auto verongelukt en aan hoofdletsel overleden.
Hij had niet gezien dat het verkeerslicht op rood stond.”
Dan nu het derde couplet dat ook zonder dit hele mysterie in taalkundig opzicht bijzonder fraai is:
“I saw a film today oh boy
The English army had just won the war
A crowd of people stood and stared.
But I just had to look
(Just) Having read the book
I'd love to turn you on”
Een aantal van u zullen nu zeggen “Ho ho ho, dat “just” in de voorlaatste regel zingt John helemaal niet!” Dat klopt. Maar hij schreef het wel.
Hieronder vind je de foto van de originele handgeschreven versie van A Day In The Life die op 19 juni 2010 voor $ 1.200.000,- is geveild. Iets onder het midden — tussen accolades — staat het woord {just}.
Qua compositie is het lied beter af zonder “just” omdat de zin er beter door loopt. Maar het hoort dus blijkbaar wel bij het oorspronkelijke verhaal dat John wilde vertellen. En dat maakt dat ene woordje tot een hele fijne aanwijzing.
Het woord “just” is relevant omdat het de ervaring die John in de regels ervoor beschrijft tot een recente ervaring maakt. In de vier regels ervoor verwijst hij naar een film over het Britse leger dat zojuist de oorlog heeft gewonnen. Hij lijkt als enige geïnteresseerd, de overige mensen vinden het totaal niet spannend en kijken weg:
“A crowd of people looked away.”
Dit is overduidelijk een verwijzing naar een zin uit het vorige couplet
“A crowd of people stood and stared.”
Wat John letterlijk zegt, is dat een dodelijk verkeersongeval toeschouwers aantrekt, terwijl de geschiedenis van je land een film is die geen hond wil zien. Blijkbaar is de dood van één man in je directe omgeving dus relevanter dan de historische successen van een heel leger.
Die uitleg wordt ondersteund door het gegeven dat John in de regel ervoor verwijst naar “The English Army” van The Britsh Empire, het grootste Rijk dat de wereld ooit heeft gekend. Het eens zo machige Britse Rijk is een bekende en veelgebruikte beeldspraak voor alles wat succesvol, groot en belangrijk is..........om vervolgens op een tot op de seconde aan te wijzen moment in de tijd volledig in te storten.
Het begin van de Eerste Wereldoorlog betekende het einde van Het Britse Rijk. De Eerste Wereldoorlog begon met de dood van één man, een moord. Omdat in een split second één persoon de trekker van een pistool overhaalde, donderde het grootste Rijk dat de wereld ooit heeft gekend als een kaartenhuis in elkaar.
Na de succesvolle man die een verkeerslicht had gemist en zich te pletter had gereden, is het Britse Rijk het tweede voorbeeld waarin John iets noemt dat ooit heel belangrijk was en met de dood van één man in een tot op de seconde aan te wijzen moment in de tijd volkomen irrelevant werd.
Vervolgens geeft hij via de regel “Ik heb het boek gelezen” aan dat hij zich ermee kan identificeren, omdat hij hetzelfde heeft meegemaakt. “Been there, done that, bought the t-shirt”, aldus John. De toevoeging “just” impliceert dat hij die ervaring recentelijk heeft opgedaan. “Ik heb recent hetzelfde meegemaakt.”
Volgens de mythe en de wetten van de grammatica geeft John hiermee aan dat er recentelijk iemand in zijn omgeving is overleden. En dat het tijdstip van overlijden van die ene persoon een tot op de seconde aan te wijzen moment in de tijd is, waarop John’s eigen imperium / wereld in één klap instortte. En dat alles dat eerst heel belangrijk was daarmee ineens volkomen irrelevant was geworden.
Als we deze informatie verwerken in de samenvatting ziet het er als volgt uit:
“Er is verdrietig nieuws over een succesvolle man.
Hij is met zijn auto verongelukt en aan hoofdletsel overleden.
Hij had niet gezien dat het verkeerslicht op rood stond.
Mijn wereld is ingestort, niets doet er meer toe”
En wat kan er in John Lennon’s wereld nou relevanter zijn dan de band “met meer volgers dan Jezus Christus?” Wiens plotselinge dood zou dat grote machtige en invloedrijke Beatles imperium in één klap volkomen irrelevant kunnen maken?
Ringo? Lullig voor Ringo, maar dat klinkt zeer onwaarschijnlijk. Drummers krijgen de heldenstatus en worden vervangen. Kijk maar naar The Who en Led Zeppelin. Persconferentie, kransje leggen en door.
George? Bless him, maar de Beatles waren groter dan George en ook gitaristen worden gewoon vervangen. Vraag maar aan de Rolling Stones.
Uiteraard zou volgens de mythe McCartney de succesvolle man zijn over wie er verdrietig nieuws te melden is. Met het wegvallen van drijvende kracht McCartney zouden de Beatles in één seconde volkomen irrelevant worden en verdwijnen in de geschiedenis. Om uiteindelijk te eindigen als een film die geen hond wil zien.
Met ieder couplet lijkt het verhaal dat John ons verteld concreter te worden. Maar nog altijd heeft John tot nu toe nergens de inhoud van dit bericht feitelijk gelinkt aan McCartney. Het blijft tot nu toe een theorie die gebaseerd is op de wetten van de grammatica en een opmerking van John dat Paul “really really dead” zou zijn. Tot dit stadium veegt Peter R. De Vries de vloer aan met die theorie. En daar heeft Peter vol-ko-men gelijk in.
Laten we het Peter eens wat moeilijker maken. Een flink stuk moeilijker. Volgens de mythe hoeven we namelijk ons hoofd niet te breken over de naam van de man die door het missen van één lullig verkeerslicht een heel imperium in zijn val dreigde mee te sleuren. John geeft zelf het antwoord. Hij geeft ons een naam.
En dat doet hij in de laatste regel van zowel het derde als het vijfde couplet. De zin die John omschreef als
“Paul’s enige inbreng.”
“a damn good piece of work.”
De meest beladen zin in het hele Beatles oeuvre. De zin met het antwoord:
“I'd love to turn you on.”
“I’d love to turn you on” is een bekende metafoor als je niet geheel onbekend bent met geestverruimende middelen.
Turn on is een term van ene Timothy Leary, die ik omwille van de tijd nu even weg zal zetten als een bekende psychedelische hippie die alles snoof en spoot waar maar enigszins een verdovende werking van verwacht mocht worden. Hij introduceerde de zin “turn on, tune in, drop out” , wat vrij vertaald neerkomt op “aansteken, inhaleren en vervolgens de boeren laten dorsen.”
To turn on betekent dus letterlijk aan de drugs gaan. Wat op zichzelf weer een beeldspraak is voor de realiteit ontvluchten. Of zoals Arnon Grunberg en ik zeggen: een emotioneel gat vullen. Een gapend gat dat ontstaat als er iemand is overleden bijvoorbeeld.
Lekker belangrijk en het sluit ook fijn aan bij de rest van het verhaal, maar om deze eenvoudige metafoor nou “a damn good piece of work” te noemen lijkt schromelijk overdreven. Totdat je het ziet, dan is het briljant. Met deze zin geeft John ons namelijk een naam.
Zoals je hebt kunnen zien staat A Day In The Life ramvol bekende beeldspraken die zich relatief eenvoudig laten vertalen naar wat John feitelijk lijkt te zeggen. Daarnaast bevat de tekst delen die geen beeldspraak zijn maar letterlijke verwijzingen naar andere woorden in hetzelfde nummer. Denk aan de woorden “a crowd of people” die twee keer terugkomen en aan elkaar gerelateerd zijn.
Beeldspraken EN verwijzingen. John had gelijk toen hij zei dat ‘I’d love to turn you on” a “damn good piece of work” is. Van hemzelf. Omdat het de enige zin in de tekst is die behalve een beeldspraak TEVENS een verwijzing is!
Op de zin die het antwoord bevat zit dus een dubbele code. Het is een veter met een dubbele knoop of, zo u wilt, een kluis met een valse waakhond ervoor.
We kunnen de verwijzing nu alleen nog niet zien, omdat de link niet verwijst naar een woord of regel van A Day In The Life zelf, maar een ander berucht nummer. Op een ander berucht album. The White Album. En dat andere nummer gaat ontegenzeggelijk over Paul. De titel van dat lied is namelijk
‘De Dood Van McCartney’
Nu denkt u misschien: maar er staat helemaal geen nummer dat De Dood Van McCartney heet op The White Album! Natuurlijk staat het niet letterlijk zo op de hoes, John is niet debiel. Maar als je er net als bij De DaVinci Code wat symboliek tegenaan gooit en de titel van één specifiek nummer vertaalt staat het er wel. Hey, het zijn The Beatles. “Nothing is real”, remember?
Op The White Album staat een nummer dat Revolution Number 9 heet. Revolution Number 9 is geschreven door Lennon. Het is het nummer dat je waarschijnlijk overslaat bij het afspelen omdat het vooral een bak enorme grafherrie lijkt te zijn. Maar het is volgens de mythe wel relevante grafherrie.
In de eerste veertig seconden van Revolution Number 9 heeft Lennon veertien keer achter elkaar de zin
“Turn me on!”
“I’d love to turn you on”
(A Day In The Life)
“Turn me on!”
(Revolution Number 9)
Eén keer is toeval, twee keer is opmerkelijk, drie keer is een patroon. Veertien keer in veertig seconden is John die met een megafoon in je oor schreeuwt of je poep in de ogen hebt.
Volgens de mythe moet de zin “Turn me on!” van Revolution Number 9 worden opgevat als een directe verwijzing naar de zin “I’d love to turn you on” van A Day In The Life.
Als twee zinnen duidelijk naar elkaar verwijzen zijn er wellicht meer zinnen in beide nummers die naar elkaar verwijzen. Dat zou dan impliceren dat beide nummers dezelfde gebeurtenis beschrijven. In dat geval zouden we dus in één klap over een extra lied vol aanvullende informatie beschikken. Informatie die ons wellicht een naam oplevert. Laten we dus eens kijken hoe sterk die wederzijdse verwijzing is.
Paul schreef dus de zin “I’d love to turn you on”. Wat de connectie tussen de twee nummers in dit specifieke geval sterk maakt volgens de mythe, is dat de verwijzing kan worden opgevat als een gesprek tussen Paul en John:
Paul: “I’d love to turn you on”
John: “Turn me on!”
Maar dat is nog niet het hele verhaal. “Turn me on!” is namelijk maar de halve zin die John heeft verwerkt in Revolution Number 9. Er volgen nog twee woorden. De volledige zin die dus binnen veertig seconden veertien keer achter elkaar wordt uitgesproken is:
John: “Turn me on dead man!”
Als John dus inderdaad reageert op Paul is het een tweede aanwijzing van John dat Paul definitief is gestopt met roken.
Paul: “I’d love to turn you on”
John: “Turn me on dead man!”
Eén detail: of u om “turn me on dead man!” te horen dan wel even de eerste veertig seconden van dit nummer achterstevoren wilt afspelen. Anders hoort u alleen maar een man veertien keer “Number Nine” roepen. Diskjockeys gingen volledig los op deze aanwijzing. Talloze radio uitzendingen zijn gevuld vanwege deze ontdekking. Daarover straks meer.
Eén keer is toeval, twee keer is opmerkelijk, drie keer is een patroon.
Een tweede onderbouwing voor de stevige link tussen A Day In The Life en Revolution Number 9 is volgens de mythe dat er in Revolution Number 9 duidelijk een claxon en een crash te horen zijn, plus de zin “He hit a pole”:
“He blew his mind out in a car”
(A Day In The Life)
(geluid van een claxon en een crash)
“He hit a pole!”
(Revolution Numer 9)
Eén keer is toeval, twee keer is opmerkelijk, drie keer is een patroon. Een derde onderbouwing voor de link tussen A Day In The Life en Revolution Number 9 is volgens de mythe dat ze allebei duidelijk verwijzen naar hoofdletsel:
“He blew his mind out in a car”
(A Day In The Life)
“So my wings are broken and so is my hair
I’m not in the mood for words.”
(Revolution Number 9)
“Gebroken haar” is beeldspraak voor ‘hoofdletsel’. We hebben dus volgens de mythe drie verwijzingen van A Day In The Life naar Revolution Number 9 en andersom. Drie keer. Een patroon. En niet zo maar verwijzingen. De gelijkenis qua tekst in de vorm van een gesprek en de omschreven gebeurtenissen duiden erop dat beide nummers bij elkaar horen als Lennon & McCartney.
Met drie verwijzingen mag de stevige link tussen de twee nummers dan zijn aangetoond, maar ondertussen hebben we nog steeds alleen maar een “dead man” en geen naam.
Jawel. Die hebben we wel. En net als de verwijzingen zal ik het laten zien aan de hand van aanwijzingen die John zelf geeft. Niet één (toeval), niet twee (opmerkelijk) maar drie (patroon)…
John heeft dus binnen veertig seconden veertien keer de zin “Turn me on dead man” verwerkt. Om de woorden “dead man” te horen moet je de woorden “number 9” achterstevoren afspelen.
number 9 = dead man
dead man = number 9
Als we weten wie “nummer 9" is hebben we volgens de mythe de naam van de dode man.
dead man = M-C-C-A-R-T-N-E-Y (9)
“Number 9.” Negen letters. En we kunnen het checken. Number 9 wordt door de Beatles zelf soms ook aangeduid als Number 49.
P-A-U-L (4)
M-C-C-A-R-T-N-E-Y (9)
Number 49. Vier letters. Negen letters. Een concrete verwijzing naar een nummer 9/49 die een “dead man” is, vinden we ondermeer in de openingsscene van de Beatles film Yellow Submarine.
Die film opent opmerkelijk genoeg met het beeld van een grafzerk met daarop de tekst:
“HERE LIE BURIED NUMBER 49”
“HIER RUST PAUL MCCARTNEY”
Ik had beloofd drie voorbeelden geven waarop de mythe is gebaseerd dat Revolution Number 9 een verwijzing is naar “dead man” McCartney.
Dat derde voorbeeld is te vinden in de titel van het nummer. Volgens de mythe is de titel Revolution Number 9 namelijk niets anders dan een beeldspraak die zich laat vertalen als De Dood Van McCartney. Die redenering gaat als volgt.
Volgens Van Dale betekent ‘revolutie’:
re·vo·lu·tie
‘Een plotselinge verandering in de bestaande toestand’
Als ‘number 9’ dus een nummerieke verwijzing naar ‘McCartney’ is, dan laat ‘Revolution Number 9’ zich dus vertalen als:
Revolution Number 9
=
‘Een plotselinge verandering in de bestaande toestand
van McCartney’
Het bekendste voorbeeld van ‘een bestaande toestand die plotseling veranderd’ is de dood. Daarmee is een ‘bestaande toestand’ immers in één klap veranderd in een ‘niet-bestaande toestand’.
Revolution Number 9
=
De Dood Van McCartney
“A Day In The Life & Revolution Number 9"
=
“A Day In The Life & Death Of McCartney”
Als we de informatie van Revolution Number 9 invullen in onze samenvatting van A Day In The Life, ziet John’s verhaal er als volgt uit:
“Er is verdrietig nieuws over Paul McCartney.
Hij is met zijn auto verongelukt en aan hoofdletsel overleden.
Hij had niet gezien dat het verkeerslicht op rood stond.
Mijn wereld is ingestort, niets doet er meer toe.”
Laten we als finale check kort kijken of de laatste twee coupletten van A Day In The Life passen in de theorie dat het over Paul zou gaan.
Het vierde couplet wordt gezongen door Paul in de ik-vorm. Hij “wordt wakker, valt uit bed, stapt in een motorvoertuig” en bij zijn eindbestemming aangekomen “loopt hij een trap op” en “glijdt hij weg in een droom.”
Feitelijk lijkt hij te zingen over één dag in zijn leven. A Day In The Life of Paul. De beeldspraak die binnen de mythe wordt gehanteerd is echter dat hij zijn hele leven samenvat in één couplet. “Wakker worden” en “uit bed vallen” is Paul’s geboorte, “het motorvoertuig” is zijn eigen “car” en zijn eindbestemming is de “Stairway To Heaven.” Het “wegglijden in een droom” staat dan voor het feit dat hij voortaan unplugged bij Petrus in de band gaat spelen. Het vierde couplet past dus volgens de mythe niet alleen, het zou zelfs de theorie dat Paul kennelijk in een “motorvoertuig” bij zijn “eindbestemming” is aangekomen versterken.
Terugkerend thema in het vijfde en laatste couplet zijn gaten. Volgens John zelf refereert dit couplet aan een artikel The Holes In Our Roads uit de Daily Mail van 27 januari 1967, dezelfde krant waarin het autopsierapport van Tara Browne werd besproken.
Nadat de gemeente Blackburn, Lancashire alle gaten in hun wegen geteld hadden (4000), ontdekten ze dat ze niet gevuld konden worden omdat er niet genoeg geld was. Hoewel John het “kleine gaten” noemt, identificeert hij zich net als in het derde couplet met de situatie. Hij trekt de vergelijking met 4000 gaten (stoelen) in de Royal Albert Hall, die niet meer gevuld kunnen worden door dat ene enorme gat dat Paul zou hebben achtergelaten. Om vervolgens af te sluiten met de opmerking dat hij graag Paul’s realiteit zou willen ontvluchten.
A Day In The Life. Volgens velen het magnum opus van de Beatles. Volgens John zelf werd hij ‘geïnspireerd’ door een artikel waarin het autopsierapport van Tara Brown werd besproken. Volgens de mythe is dit nummer John’s persoonlijke autopsierapport van zijn vriend Paul, over wie hij dus eerder al riep:
“Paul is dead. Really really dead.”
Sgt. Pepper’s Lonely Heart Club Band
“So let me introduce to you
The one and only Billy Shears
and Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band!”
Met de schokkende boodschap van A Day In The Life is het verhaal volgens de mythe echter nog lang niet af. Sterker nog, het begint nu pas. De gecodeerde boodschap vormt de basis voor een verdere zoektocht naar een dode Paul.
Paul McCartney is met zijn auto verongelukt
en als gevolg van hoofdletsel overleden.
Hoe meer concrete verwijzingen we vinden in andere werken van de Beatles, hoe beter we de mythe kunnen begrijpen. Bovendien zijn we nog op zoek naar het antwoord op de vraag WANNEER Paul dan zou zijn overleden. Dat antwoord vinden we dadelijk op de hoes, samen met talloze andere bizarre aanwijzingen.
Eerst gaan we naar de laatste tekstuele aanwijzing voor toch wel het meest briljante element in het verhaal. Namelijk dat dode Paul zou zijn vervangen zonder dat de wereld het door had.
Over de identiteit van die vervanger zijn binnen de mythe de meningen verdeeld. Volgens een aanzienlijk deel van de aanhangers van de mythe zou Paul’s vervanger een man zijn die in 1965 aan een lookalike wedstrijd zou hebben meegedaan. Deze man - William Shears Campbell - zou rond november 1966 volledig van de aardbodem zijn verdwenen. Nooit meer iets van gehoord.
Over dat William-Shears-Campbellverhaal zijn na een zoektocht naar hard bewijs drie feiten te melden.
Feit één is dat er in 1965 inderdaad een lookalike wedstrijd heeft plaatsgevonden, uitgeschreven door een tienerblad. Of daar destijds een deelnemer was met de doopnamen William Shears Campbell is echter niet te herleiden.
Feit twee is dat de Beatles zelf via teksten en foto’s op verschillende albums regelmatig verwijzen naar ene Billy die de vervanger zou zijn van Paul. Zo zien we onder meer een bas waar met stickers de naam Bill op is geplakt. Bill of Billy zou kunnen verwijzen naar William, als in William Shears Campbell.
Feit drie is dat het geen fuck uitmaakt hoe de man heet. Al was het Piet Veerman.
Zolang de mythe namelijk maar beyond a reasonable doubt aantoont dat Paul dood is, kan het niet anders dan dat de laatste albums door iemand anders zijn ingezongen.
Andersom is het wel zo, dat een concrete aanwijzing naar een vervanger een lead kan zijn naar bewijs dat er iets met Paul moet zijn gebeurd. Zo’n eerste aanwijzing vinden we in het titelnummer, tevens het openingsnummer van het album.
Al na een paar seconden is duidelijk dat de Beatles een ietwat andere sound introduceren dan de albums ervoor. Nou is dat op zich niet ongebruikelijk en de bandnaam ‘Sgt Pepper’s Lonely Hearts Club Band’ zou ook bewust een onschuldige metafoor kunnen zijn voor een bestaande band die een nieuwe weg in slaat. Meer van hetzelfde maar net een tikkie anders.
In het eerste couplet introduceert John Lennon die band dan ook als volgt:
“May I introduce to you
the act you’ve known for all these years”
“Gewoon doorlopen mensen. Het duurde allemaal wat langer, we hebben ons acht maanden lang volledig teruggetrokken uit het publieke leven, zullen nooit meer live optreden, dragen ineens enorme snorren en we klinken iets anders maar we zijn nog steeds dezelfde act,” is wat John lijkt te zeggen.
Maar volgens de mythe is die Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band dus absoluut niet dezelfde “act die iedereen al jaren kent.” De eerste verwijzing naar een vervanger vinden we na 1 minuut 51 als John uit volle borst de volgende twee zinnen op ons los laat:
“So let me introduce to you
The one and only Billy Shears
and Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band!”
Gevolgd door een in koor gezongen: “BIIIILLLY SHEEEARS”.
Met “Paul is dead, really really dead” en de boodschap van A Day In The Life in ons achterhoofd, introduceert John nu ineens een nieuwe zanger voor een act die je al jaren kent. Ene “Billy Shears.” Als in William Shears Campbell. Dit is volgens de mythe de eerste van vele aanwijzingen dat de ‘Beatles’ niet langer de ‘Beatles’ zouden zijn.
Eén opvallend detail nog. Terwijl half Engeland zich zojuist heeft verslikt in de thee, zet Billy met de Club Van Eenzame Harten het tweede nummer van de plaat in: With A Little Help From My Friends:
“What would you think if I sang out of tune?
Would you stand up and walk out on me?
Lend me your ears and I’ll sing you a song
And I’ll try not to sing out of key
Oh I get by with a little help from my friends”
“Wat zou je doen als ik uit de toon zing”....want op iemand lijken is één ding, maar om vervolgens ook als die persoon te klinken is een tweede, aldus de mythe.
Binnen de mythe is de tekstuele samenvatting van het Sgt. Pepper’s album in ieder geval dat Paul really really dead is. Verongelukt met zijn auto waarbij hij aan hoofdletsel is overleden. En dat de act die we al jaren kennen niet meer The Beatles zijn maar de Club van Eenzame Harten. Ze komen even een nieuw bandlid introduceren met de naam Billy Shears. Misschien dat hij af en toe nog een beetje uit de toon valt, maar met wat hulp van zijn vrienden redt Billy het wel.
Al met al een vrij pittige conclusie. Nog schokkender werd het toen fans en journalisten vanuit die conclusie de albumhoes gingen bestuderen. Bevestiging na bevestiging voor die conclusie zou te vinden zijn in de afbeeldingen. Bovendien werd er een gecodeerde datum gevonden. En een tijd. Vervolgens keken ze van afstand nog eens naar de albumhoes in zijn geheel, en toen wisten ze het zeker. Paul was niet alleen dood.......hij was ook begraven...
De Albumhoes
“IIIX HE DIE”
Over de afbeeldingen op de albumhoes van Sgt. Pepper’s valt volgens de mythe veel te vertellen. We zullen eerst kort de met het blote oog waarneembare leads langs lopen. Vervolgens gaan we naar drie verborgen boodschappen die ons een datum en tijdstip van overlijden zullen opleveren.
Om te beginnen het tafereel dat wordt afgebeeld. We zien een bont gezelschap waaronder een afbeelding van de ‘oude’ en de ‘nieuwe’ Beatles naast elkaar.
Links van het midden zien we de triest kijkende ‘oude’ Beatles. Ze kijken met gebogen hoofd naar het hoopje zand voor hen met daarop gedrapeerde bloemstukken. Links van de oude Beatles staat bokser Sonny Liston in het pak van een priester.......we kijken overduidelijk naar een begrafenis.
Een graf dus. Boven de afbeelding van ‘nieuwe’ Paul staat een hand afgebeeld. Alsof hij gezegend wordt. Die hand zit vast aan het lichaam van Stephen Crane, de schrijver van het verhaal The Open Boat. Dit verhaal gaat over vier mannen op een boot. Eén van hen sterft op zee, maar de overige drie mannen besluiten de dood van hun vriend te negeren en gewoon door te gaan alsof er niets is gebeurd.
In het publiek op de achtergrond staan mensen die bij een verkeersongeval zijn omgekomen (o.m. James Dean, Jayne Mansfield), een onverwachte of mysterieuze dood stierven (o.m. Edgar Allan Poe, Marilyn Monroe) of van wie destijds het gerucht ging dat hij al dood zou zijn (Bob Dylan).
Rechts op de foto zien we een pop met rood haar. Jane Asher - de verloofde van Paul - had rood haar. In haar rechterhand houdt ze een auto vast, een witte Aston Martin. Paul had een witte Aston Martin. Ter hoogte van haar linkerhand zien we een paar bebloede rijhandschoenen. Op haar shirt staat “Welcome The Rolling Stones”. De algemene uitleg van die tekst is dat vanwege het overlijden van Paul de Beatles dus niet meer bestaan. En dat The Rolling Stones dus definitief de strijd om de titel ‘grootste band ter wereld’ zouden hebben gewonnen. Told you.
Niet lang na het verschijnen van dit Sgt. Pepper’s album zou Jane Asher tegenover de BBC verklaren dat na een relatie van vijf jaar het voorgenomen huwelijk met Paul van de baan was. Opmerkelijk is de woordkeuze van Jane bij de bekendmaking:
“I haven’t broken it off, but it’s broken off. Finished”
Omdat Paul stapelgek op haar was en de wijze waarop ze op het album lijkt afgebeeld, houdt de mythe vast aan de overtuiging dat in haar relatie met de echte Paul de begrafenis eerder kwam dan de bruiloft. Paul de Vervanger zou al een dinnetje hebben: ene Linda, die vanaf 12 maart 1969 door het leven zou gaan als Lady Linda McCartney.
Gaan we verder want we zijn nog niet klaar. Op het graf staat de bandnaam weergegeven in rode bloemen. Er zijn binnen de mythe lieden die je vol overtuiging kunnen vertellen dat het rode hyacinthen zijn waarvan de betekenis zou verwijzen naar de dood. Prima. Ik volsta even met het basale schokkende gegeven dat de Beatles op hun graf liggen, wat qua beeldspraak zou impliceren dat ze ook in hun graf liggen. In ieder geval Paul.
Dat het om Paul zou gaan die onverwacht beduidend kleiner was gaan wonen blijkt ook uit het beeldje onder de bandnaam. Het is een beeld van Shiva, een symbool voor zowel vernietiging als transformatie. Als je de richtingen volgt waar ze naar toe wijst, kom je uit bij de foto’s van de dode Paul (vernietiging) en de nieuwe Paul (transformatie). In de Joodse traditie staat de term shiva bovendien voor een periode van zeven weken van rouw nadat een naaste is overleden.
Rechts van Shiva is in gele hyacinten een basgitaar zichtbaar. Of specifieker: een linkshandige bas. Paul was bassist en linkshandig. De bas op de afbeelding heeft drie snaren in plaats van vier. Dat zou refereren aan de drie overgebleven bandleden. Sowieso komt het getal 3 nog veel vaker terug in de Beatles symboliek zoals we later nog zullen zien. De bas zou volgens sommigen bovendien van links naar rechts zijn samengesteld uit de letters P-A-U-L gevolgd door een vraagteken. Deze laatste zie ik even niet, maar het wordt in ieder geval opvallend vaak genoemd. Linksboven de letter ‘B’ van ‘BEATLES’ staat tenslotte nog een beeld van een mannelijke pop met een hoofdletsel.
Gaan we verder met de binnenkant. Als je de elpeehoes van Sgt. Pepper’s openklapt zie je aan de binnenkant een foto van de vier Beatles die je recht aankijken. Het meest besproken item op deze foto is de badge op Paul’s linkerschouder waarop de afkorting O.P.D. staat vermeld. O.P.D. is de officiele afkorting voor Officially Pronounced Dead. Het is de laatste titel die je krijgt in je aardse bestaan, doorgaans vlak voor je met een kaartje aan je grote teen een vriezer wordt ingeschoven.
Op dezelfde foto dragen John, George en Ringo sjerpen op hun RECHTERborst, wat gebruikelijk is bij militaire uniformen.
Vervolgens staat op de bloedrode achterkant van het album opnieuw een foto van de vier Beatles. John, George en Ringo kijken je in dezelfde opstelling opnieuw strak aan, maar Paul staat ineens met zijn rug naar je toe. Alsof hij geen deel meer uitmaakt van de groep.
Opvallend detail: de sjerpen op de militaire uniformen van John, George en Ringo zitten nu ineens aan de LINKERkant. Dit is de militaire dresscode bij een begrafenis.
Tot zover de bevestigingen die met het blote oog te zien zijn. Tijd voor wat hogere school schatzoeken die ons een datum plus tijd van overlijden zou gaan opleveren.
Kijk op de voorkant van het album eens goed naar de basdrum met de tekst ‘Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band’. Als de bloemen dus het graf zijn is de basdrum onmiskenbaar de grafzerk.
En er is dus iemand — en deze persoon moeten ze baas van Scotland Yard maken — die heeft ontdekt dat er als je op het midden van de zin ‘Lonely Hearts’ horizontaal een spiegel plaatst een tekst verschijnt.
I ONE I X HE ↑DIE
Als je I ONE I X HE ↑ DIE uitschrijft staat er
ONE ONE ONE X HE ↑DIE.
ONE ONE ONE X zou op het eerste oog een verwijzing kunnen zijn naar de vier Beatles. De X in plaats van de vierde ONE zou dan impliceren dat er nog maar drie Beatles zijn in plaats van vier. De pijl tussen HE en DIE wijst naar Paul. Paul HE DIE?
Wat deze interpretatie volgens de mythe aannemelijk maakt, is een bekende tekstregel uit een ander Beatles nummer dat een cruciale plaats inneemt in de mythe. Namelijk het nummer Come Together. Dat nummer bevat onder meer de tekstregel: “ONE and ONE and ONE is three.” Daarover later meer.
Maarrrrrr.......er is nog een betere — of zo u wilt — aanvullende uitleg. Als je I ONE I X HE DIE namelijk volledig vertaalt naar Romeinse getallen waaruit het deels lijkt te bestaan, staat er:
IIIX HE DIE
Met dus een pijl richting Paul. Ram er in het midden een koppelteken tussen en er staat:
II-IX HE ↑ DIE
11 9 HE ↑ DIE
In het Engelse taalgebied wordt 11 9 qua datum vertaald als 9 november:
NOVEMBER 9th HE ↑ DIE
Waarom het II-IX (9 november) moet zijn en niet III-X (3 oktober)? Dat heeft onder meer te maken met een andere verwijzing, die ons volgens de mythe behalve een dag tevens een tijdstip van overlijden geeft.
Daarvoor moeten we naar de achterkant van de albumhoes. Daarop staan de teksten van alle nummers afgedrukt. Opmerkelijk is dat de volgende tekstregel precies staat afgedrukt op de plek waar George met zijn vinger naar wijst. Het is de eerste zin van het lied She’s Leaving Home.
“Wednesday morning at five o'clock, as the day begins.”
Een eenvoudige controle wijst uit dat 9 november 1966 inderdaad een woensdag was. Behalve een tweede aanwijzing van een dag hebben we nu ook een aanwijzing van een tijd: “vijf uur in de ochtend, kort voor de dag begint.”
Eén keer is toeval, twee keer is opmerkelijk, drie keer is een patroon:
1. Een datum op een grafsteen die verwijst naar een woensdag
2. Die woensdag die vervolgens verwijst naar ‘5 uur in de ochtend’.
3. Die 5 uur in de ochtend die vervolgens verwijst naar een ongeval met dodelijke afloop.
En wel in het nummer Good Morning, Good Morning. Dat nummer begint met de tekstregel:
“Nothing to do to save his life, call his wife in”
Dat deze uitspraak gerelateerd is aan hulpdiensten die ter plaatse waren na Paul’s fatale ongeluk, blijkt volgens de mythe uit een tekstregel iets verderop in het nummer:
“People running around, it’s five o’clock”
We hebben nu een patroon van aanwijzingen waarin wordt verwezen naar een datum en een tijd waarop Paul zou zijn verongelukt.
“Wednesday
November 9th 1966
at five o’clock in the morning,”
aldus de mythe. Voegen we deze nieuwe informatie toe aan de samenvatting van A Day In The Life dan krijgen we:
“Er is verdrietig nieuws over Paul McCartney.
Op woensdag 9 november 1966 om vijf uur ‘s ochtends
is hij met zijn auto verongelukt en aan hoofdletsel overleden.
Hij had niet gezien dat het verkeerslicht op rood stond.
Mijn wereld is ingestort, niets doet er meer toe.”
De reden dat de mythe nu al bijna vijftig jaar stand houdt, komt dus voort uit het gegeven dat deze op veel meer gebaseerd is dan een paar toevalligheden of een door LSD aangedreven gedachtentrein van één of ander Beatlesgekkie. Voor de belangrijkste gegevens - namelijk DAT Paul is overleden, HOE hij is overleden en WANNEER hij is overleden - is volgens de mythe een patroon van concrete aanwijzingen te vinden, die elkaar over en weer aanvullen en bevestigen. Voor de aanhangers van de mythe is de gedachte dat er bijna 50 jaar geleden iemand zijn graf zou zijn ingegaan dan ook niet veel gekker dan de wereldwijd heersende gedachte dat er 2000 jaar geleden iemand zijn graf zou zijn uitgekomen.
En net als met het Oude Testament zou het verhaal nog lang niet af zijn. De albums hierna zouden nog veel meer bizarre aanwijzingen bevatten die zowel het patroon als de conclusie alleen maar zouden verstevigen en concretiseren.
Door dus naar het volgende album, Magical Mystery Tour. De titel zegt het al, een magisch mysterieus uitstapje. Als je een begrafenis een uitstapje wilt noemen tenminste...
HOOFDSTUK 3: AANWIJZINGEN OP HET ALBUM ‘MAGICAL MYSTERY TOUR’
1967
Een half jaar na Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band verschijnt het album Magical Mystery Tour. Op dit moment heeft nog niemand ook maar enig vermoeden dat er iets met Paul zou zijn gebeurd. Binnen de mythe spelen drie nummers van dit album een voorname rol:
I Am The Walrus
Strawberry Fields Forever
The Fool On The Hill
All You Need Is Love
Hello, Goodbye
kort onder de loep voor wat opmerkelijke bevindingen. Volgens de mythe wordt de conclusie van Sgt. Pepper’s op dit album versterkt, in zowel opmerkelijke teksten als afbeeldingen op de albumhoes. Daarnaast lijkt het op dit album vooral te gaan om begraven en vervangen.
Welkom bij het album waarop John ons één ding heel erg duidelijk maakt:
“Nothing is real”
(Strawberry Fields Forever)
I Am The Walrus
“Stupid bloody tuesday.
Man, you’ve been a naughty boy, you let your face grow long”
“I'm crying, I'm crying. I'm crying, I'm crying.”
Hoewel de hele mythe dus pas twee jaar later van de grond zou komen, was het inmiddels een nationale sport geworden om de teksten van de Beatles te filteren........op drugs. De reden is terug te voeren op populaire nummers als Lucy In The Sky With Diamonds, wat volgens veel fans een verwijzing naar LSD zou zijn. Ook de hiervoor uitvoerig behandelde zin “I’d Love To Turn You On” ging er prima in bij die lijmsnuivende dagtrippers.
In een interview met Playboy gaf John aan dat hij er rammend klaar mee was dat mensen zijn teksten binnenstebuiten keerden en vervolgens verkeerd interpreteerden. Uit frustratie zou hij met opzet onzinregels als:
“Yellow mother custard, dripping from a dead dog's eye.
Crabalocker fishwife, pornographic priestess.”
in de tekst van I Am The Walrus hebben verwerkt.
“Let the fuckers work that one out.”
John Lennon, Playboy (1980)
Volgens de mythe is het dus een gegeven dat wanneer John iets roept over de tekst van een bepaald nummer, het lijk niet ver weg is. Onder het motto alles uit behalve het licht werd de tekst van I Am The Walrus dan ook even in een kamertje apart genomen door de muzikale gendarmerie.
Wat A Day In The Life was voor Sgt. Pepper’s, is I Am The Walrus voor Magical Mystery Tour. In eerste instantie lijkt er qua tekst geen chocola van te maken, tot je de beeldspraken vertaalt naar wat John feitelijk zegt.
Allereerst die walrus. Waddafuckyoutalkingbout John?
Dadelijk zullen we zien dat op de albumhoes vier Beatles staan afgebeeld. Althans, dat moeten we aannemen want ze hebben alle vier een dierenkostuum aan die ze onherkenbaar maakt. Drie Beatles hebben een wit dierenkostuum aan. Eén Beatle valt opnieuw volledig buiten de groep met zijn zwarte walruspak. Hij staat dan ook apart van andere drie afgebeeld.
Als Paul dus de walrus zou zijn, zou dat opnieuw een aanwijzing zijn die zou passen binnen de mythe dat hij inmiddels geen deel meer uitmaakt van de Beatles. Maar als we naar het lied luisteren lijkt zanger John de walrus te zijn:
“I am the walrus, goo goo g'joob”
Over de metafoor van de walrus doen de meest fantastische verhalen de ronde. Eén die ik u niet wil onthouden is dat walrus Grieks zou zijn voor lijk. Dat zou zo enorm goed uitkomen dat het bijzonder jammer is dat het echt he-le-maal nergens op slaat.
Gelukkig hoeven we niet heel ver te zoeken voor een meer plausibele uitleg. Net als eerder bij A Day In The Life is John namelijk niet te beroerd om ons wat aanwijzingen mee te geven. In hetzelfde interview legt John uit dat walrus een verwijzing is naar het gedicht The Walrus & The Carpenter.
The Walrus & The Carpenter is een gedicht van Lewis Caroll, die bij de meeste mensen vooral bekend is van het verhaal Alice In Wonderland. Het gedicht over de walrus en een timmerman maakt deel uit van de opvolger van Alice In Wonderland, het niet minder legendarische Through The Looking Glass.
Voor wie onbekend is met het werk van Lewis Caroll kort het volgende. Die vent spoorde niet. In tegenstelling tot wat Disney u laat geloven, behoren beide verhalen tot de meest leipe literatuur ooit. Omdat de man door enthousiast LSD gebruik dingen zag die wij met zijn allen niet bedacht krijgen. Blonde meisjes die in konijnenholen verdwijnen, pratende theepotten en konijnen met tijdsbesef bijvoorbeeld. En een pratende walrus die keihard liegt tegen een vriendelijke timmerman. Als verknipte helden uit de literatuur landen zouden zijn, is Lewis Caroll China. We kunnen dus onze borst nat maken.
In hetzelfde interview heeft John toegegeven dat ook hij het niet direct zou hebben begrepen:
“Het was nooit bij me opgekomen dat Lewis Caroll in dit gedicht het kapitalisme bekritiseerde. Ik heb me vooraf nooit echt in de achterliggende betekenis verdiept. Pas toen ik het gedicht achteraf eens goed las had ik door dat de walrus ‘the bad guy’ was en de timmerman de ‘good guy’. Ik dacht, Oh kut, ik heb het verkeerde personage gekozen. Ik had moeten zeggen “Ik ben de timmerman”. Maar dat zou niet echt hetzelfde zijn geweest hè?
[zingt lachend] “I am the carpenter...”
John Lennon, Playboy (1980)
Oeps, verkeerde personage. Uh-huh John. In de teksten kunnen we John doorgaans vertrouwen, maar in interviews waar hij zijn teksten toelicht zit er dus doorgaans een addertje onder het gras. Die Lewis Caroll mag dan het goedwijs kapot hebben gehad waardoor de link met het kapitalisme niet gelijk duidelijk was, maar dat de timmerman the good guy is snapt zelfs Stevie Wonder zonder luisterboek.
Net zoals het overduidelijk is dat de walrus in het verhaal een bedrieger is. Iemand die niet is wie hij zegt dat hij is. Als John zingt
“I am the walrus”
“Ik ben een bedrieger”
En dat klopt inderdaad. John is een bedrieger. In die zin dat hij zich voordoet als de walrus, maar het niet is.
De eerste aanwijzing dat John NIET de walrus / bedrieger is vinden we volgens de mythe op de achterkant van de albumhoes. Daar staat onder de titel namelijk letterlijk (“No You’re Not!”) said Little Nicola.
Little Nicola is een personage uit de Beatles film Magical Mystery Tour, die alles tegenspreekt wat er tegen haar gezegd wordt.
Een tweede aanwijzing dat John NIET de walrus is, kunnen we afleiden uit het feit dat hij dat uiteindelijk zelf toegeeft. En wel op het nummer Glass Onion van The White Album, het album dat een jaar later zou verschijnen.
“I told you about the walrus and me, man
You know that we’re as close as can be, man
Well here’s another clue for you all
The walrus was Paul”
Nog even los van het gegeven dat John hier tussen neus en lippen door bevestigt dat hij clues wegggeeft, weten we nu dat Paul dus de walrus is. Vervanger Paul wel te verstaan. Waardoor volgens de mythe Paul dus een bedrieger is. Iemand die niet is wie hij zegt dat hij is.
Met die intellectuele bagage in ons achterhoofd gaan we kort los op de eerste twee coupletten van I Am The Walrus, want daar is volgens de mythe relevante info te vinden.
“I am here as you are here
as you are me and we are all together.
See how they run like pigs from a gun, see how they fly.
I'm crying.”
Als er één ding was waar John een grotere hekel aan had dan aan de Rolling Stones waren het politieagenten. Dat was overigens ook geheel wederzijds.
pigs
is het Engels equivalent van smeris, wouten of andere termen die de beschermers van de gevestigde orde aanduiden. Volgens de mythe beschrijft de tweede regel een hectische situatie op een politiebureau:
“See how they run See how they fly.”
“I’m crying”
impliceert dus dat John ergens in een chaotisch politiebureau te vinden is en huilt.
“Sitting on a cornflake, waiting for the van to come.
Corporation tee-shirt, stupid bloody tuesday
Man you’ve been a naughty boy you let your face grow long
I am the eggman, they are the eggmen.
I am the walrus, goo goo g'joob.”
‘Sitting on a cornflake’
zijn net als eerder bij de walrus de meest prachtige verhandelingen te vinden, bijna allemaal drugsgerelateerd. Volgens de mythe is het echter allemaal niet zo moeilijk en kunnen we het gewoon letterlijk nemen. John zit met George en Ringo in de kantine van het politiebureau (waar agenten hun ontbijt eten) te wachten op een busje. Veel spannender wordt het niet.
“corporation tee-shirt, stupid bloody tuesday”
goed te kunnen plaatsen, moeten we net als bij Johns bekentenis dat hij niet de walrus is even een kort uitstapje maken naar The White Album.
Wij volgen in ons verhaal namelijk de chronologische volgorde zoals John hem zou hebben gevolgd, maar na het verschijnen van Abbey Road in 1969 gingen fans en journalisten dus juist terug redeneren. Zij kwamen derhalve eerst langs het later uitgebrachte White Album, voordat ze net al wij nu in #walrusgate aanbelanden.
Op dat White Album staat het nummer Don’t Pass Me By, waarin Ringo zingt dat hij ruzie heeft gemaakt met iemand. Waarna die persoon vervolgens bij een auto ongeval door hoofdletsel om het leven is gekomen, voordat hij de kans had het goed te maken.
“I’m sorry that I doubted you
I was so unfair.
You were in a car crash
and you lost your hair”
“Does this mean you don’t love me anymore?”
Dat het om Paul gaat blijkt vlogens de mythe uit het gegeven dat opnieuw naar een auto ongeval met hoofdletsel wordt verwezen. Daarnaast zijn de eerste twee regels een aanwijzing dat Paul kort voor zijn overlijden ruzie zou hebben gehad met Ringo.
Als Paul inderdaad op woensdagochtend 9 november 1966 officieel dood zou zijn verklaard - en Ringo zoals hij zingt nooit de kans heeft gehad om het weer goed te maken - zou die ruzie dus kort daarvoor moeten hebben plaatsgevonden.
In dit couplet van I Am The Walrus zingt John over een
“stupid bloody tuesday”
waarop de persoon die in I Am The Walrus wordt bezongen nog met een lang gezicht had rondgelopen. Die ruzie zou dan op dinsdag 8 november 1966 moeten zijn geweest. Met
“Corporation tee-shirt”
impliceert John dat hij zijn bedrijfskleding nog aan heeft terwijl hij in het politiebureau op een busje wacht. Dezelfde kleren als tijdens hun laatste samenzijn in de studio, aldus de mythe. John zou met deze zin net als Ringo verwijzen naar het moment waarop hij Paul voor het laatst levend zou hebben gezien.
Deze meervoudige verwijzing vormt de basis voor het idee dat Paul na een lange dinsdag boos de Abbey Road studio in Londen zou hebben verlaten en vervolgens dodelijk zou zijn verongelukt.
Een derde aanwijzing dat Paul de hoofdpersoon is van I Am The Walrus vinden we in de verwijzingen naar hoofdletsel in de laatste twee zinnen van het couplet:
“I am the eggman, they are the eggmen.
I am the walrus, goo goo g'joob.”
Eggman is qua beeldspraak opnieuw een verwijzing naar iemand die zijn hoofd stuk heeft en sterft. Het is namelijk net als de walrus een verwijzing naar een personage uit Lewis Caroll’s Through The Looking-Glass.
In het verhaal van Lewis Caroll koopt Alice een ei dat verandert in een eivormig mannetje met de naam Humpty Dumpty. Humpty is een breekbaar mannetje dat op een dag van een muurtje lazert en op de vloer in duizend stukken uiteen spat. Het verhaaltje bevat één van de bekendste versjes in de Engelse taal:
“Humpty Dumpty sat on a wall,
Humpty Dumpty had a great fall.
All the king's horses and all the king's men
Couldn't put Humpty together again”
“Humpty was stuk en niemand kon Humpty meer in elkaar zetten.” Zoals niemand Paul met zijn kapotte hoofd meer in elkaar kon zetten. De bevestiging dat het om de overleden Humpty Dumpty moet gaan blijkt uit de laatste regel:
“goo goo g'joob”
Diezelfde Humpty Dumpty vinden we namelijk terug in het verhaal Finnegan’s Wake van schrijver James Joyce. In dat verhaal zijn “goo goo g'joob” de laatste woorden van Humpty voor hij ter aarde stort.
Als we alle informatie bij elkaar verzamelen en loslaten op de eerste twee coupletten, kan er volgens de mythe geen misverstand over bestaan waar I Am The Walrus over gaat:
“Ik ben hier, jij bent hier, we zijn weer compleet
Kijk die politiemensen eens rennen en vliegen
Ik huil”
“Zittend in een politiekantine, wachten tot het busje komt.
Dezelfde kleren nog aan als gisteren, stomme klote dinsdag
Gisteren trok je nog een lang gezicht.
Nu ben je stuk, we zitten allemaal stuk
We zullen je moeten vervangen
Want niemand kan je meer in elkaar zetten.”
Over de rest van het lied valt nog genoeg moois te melden, bijvoorbeeld John die de ironie ziet in het feit dat hij als kettingroker ouder wordt dan mensen om hem heen. En dat je nooit je lot in de handen van één man moet leggen. Maar qua aanwijzingen naar een dode Paul die vervangen moet worden rusten we hier onze kaas.
Relevanter is namelijk dat er op de achtergrond een aantal kreten te horen zijn die eveneens het verhaal bevestigen.
Allereerst de gesproken tekst waarin de woorden man en fortune te horen zijn. De ongeletterde spoorzoekers zijn ervan overtuigd dat onder meer de zin
“New man take the fortune”
te horen is. De spoorzoekers die potverdomme nog wel eens een boek lezen weten echter dat het een stuk uit Shakespeare’s King Lear is en wel Akte 4. Gedurende het nummer zijn achtereenvolgens de volgende zinnen uit het stuk te horen:
“Now good Sir, what are you?”
“A most poor man, made tame to fortune blows”
“Bury me, bury me, burn my body”
“Oh untimely death.”
En tenslotte vlak voor het einde:
‘What, is he dead?”
“Sit ye down father rest you.”
“Bury me, Bury me.” Prima. Voor die begrafenis gaan we naar de heuvel van een Engels veld waar je volgens John bruin kunt worden van de Engelse regen…
Strawberry Fields Forever
“Let me take you down
'cause I'm going to Strawberry Fields”
En zo zijn we ineens in Liverpool. Beaconsfield Road. Lokaal bekend als Strawberry Fields.
Waar “niets is wat het lijkt,” als we de tekst mogen geloven. Waar lijkt het op dan? Een oud hek met daarachter een stuk land op een heuvel die uitkijkt over Liverpool.
“Een voormalig opvanghuis van het Leger Des Heils” zullen de huidige omwonenden zeggen. “John Lennon speelde hier vroeger als kind” zullen ze misschien erbij vermelden. Beiden zijn waar volgens de archieven en John zelf. Wat ook waar is maar minder bekend, is dat Strawberry Fields een oude begraafplaats is.
De lokale helden van merseyside.com weten het wel. Op hun website waar toeristen terecht kunnen voor informatie over Liverpool staat lettterlijk:
“Strawberry Fields cemetery also lies within the city.”
www.merseyside.com
Volgens de mythe lijkt John - die er dus als kind vaak kwam - het ook te weten. Als je het nummer Strawberry Fields Forever opzet vallen namelijk twee dingen op. In de eerste plaats de waanzinnig lekkere drums die een bepaalde loopbeweging en actie impliceren en ten tweede zinnen als:
“Nothing is real”
“Nothing to get hung about”
“Living is easy with eyes closed”
“No one, I think, is in my tree”
I mean, it must be high or low”
“Niets is echt”
“Niets om je zorgen over te maken”
“Leven is gemakkelijk met je ogen gesloten”
“Volgens mij zit er niemand in de boom
waar ik vroeger vaak speelde”
“Het moet ergens boven of beneden zijn”
"Let me take you down
'cause I'm going to Strawberry Fields"
"Strawberry Fields Forever"
Luister naar de opzwepende drums alsof er iemand loopt. En nu weer terug naar de tekst:
“Laat me je naar beneden brengen’
want ik ga naar Strawberry Fields.
Strawberry Fields voor altijd.”
Volgens de mythe kan er geen misverstand over bestaan:
Strawberry Fields Forever is John die tegen dode Paul praat
vlak voordat hij hem gaat begraven.
Als aanvullend bewijs voeren de spoorzoekers de volgende zinnen aan:
“Tenminste, je kunt niet, nou ja, zien wat ik zie, maar dat is ok.
Tenminste, ik stel me voor dat het niet veel uitmaakt.”
“Je hebt niets meer om je druk over te maken.”
Tot slot beroepen ze zich op een andere beroemde aanwijzing om hun theorie te ondersteunen. Vlak voor het einde - nadat het instrumentale stuk weer in volume toeneemt - is John op de achtergrond te horen terwijl hij iets roept. Nou ja iets, hij roept:
“I buried Paul”
Vrij relevante informatie als we op zoek zijn naar een lijk. En John koos er blijkbaar voor om die kreet specifiek op dit nummer te vermelden.
Eerder ontdekten we dat John op het nummer Glass Onion van The White Album verklaarde dat Paul de walrus was. In datzelfde nummer verwijst hij ook naar Strawberry Fields. Hij noemt het “een plaats waar je naartoe kunt” en herhaalt dat “niets is wat het lijkt.”
Paul zou dus volgens de mythe dood zijn en ergens op de oude begraafplaats van Strawberry Fields verblijven. Forever. We hebben zelfs een redelijke indicatie waar.
“Het moet ergens boven of beneden zijn”
The Fool On The Hill
“Day after day
alone on a hill”
Pop Quiz! Wie of wat “ligt perfect stil,” “geeft nooit antwoord,” “wordt door niemand gehoord,” “bemerkt niets,” “toont zijn gevoelens niet,” en is niet heel populair?
Als u zojuist hardop de naam van een familielid heeft genoemd krijgt u het dringende advies om in kleine zalen te beginnen en een paar oude keuzes te heroverwegen. Wie echter een lijk heeft geantwoord snapt het, aldus de mythe. Want dat is wat The Fool On The Hill zou beschrijven. Gekke dode Paul op een grafheuvel.
Dat het om Paul zou gaan zou blijken uit de zin:
“The man with the foolish grin is keeping perfectly still.”
Een stomme grijns. De grijns van McCartney was redelijk legendarisch en had hem bij de fans al de bijnaam cutie opgeleverd:
Ringo = the funny one
George = the silent one
John = the smart one
Paul = the cute one
In de film van Magical Mystery Tour wordt ook naar naar een cutie verwezen. Op het einde is een nummer te horen dat niet door de Beatles wordt gespeeld, maar door The Bonzo Dog Doo-Dah Band. De titel van het nummer?
“Death Cab For Cutie”
Dodentaxi Voor Paul. Volgens de mythe de zoveelste verwijzing naar een Paul die in een auto aan zijn einde zou zijn gekomen.
The Fool On The Hill is na I Am The Walrus en Strawberry Fields Forever het derde nummer waar John naar verwijst in het nummer Glass Onion. Het is een indicatie dat deze drie nummers net als A Day In The Life en Revolution Number 9 bij elkaar horen, en dat lijkt qua inhoud dus te kloppen.
Een glass onion is overigens een doorzichtige glazen stolp die van een open grafkist een soort vitrine maakt. Het is bedoeld om iemand op te kunnen baren zonder dat alle ramen en deuren tegen elkaar open moeten worden gezet. Bekende overledenen worden nog wel eens onder zo’n glass onion geplaatst op een openbare plek, zodat het publiek afscheid kan nemen zonder dat het een bende wordt. John zingt:
“I told you about the fool on the hill
I tell you man he’s living there still”
“Looking through a glass onion”
Alle aanwijzingen tot nu toe bij elkaar maken dat het voor de mythe duidelijk is dat het gekke Paul moet zijn die in zijn kistje op de heuvel van Strawberry Fields anoniem uitkijkt over zijn Liverpool.
En dus vervangen is. Want volgens de mannen is werkelijk iedereen te vervangen zolang je er maar een beetje liefde tegenaan gooit...
All You Need Is Love
“There’s nothing that you sing
that can’t be sung”
Aardige man hoor die Robert Ten Brink. Beetje mensen gelukkig maken en zo. Maar gaat het bekende themalied van All You Need Is Love eigenlijk wel over liefde?
Volgens de mythe is All You Need Is Love namelijk niets anders dan een boodschap dat werkelijk iedereen eenvoudig te vervangen is. Zolang je het spel maar een beetje slim speelt en er een beetje liefde tegenaan gooit.
“There's nothing that you do that can't be done
Nothing you can sing that can't be sung”
“Nothing you can say
but you can learn how to play the game.
It’s easy!”
“Nothing you can do but
you can learn how to be you in time
It's easy!”
ALL YOU NEED IS LOVE, RA-PAPAPAPA!!!
“Niets is wat het lijkt” zei John al eerder. Talloze verliefde paartjes zouden elkaar volgens de mythe dus luidkeels toezingen dat hun teerbeminde eenvoudig inwisselbaar is voor een ander. (“All together now!!”) Draag mij maar weg.
Volgens de lijkenzoekers zit aan het einde ook nog een verwijzing naar Paul verstopt. Een aanwijzing waar de meningen nogal over verdeeld zijn. Het is door de harde zang op de voorgrond niet heel goed te horen maar het begint met “Yes.....”
Volgens de ene groep zou John roepen:
“Yes he’s dead”
Volgens een andere groep zou John echter roepen:
“Yesterday”
Yesterday. De grootste hit die dode Paul ooit helemaal in zijn eentje schreef, voordat hij in zijn eentje op een grafheuvel eindigde.
En zo is er weer een stukje onschuldig televisieverleden kapot....
Hello, Goodbye
“You say goodbye
and I say hello”
Ter afronding van het Magical Mystery Tour album nog even dit.
Hello Goodbye is net als All You Need Is Love een vrolijk nummer. Volgens de mythe verreweg het vrolijkste nummer ooit gemaakt over iemand die door een rood verkeerslicht rijdt, zich helemaal te pletter rijdt en vervangen wordt door iemand die op hem lijkt.
In tegenstelling tot onder meer de puzzels van A Day In The Life en I Am The Walrus hangt deze aanwijzing van interpretaties aan elkaar. Maar hij is zo geniaal gevonden dat ik hem u niet wil onthouden. Na het bericht van I Am The Walrus dat niemand Paul meer in elkaar kon zetten, zou Hello, Goodbye namelijk het nummer zijn waarin beschreven wordt dat Paul’s vervanger de rol overneemt van dode Paul.
“You say yes, I say no
You say stop and I say go, go, go!
Oh no!
You say goodbye and I say hello”
zou een verwijzing zijn naar Paul die vergat te stoppen voor een rood verkeerslicht, en als gevolg daarvan in één klap bij zijn eindbestemming zou zijn aangekomen. Zoiets als:
“Jij reed door waar je had moeten blijven staan
nu ben jij definitief gestopt en heb ik jouw baan
Het is bizar maar het is nu eenmaal zo
Jij zei vaarwel en ik zeg hallo”
Behalve dat het zou passen, is er werkelijk niets dat ook maar enigszins lijkt op bewijs dat deze theorie kan ondersteunen. Maar miljoenen fans die wereldwijd vrolijk dansen op Paul de Bedrieger die tegen dode Paul aan staat te lullen, hoe briljant zou dat zijn?
De Albumhoes
“I WAS”
Volgens de mythe is Magical Mystery Tour in tekstueel opzicht dus de bevestiging van de boodschap van Sgt. Pepper’s:
Paul is stuk, begraven op een grafheuvel en vervangen door iemand
die zich voordoet als Paul maar het niet is.
De albumhoes zou net als Sgt. Pepper’s concrete aanwijzingen bevatten die die stelling zou onderbouwen.
Op de voorkant staat Paul dus zoals besproken net als bij Sgt. Pepper’s in het pak van een dier dat symbool staat voor een bedrieger. Een vervanger die niet is wie hij zegt dat hij is.
In de foto’s aan de binnenkant van de hoes zien we Paul zittend achter een bureau met daarop duidelijk leesbaar een bordje met de tekst ‘I WAS’.
Op een derde foto zien we de Beatles terwijl ze optreden. Op deze foto wordt Paul voor het eerst afgebeeld als de enige die geen schoenen aan heeft, wat een literaire verwijzing is naar iemand die is overleden. Die bekende verwijzing vindt zijn herkomst in het gegeven dat in veel culturen - waaronder de Engelse - de doden zonder schoenen werden begraven. Heeft Paul dan helemaal geen schoenen? Jawel, Paul’s schoenen staan naast het drumstel van Ringo. Onder het bloed.
Om de mindfuck compleet te maken staat op het drumstel van Ringo duidelijk geschreven: Love The Three Beatles. Hoezo drie?
Tenslotte zien we Paul net als op Sgt. Pepper’s veelvuldig afgebeeld met een hand boven zijn hoofd, dat dus verwijst naar de dood / een zegening.
De verwijzingen naar een dode Paul houden niet op bij Magical Mystery Tour. Het legendarische White Album dat een jaar later zou verschijnen is volgens de mythe het album waarop in ieder geval John en Ringo lijken te breken...
HOOFDSTUK 4: AANWIJZINGEN OP HET ALBUM ‘THE WHITE ALBUM’
1968
Als het legendarische White Album verschijnt zijn we inmiddels twee jaar verder, gemeten vanaf de dag waarop Paul volgens de mythe lijkwit by proxy is.
Al twee jaar lang houden de Beatles zich aan hun eigen afspraak om niet meer live op te treden. Sinds Magical Mystery Tour liggen ze weer op hun oude schema om aan het eind van ieder jaar een album af te leveren en that’s it. Teksten worden door fans nog altijd trouw uitgeplozen op verwijzingen naar drugs, maar op dit moment houdt niemand zich nog bezig met de vraag of Paul al dan niet is overleden.
The White Album is binnen de mythe vooral het album van de verwijzingen en toelichtingen op eerder gegeven clues. De aanwijzingen op dit album helpen eerdere clues op Sgt. Pepper’s en Magical Mystery Tour beter te begrijpen.
Zo weten we inmiddels dat Don’t Pass Me By evenals het beruchte Revolution Number 9 en Glass Onion, duidelijk op een relevante manier gelinkt zijn aan A Day In The Life, I Am The Walrus, Strawberry Fields Forever en The Fool On The Hill.
Als we de mythe willen leren begrijpen, mag één aanvullend nummer van het White Album niet onvermeld blijven. Omdat John daarin aangeeft dat hij dode Paul zo verschrikkelijk mist dat hij al drie weken geen oog dicht doet...
I’m So Tired
“Paul is a dead man
miss him, miss him, miss him”
Dat Paul in letterlijke zin een dead man is wisten we al vanaf A Day In The Life. In I’m So Tired is John volgens de mythe zo vriendelijk om die boodschap nog een keer te bevestigen.
“You’d say I’m putting you on
But it’s no joke,
it’s doing me harm
You know I can’t sleep,
I can’t stop my brain
You know it’s three weeks,
I’m going insane
I’d give you everything I’ve got for a little piece of mind.”
Vrije vertaling: iets dat niet echt lijkt is in werkelijkheid bloedserieus en John zingt dat hij het na drie weken van malen en slapeloosheid allemaal bijzonder slecht trekt. Hij zou alles geven voor wat rust in zijn kop.
Wat dat bloedserieuze iets is, lijkt in eerste instantie in de rest van het lied niet duidelijk te worden. “You’d say” duidt er op dat het gaat over iemand die er niet meer is. Concreter lijkt het niet te worden. Een verwijzing naar de acute insomnia van de inmiddels dode Epstein ligt voor de hand.
In het jaar voorafgaand aan The White Album was er namelijk (nog) een dode in de familie te betreuren. Gewoon met een echt lijk en openbare begrafenis deze keer. Manager en ontdekker Brian Epstein a.k.a. the 5th Beatle neemt na terugkomst uit een kliniek wegens acute slapeloosheid en een amfetamineverslaving een overdosis slaappillen. Volgens een vriend had hij kort daarvoor aangegeven dat hij “er allemaal niet meer tegenkon.” Helaas zonder verdere toelichting van er, wat voldoende reden is om deze gebeurtenis verder buiten de mythe te houden. Het verhaal van Epstein impliceert in ieder geval dat er in dezelfde periode twee personen in de nabije omgeving van Paul aan acute slapeloosheid leden.
John heeft echter verklaard dat hij het nummer schreef over zichzelf, tijdens zijn eigen lange periode van slapeloosheid omdat hij Yoko Ono zou missen. Op het moment van schrijven zat John in India voor een cursus transcendente meditatie. Hij zou Yoko al drie weken niet hebben gezien.
John ontkent dus dat Paul ook maar iets met het nummer te maken heeft. Meer tekst was er niet voor nodig om de bullshitmeter van de muziekpolitie weer eens ouderwets volledig in het rood te trekken.
Wat bij het uitpluizen opviel was dat op het eind van dit lied gemompel te horen is. Gelukkig was er eind jaren 60 iemand met de tegenwoordigheid van geest om dat gemompel eens achterstevoren af te spelen. Resultaat:
“Paul is a dead man. Miss him. Miss him. Miss him.”
“Paul is dead, yeah really really dead”
(Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band- reprise)
“Turn me on dead man”
(Revolution Number 9)
“I buried Paul”
(Strawberry Fields Forever)
“Paul is a dead man. Miss him. Miss him. Miss him”
(I’m So Tired)
voor de vierde keer met een Lennon geconfronteerd worden die letterlijk met ons deelt dat Paul een dead man is. Vijf keer zelfs als we de betwiste “Yes he’s dead” van All You Need Is Love zouden meetellen. Eén keer is toeval, twee keer is opmerkelijk, drie keer is een patroon. Vier danwel vijf keer is een superlatief dat u zelf mag bedenken.
Wie na Sgt. Pepper’s en Magical Mystery Tour nog bevestiging zocht voor Paul’s dood, vond het ongetwijfeld op The White Album. Het derde achtereenvolgende album waarop het dode-Paulverhaal letterlijk terugkomt.
Maar de poep zou dus pas echt goed de ventilator raken met het verschijnen van Abbey Road. Niet in de laatste plaats vanwege een dode Paul die zijn oude makkers toezingt....vanuit zijn graf...
HOOFDSTUK 5: AANWIJZINGEN OP HET ALBUM ‘ABBEY ROAD’
1969
Op het Abbey Road album lagen de verwijzingen naar Paul’s dood er zo dik bovenop, dat ze het mysterie voor de massa bloot zouden leggen. De geest was uit de fles en de pleuris brak uit.
Na het verschijnen van Abbey Road gingen bladen als Rolling Stone Magazine, Time en Life met terugwerkende kracht vol op het orgel om Paul’s vermeende dood te onderzoeken. Talloze artikelen en zelfs complete edities werden eraan gewijd.
Wat waren dan precies die aanwijzingen waardoor de manschappen van de Muzikale Eenheid na drie albums vol gemiste aanwijzingen nu ineens acuut met doorgeladen wapens uitrukte? Die hadden te maken met de foto’s op de albumhoes en de tekst van het nummer Come Together...
Come Together
“Come together”
Right now
Over me”
In de categorie Paul, praten, kist en graf hadden we tot nu toe twee concrete aanwijzingen, namelijk Strawberry Fields Forever en The Fool On The Hill.
Twee keer. En dus opmerkelijk. Het enige dat nog in het rijtje ontbreekt voor een patroon is Paul die zingt vanuit zijn graf. Nou, ram maar vast met je elleboog op tafel aldus de mythe. Want die roze Triviant komt eraan.
Come Together bestaat uit vier coupletten waarin ontegenzeggelijk één of meer personen worden beschreven. Volgens de mythe beschrijft ieder couplet een Beatle, inclusief dode Paul.
De voornaamste reden dat dit niet direct duidelijk wordt, is het gegeven dat het lied geschreven is in een soort straattaal. Zoals die regelmatig door vrienden onder elkaar gebruikt wordt. Vrienden die elkaar op een speelse manier in de zeik nemen, waardoor woorden als cokesnuiver een andere - bijna liefkozende - lading krijgen.
Dat maakt dat we net als bij A Day In The Life en I Am The Walrus ook deze tekst eerst deels moeten vertalen om te kijken wat er werkelijk staat:
COUPLET 1: GEORGE
“Here come old flattop he come grooving up slowly
He got juju eyeball he one holy roller
He got hair down to his knee
Got to be a joker he just do what he please”
“Daar komt dat maffe borstelhoofd aan met haar tot op zijn knieën die maar gewoon een beetje doet waar hij zin in heeft.”
George had als bijnaam dus de stille Beatle die gewoon zijn eigen gang ging en zich door he-le-maal niemand de pies liet lauwmaken.
“Here come...” impliceert dat George ergens komt aanlopen, terwijl zanger Paul al op dat ontmoetingspunt is.
COUPLET 2: RINGO
“He wear no shoeshine he got toe-jam football
He got monkey finger he shoot coca-cola
He say "I know you, you know me"
One thing I can tell you is you got to be free”
“Gevolgd door die cokesnuivende sportschoendrager met zijn drumsticks.”
Ringo was de enige die met zijn voeten werkte en aan wie dus geen shoeshine was besteed. Apenvingers zijn lang, smal en hard, net als Ringo’s drum sticks, die een verlengde waren van zijn handen. Ringo had zeker tijdens die periode nogal wat verslavingstechnische uitdagingen. “He shoot coca-cola” verwijst naar een Ringo die druk bezig was zijn neusschotten weg te snuiven met witte sloper a.k.a. cocaine.
COUPLET 3: JOHN
“He bad production he got walrus gumboot
He got Ono sideboard he one spinal cracker
He got feet down below his knee
Hold you in his armchair you can feel his disease”
“En daar hebben we ook die Yoko Ono fetishist met laarzen van walrusleer die hij vaak onder zijn knieën heeft.”
Ono is uiteraard een verwijzing naar Yoko Ono. Een sideboard is een beeldspraak voor afleiding. Yoko zou John afleiden van zijn werk bij de Beatles, waardoor John als een soort schaker zijn aandacht over meerdere borden tegelijk verspreidde. Laarzen van walrusleer is een verwijzing naar I Am The Walrus, waarin John zich voordeed als de walrus maar het dus niet was. Iemand die mediteert - zoals John - heeft de vorm van een armchair vanwege de kleermakerszit. Met zijn voeten onder zijn knieën.
Op dit gedeelte van het lied zijn er drie Beatles geïntroduceerd en komt er een muzikaal tussenstuk dat James Brown en ik een brug noemen. Door dat intermezzo hier te plaatsen lijkt de nog ontbrekende vierde Beatle - Paul - net als we eerder al zagen, los te staan van de rest. Alsof hij er niet bij hoort.
George
Ringo
John
-----
Paul
Het vierde en ontbrekende couplet is de tekst die vele fans met acuut hartfalen huilend in de foetushouding achter de bank liet verdwijnen:
COUPLET 4: PAUL
“He roller-coaster he got early warning
He got muddy water he one mojo filter
He say "one and one and one is three"
Got to be good-looking 'cause he's so hard to see
Come together right now over me”
“Hij leefde snel en stierf jong.
Hij is een engel in een graf.
Hij zegt “één en één en één is drie.”
Je moet goede ogen hebben want hij is moeilijk te zien.
Kom samen, hier en nu, boven mij.”
Een rollercoaster is een beeldspraak voor alles dat snel is, net zoals an early warning een cynische beeldspraak is voor een sanctie waarmee iets schijnbaar onschuldigs gelijk de kop wordt ingedrukt. Korte metten. Als in “je mist één verkeerslicht en het is gelijk einde oefening.”
Muddy water verwijst naar een plek met een combinatie van water en zand. Onder de grond dus. Als in een graf. Het is net als mojo een term die veel in de blues wordt gebruikt. Mojo is straattaal voor een vloek. “Got my mojo rising” is een bekende term die betekent dat het allemaal even niet lekker loopt. Alsof je vloek ineens de kop opsteekt. Een engel - al dan niet op je schouder of in de vorm van een vrouw - is volgens de blues het enige dat zo’n vloek lijkt op te kunnen heffen. Een mojo filter dus.
“One and one and one is three.” Weer het getal drie. Als in drie overgebleven Beatles. Want de vierde had volgens de mythe in tegenstelling tot John zijn “voeten niet meer onder zijn knieën” , omdat hij gestrekt tussen zes planken ligt.
Dat blijkt ook uit de regel dat je voor die vierde “goede ogen moet hebben omdat hij verschrikkelijk moeilijk te zien is.” Wat beeldspraak is voor zowel een geest als iemand die in zijn graf ligt.
Het refrein dat gelijk na dit vierde couplet volgde was de genadeslag waarmee de boodschap voor de kijkers thuis duidelijk was. Die vierde Beatle was duidelijk “really, really dead”:
“Come together
Right now
Over me.”
“Kom allemaal samen
Hier en nu
Boven mij”
Dus kennelijk niet “bij mij” maar “boven mij”. Als in “boven mijn graf”. Alleen bij het graf van Paul zijn ze volgens de mythe weer together met z’n vieren.
Luister ook naar de ratel en de drumroffel, die volgens de mythe een verwijzing naar rammelende botten lijken.
Come Together zou volgens de mythe dus Paul zijn, die zijn drie oude collega’s beschrijft als ze komen aanlopen......zingend vanuit zijn graf.
De Albumhoes
“3 Beatle$”
Een tweede dead giveaway waardoor iedereen in de vlekken schoot was de hoesfoto. Vier mannen op een zebrapad op Abbey Road. Als je er ooit in de buurt bent geweest, is de kans groot dat je de foto hebt nagemaakt met wat vrienden. Maar zoals inmiddels duidelijk moge zijn is zou bij de Beatles niets zijn wat het lijkt.
Kijk eens goed naar de hoes. Dit zijn volgens de mythe geen vier vrienden die zomaar een straat oversteken. De hoes van Abbey Road is een optocht. Of iets specifieker: een begrafenisstoet.
Voorop de priester in het wit (John). Vervolgens de doodgraver in zijn mooiste pak (Ringo). Als derde het wandelende lijk (Paul). En helemaal achteraan de in werkmanskleren uitgedoste grafdelver (George).
Dat Paul het lijk zou zijn zou vooral blijken uit het feit dat hij opnieuw geen schoenen draagt, wat dus in veel culturen gebruikelijk is als iemand is overleden. Daarnaast heeft Paul een duidelijk zichtbare witte streep in zijn haar dat lijkt op een litteken of hoofdletsel.
Tenslotte zien we opnieuw een indicatie dat Paul niet meer bij de groep hoort. Paul is namelijk de enige die uit de pas loopt (rechterbeen voor).
Dit tafereel gecombineerd met het beeld van agenten en ambulancepersoneel op de achtergrond was voor velen voldoende om in teksten en foto’s te onderzoeken of Paul mogelijk betrokken was geweest bij een ongeluk.
De achterkant van de hoes is ook interessant voor wie het wil zien. We zien de naam ‘Beatles’ in tegels op een muur. Sowieso loopt er een barst door de letter ‘S’ waardoor er ‘Beatle$’ lijkt te staan. Dit zouvolgens de mythe impliceren dat de groep barsten vertoont of geen geheel meer is. Die stelling zou worden bevestigd via de stippen links van het naambord. Als je die stippen van links naar rechts met elkaar verbindt wordt het getal 3 zichtbaar. Feitelijk staat er dan 3 Beatle$.
Met de verwijzingen op Abbey Road was het aan. Het werd een manhunt van epische proporties met fans en journalisten die wereldwijd als één globaal leger een klopjacht organiseerden op één dode man die zelf op radio en tv volhield niet dood te zijn. De uitkomst van die manhunt weten we dus inmiddels.....bijna.
Want hoewel de rek er bij de Beatles wel uit leek, zou er nog één album volgen. Het album waarmee ze als groep afscheid namen van het publiek. De titel? Let It Be.
Laat het zijn. Ironie als reactie op de pleuris die was uitgebroken of een laatste album met de laatste aanwijzingen? Wel, laat me je tonen dat Paul volgens de mythe opnieuw een paar bijzondere berichten voor ons heeft...
HOOFDSTUK 6: AANWIJZINGEN OP HET ALBUM ‘LET IT BE’
Als Paul op 9 november 1966 zou zijn overleden, had hij ondertussen bijna genoeg tijd gehad om te reïncarneren en ergens op een brommer te zitten. Het was inmiddels mei 1970 en door schade en schande wijs geworden dook de argwanende crowd gelijk op de hoes. En vloekte hardop. Omdat dit het vierde album was waarop Paul staat afgebeeld als iemand die er niet bij lijkt te horen.
De hoes van Let It Be toont vier Beatles in vier afzonderlijke portretten. John, George en Ringo staan afgebeeld met een witte achtergrond. Paul heeft als enige een bloedrode achtergrond en kijkt de andere kant op.
Vooraf was aangekondigd dat Let It Be het laatste album van de Beatles zou zijn. Qua teksten klinkt het bijna alsof de mannen opgelucht zijn dat het volbracht is. Lachend en zingend spelen ze het album vol. Zo horen we op het einde van Get Back zanger John Lennon de hoop uitspreken dat ze verdomme eindelijk eens door de auditie komen.
Volgens de mythe persen de mannen er nog één keer alles uit qua talent, vaardigheden en....... verborgen aanwijzingen...
I’ve Got A Feeling
“I’ve got a feeling that everybody knows”
Wat doe je als je zegt dat je Paul heet, maar niet Paul bent en ballen van staal hebt? Dan gooi je er volgens de mythe lachend nog een paar aanwijzingen tegenaan. Dat het potverdomme weinig gescheeld had of het was in het zicht van de haven bijna alsnog één grote clusterfuck geworden.
Paul wilde graag muziek maken met zijn dinnetje Lady Linda McCartney en stond al met één been in hun nieuw op te richten bandje dat ze Wings (vleugels) zouden noemen. Oh ironie. Paul kon blijkbaar niet wachten om te mogen beginnen:
“Oh please believe me, I'd hate to miss the train
And if you leave me I won't be late again”
“Geloof me, ik zou het niet fijn vinden om de aansluiting te missen.
En als we dit verhaal hebben afgerond zal ik niet nog een keer te laat zijn.”
Vervolgens lijkt Paul drieënhalf jaar van frustratie er even lekker als een berige walrus uit te schreeuwen op deze track:
“All these years I've been wandering around
wondering how come nobody told me.
All that I was looking for was somebody
who looked like you.”
Volgens de mythe kunnen we dit in het licht van alle aanwijzingen als volgt vertalen:
“Jarenlang kreeg ik mijn muzikale carriere niet van de grond.
En jarenlang kreeg ik niet bedacht dat een sterke gelijkenis met Paul McCartney het enige was dat er voor nodig was
om het voor elkaar te boksen.”
“I’ve got a feeling that keeps me on my toes
I’ve got a feeling that everybody knows”
“Er is iets dat me op mijn tenen laat lopen
Ik heb een gevoel dat iedereen het weet.”
Nee, zeker weten deed niemand het. Maar zoals volgens de mythe drie keer een patroon is, zou volgens hun ook de volgende stelling opgaan:
“Als het lijkt op een vervanger van dode Paul,
Klinkt als een vervanger van dode Paul
En lult als een vervanger van dode Paul
dan is het zeer waarschijnlijk.....”
A. ✔ Een vervanger van dode Paul B. Dode Paul zelf
Helemaal na het horen van de laatste aanwijzing die Paul zou achterlaten op één van de bekendste Beatles nummers ooit. Famous last words waarmee alles lijkt gezegd. Met de nadruk op lijk...
Let It Be
“He’s Dead”
Aaahhhhh. Let It Be, wie kent het niet? Wie heeft er niet net als eerder bij All You Need Is Love en Hello, Goodbye driftig meegezongen, al dan niet met beide handjes zwaaiend in de lucht?
“Let it be!, Let it be!”
“Let it be!, Let it be!”
“Fluister zachte wijze woorden!”
“Let it be!”
“Let it be!, Let it be!”
“Let it be!, Let it be!”
“Er zal een antwoord komen!”
“Let it be!”
En wie heeft daarmee volgens de mythe dus voor de derde keer vol-ko-men voor lul gestaan?
Er zijn veel vertalingen voor “Let it be:”
“Laat het los!”
“Laat het zijn!”
“Laat gaan!”,
“Laat zitten!”
“Lekker belangrijk!”
etc. etc.
Wat het in ieder geval nooit betekent is: “
“Hij is dood!”
Het achterstevoren draaien van nummers beviel tot nu toe zo goed, dat een paar mensen dat ook eens met Let It Be besloten te doen.
“Hee-ee’s dead. He is dead.
Heee-eee’s dead. He-e’s dead”
Na vier albums vol aanwijzingen van John is het bij het scheiden van de markt ineens Paul zelf die zingt dat de echte Paul bijna vier jaar geleden solo is gegaan.
Als je Let It Be achterstevoren draait is He’s Dead niet het meest logische wat je dan zou horen volgens de mythe. Om toeval uit te sluiten werden op zolderkamertjes over de hele wereld tapes ingezongen met het refrein van Let It Be, en vervolgens andersom afgespeeld. En daar kwam van alles uit maar nooit vier keer Hij is dood!
“Hij is dood!, Hij is dood!”
“Hij is dood!, Hij is dood!”
“Fluister zachte wijze woorden!”
“Hij is dood!”
“Hij is dood!, Hij is dood!”
“Hij is dood!, Hij is dood!”
“Er zal een antwoord komen!”
“Hij is dood!”
HOOFDSTUK 7: FAMOUS LAST WORDS
“Na een lange werkdag die eindigde in een ruzie met Ringo Starr heeft Paul McCartney in de vroege ochtend van woensdag 9 november 1966 boos de Abbey Road studio verlaten. Rond 5 uur in de ochtend is hij door een rood verkeerslicht gereden waarna hij is verongelukt en aan hoofdletsel is overleden. Kort daarna is Paul anoniem begraven op een heuvel van de oude begraafplaats van Strawberry Fields in Liverpool.
Het was een periode waarin de Beatles zich volledig terugtrokken uit het publieke leven en aankondigden dat hun laatste concert in San Francisco van 29 augustus 1966 met terugwerkende kracht als hun afscheidsconcert diende te worden beschouwd.
In de acht maanden tot het verschijnen van Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band is Paul’s plaats in de band ingenomen door iemand die in 1965 aan een lookalike wedstrijd had meegedaan. Ene William Shears Campbell van wie na november 1966 nooit meer iets is vernomen. In deze formatie zouden ze zich focussen op studiowerk en nog vijf albums afleveren. Die vijf albums staan ramvol verborgen boodschappen die exact dat verhaal zouden bevestigen. Paul McCartney is dood.”
Voilá, de meest beruchte mythe uit de muziekgeschiedenis.
De meest concrete verborgen boodschappen van de Beatles zelf hebben we zojuist behandeld. We zijn begonnen met drie wetenschappers die niet konden aantonen dat de Paul McCartney van voor 1966 dezelfde persoon is als de Paul McCartney van na 1966. Sterker nog, er zouden qua stem, DNA en schedel onverklaarbare verschillen zijn die erop wijzen dat we hier met twee verschillende personen te maken hebben.
Vervolgens hebben we 62 (!) aanwijzingen doorgenomen die volgens de muziekpolitie de conclusies van de wetenschappers en de mythe zouden bevestigen. We hebben beeldspraken in teksten vertaald, verwijzingen naar nummers op ander platen gezocht en gevonden en symboliek op de albumhoezen geanalyseerd.
Binnen die 62 aanwijzingen zijn we gestuit op 8 patronen. Patronen de verwijzen naar een ruzieënde Ringo op dinsdag 8 november 1966 en een auto ongeval waarbij iemand aan hoofdletsel is overleden op een woensdagochtend 9 november 1966 om 5 uur ‘s ochtends. We zijn getuige geweest van een trieste bijeenkomst op een politiebureau en een begrafenis. Tenslotte vonden we talloze verwijzingen dat Paul niet meer bij de groep hoort en dat één van de Beatles niet is wie hij zegt dat hij is. Een vervanger.
62 aanwijzingen en 8 patronen waarin één man centraal staat: een dode Paul McCartney.
Is de dood van McCartney daarmee een absolute waarheid? Absoluut! Net zoals het een absolute waarheid als dat Exile On Main Street van de Rolling Stones het beste album ooit gemaakt is. Misschien heb je de oprechte overtuiging dat het zo is en kun je wel 62 argumenten aanvoeren waarom het zo is. Maar aan het eind van de dag loopt er ergens op deze aardbol ene Paul McCartney rond die zegt dat het niet zo is en sta je met de spreekwoordelijke pik in het zand.
En heel misschien vind je net als ik de vraag of het waar is totaal niet spannend. Omdat er onder die schil een bazenverhaal overblijft dat staat als een huis. Een verhaal dat alle elementen bevat dat een verhaal de moeite waard maakt. Een verhaal dat je wat mij betreft niet eens zou moeten willen verpesten met de waarheid.
Ik heb tijdens het schrijven teksten geanalyseerd, albums bestudeerd, nummers en fragmenten teruggeluisterd en feiten nageplozen. En ik heb met vrienden in de kroeg een prachtige discussie gehad over deze mythe en wat we tegen zouden komen als we alle afleveringen van Eastenders achterstevoren zouden afspelen. Kortom, ik heb me er prima mee vermaakt.
Als de mythe klopt komt er op een dag een antwoord. Prima. Neem de tijd zou ik zeggen. En deel wat mij betreft tot die tijd dit verhaal met iedereen die je kent. Om geen andere reden dan dat ze er zomaar een leuke avond mee zou kunnen hebben.
In de eerste plaats dankzij John Lennon. De man die volgens de mythe talloze clues weggaf, waaruit zou blijken dat de plek van dode Paul was ingenomen door iemand die Paul’s beroemdheid over zou nemen. Dezelfde John Lennon die op 8 december 1980 met vijf kogels door zijn bast werd doodgeschoten. Omdat de moordenaar John’s beroemdheid over wilde nemen. Instant karma is gonna get you?
En uiteraard dankzij Paul McCartney a.k.a. William Shears Campbell a.k.a. Billy Shears a.k.a. Faul a.k.a. The Walrus a.k.a. De Vervanger. De man die volgens John niet is wie hij zegt dat hij is. Als het allemaal niet waar blijkt te zijn, lijkt bejaarde Paul alles en iedereen te overleven. Wat buitengewoon grappig is als je het wilt zien.
- EINDE -
DANKWOORD
Allereerst en bovenal dank aan mijn eigen ‘Number 74’, Suzanne Smit zonder wiens liefde, steun en aanmoediging er geen letter op het scherm had gestaan. HouJou.
Dank aan Janni Meulman voor het structureel meelezen met een rode pen.
Dank ook aan Robbert-Jan van IJzendoorn en Robbert Timmermans voor het publiceren van mijn eerste dappere schreden op een dode boom.
Geert-Jan ‘Tarzan’ Jaarsveld
Mart ‘Patjakker’ Walraven
John ‘Gepetto’ Eeltink
Quentin ‘No Meyer No Fire’ Meyer
Nadia ‘Dory’ Velosa
Mark ‘Guv’ Belcher
voor de aanmoedigingen en soms broodnodige afleiding tijdens het schrijven en uitzoeken.
Hans Schiffers voor een fakking enge radiodocumentaire eind jaren 80 waardoor ik voor het eerst met de mythe in aanraking kwam.
Alle mythbustende cluesters wereldwijd die hun leads en gedachtentreinen over deze mythe aan het internet blijven toevertrouwen en daarmee dit prachtverhaal levend houden.
Email me when Portfolio: Longreads publishes stories