Begin 2011 demonstreerden duizenden Egyptenaren tegen hun regering en president Hosni Moebarak. Dat deden ze op één centrale plek: het Tahrirplein. Of: The Square, zoals de titel van deze Oscar genomineerde documentaire luidt.

Op CNN waren destijds dagelijks livebeelden die uitkeken op het Tahrirplein. Mensen met verschillende achtergronden vormdener een eenheid in een gezamenlijk protest om van Egypte een democratisch land te maken. Toen Hosni Moebarak na dertig jaar van autocratisch regeren aftrad door druk van het volk, was de kous voor de rest van de wereld af. Egypte was gered. Maar dat was het niet, toont filmmaker Jehane Noujaim in The Square.

Het laat makkelijk raden waarom deze film een nominatie in de wacht sleept voor een Academy Award. The Square legt een belangrijk moment in de geschiedenis vast vanaf de frontlinie. Waar media overzichtsbeelden van het plein uitzonden, begeeft Noujaim zich tussen de mensen. Het resultaat is een mooi inzicht van hoe de situatie er aan de grond aan toe ging.

Noujaim geeft de Egyptische revolutie een gezicht door een handvol mensen te volgen. Daaronder is The Kite Runner-acteur Khalid Abdalla, die dagelijks filmopnames maakt van het plein en grote media opzoekt. Maar ook Ahmed Hassan, een bevlogen spreker die anderen overtuigt mee te strijden voor democratie in het land.

Ongelukkig resultaat van de film is wel dat dit groepje mensen verantwoordelijk lijkt te zijn voor de gehele revolutie. Zij waren natuurlijk slechts een heel klein stukje van de puzzel. Het wringt dat je nooit weet welke plaats binnen het geheel ze precies innemen. Het meest van de tijd is het onduidelijk wat ze doen en waarom. Daarnaast weten de mensen in de film heel goed waar ze tégen zijn, maar komen ze niet met ideeën hoe het anders moet. The Square is een samenraapsel van gebeurtenissen, zonder dat daadwerkelijk een verhaal verteld wordt. Noujaim heeft het geprobeerd door bijvoorbeeld onderlinge relaties uit te lichten, maar dat voelt krampachtig en soms gezocht.

Het moge duidelijk zijn dat The Square vanuit (een politieke) passie gemaakt is. In sommige scènes met Ahmed Hassan ligt het er wel heel dik bovenop. Hassan zal zeggen dat de revolutie nog steeds bezig is en daar heeft hij een punt. Het verhaal heeft nog geen einde. Maar dat de documentaire nu uitkomt en genomineerd is, zal iedereen die meewerkt fantastisch vinden, want er is weer publiciteit.

The Square is prachtig gefilmd en soms behoorlijk heftig. Als registratie van de revolutie is de film indrukwekkend, omdat je er middenin staat. Maar het rommelige karakter van de film en de weinige inzichten die je eraan overhoudt maken The Square niet meer dan dat.