Een plek voor de ‘eerste verdieping’ op de eerste verdieping van de centrale OBA in Amsterdam

Ruimte om te leren

Mooier kan iets soms niet beginnen: een wereldrecord, een prins, een hackathon en een tentoonstelling bij de ingebruikname van een nieuw project. De eerste verdieping van de centrale OBA, in Amsterdam heeft een nieuwe bestemming: een plek voor je eerste verdieping in nieuwe mogelijkheden.

OBA, net als alle andere bibliotheken werkt actief aan het vormgeven van haar rol als bibliotheek. We komen tegenwoordig op veel andere manieren aan inhoud en vermaak, waarvoor je ‘vroeger’ naar de bibliotheek ging zoals boeken, bladen, cd’s, en andere media. In een tijd waar technologie exponentieel versnelt, mensen nagenoeg allemaal toegang hebben tot internet en services die daarvan gebruik maken, is ‘vroeger’ soms zo dichtbij als gisteren. Wat betekent dat dan voor de rol van een bibliotheek als openbare plek voor het beschikbaar stellen van kennis in allerlei vormen? Wat betekent dat voor de plek, het gebouw, het gebruik, haar medewerkers? Dat het anders wordt en dat dat ook altijd wel zo zou blijven. Om dat actief te onderzoeken en vorm te geven, heeft OBA vooruitlopend op de meerjarenplannen die in ontwikkeling zijn met een aantal partners (zoals Waag, Pakhuis de Zwijger, de Hogeschool van Amsterdam en vele anderen), een soort van ‘stadswerkplaats’ een plek gegeven op de eerste verdieping van het gebouw. Een soort van breed toegankelijk 1.200m2 groot laboratorium, werk- en presentatieruimte met een aansprekend educatief programma ineen. Waar Amsterdammers op een creatieve en speelse manier kennis kunnen maken met nieuwe technologische mogelijkheden. Waar ze leren ontwerpen, maken en nieuwe vaardigheden kunnen verwerven. Eerst op de eerste verdieping van de centrale OBA en uiteindelijk ook in een aantal vestigingen in verschillende wijken van Amsterdam.

Al doende leren

Leren door te doen, dat is het principe waar deze ‘stadswerkplaats’ dus op in zet. Met in eerste instantie de focus op jongeren. De leerlingen van vandaag, en daarmee de burgers en de werknemers van morgen, kunnen de ruimte (en de tools) vrij gebruiken om hun creativiteit en talenten te ontdekken. Met de juiste begeleiding levert het actieve jonge pioniers op die hun theoretische kennis op een praktische en ondernemende wijze kunnen toepassen. Tegelijkertijd moet het een plek zijn die kan schakelen tussen de inrichting en het gebruik op de korte termijn, en de ambities voor de langere termijn. Waarbij het de gelegenheid biedt om activiteiten en programma’s uit te proberen, met eigen medewerkers, verschillende doelgroepen en de andere gebruikers van de etage. Een plek om te leren dus, voor alle betrokkenen.

Eerste verdieping

Dus daarmee is de eerste etage vanaf nu in gebruik als Eerste Verdieping, de doe-maak-leer-deel-luister-plek waar elke Amsterdammer kennis kan halen en kennis kan maken, met nieuwe dingen, onderwerpen, vragen, vormen, zienswijzen en nieuwe technologieën. Vaardigheden voor de 21e eeuw kan veroveren, zoals coderen, ontwerpen met een 3D printer en een heleboel meer. Omdat er bij elke leerreis is er één eerste keer is. Met na de eerste kennismaking, telkens weer nieuwe eerste keren. Waarbij je ervaart dat er meer mogelijkheden zijn. Je nieuwe conclusies kunt trekken. Je begrijpt wat je er op korte termijn mee kunt. Of wat je in de toekomst zou doen. Stap voor stap verdieping. Verwondering. Verbeelding. Verkenning. Verleiding. Verlichting. Vernieuwing. Verdubbeling. Versnelling. Verbreding.

Openbaar, tijdelijk, voor iedereen en al doende leren

De centrale OBA is dagelijks geopend van 10 tot 10. En in die twaalf uur bezoeken zo’n 6.000 mensen het gebouw. Om kennis te vinden. Of om iets op te zoeken. Of om te studeren. Of om een event bij te wonen. Of om te spelen. Of om even een te pauzeren met een boek, magazine of koffie. Of voor een lunch. Of om even te schuilen voor de regen of wat tijd te overbruggen. Of om de helft van de dag wel een dak boven het hoofd te hebben. Ie-der-een, zonder uitzondering, is er welkom. Daarom vonden we het belangrijk dat Eerste Verdieping een plek van iedereen moest worden. En omdat de invulling van de verdieping voor een bepaalde tijd is (ongeveer een jaar, waarna het gehele gebouw structureel aandacht krijgt) wilden we dat vormgeven met eenvoudige, herkenbare spullen en materialen, en die met een kleine ingreep een nieuwe rol geven. En hebben we alle spullen zo gemaakt dat de verdieping maximaal flexibel gebruikt kan worden. Je vindt er een lokaal (Verkennen) waar een ‘klas’ gefocust en zonder afleiding instructie kan krijgen, een open radio plek van Amsterdam FM (Vertellen) waar live radio wordt gemaakt, een ‘maakzone’ die de komende periode wordt voorzien van verschillende digitale fabricage apparaten (Vermaken), een plek voor bijeenkomsten voor grotere groepen (Verzamelen) en een zone waar je een plek vindt om individueel geconcentreerd te kunnen werken (Verzinken).

Team

Het project is in co-creatie tot stand gekomen met bijdragen en vindingrijkheid van OBA medewerkers en gebruikers, samen met een geweldig wonderteam:

Opdrachtgever Maarten Lammers en Sacha van Tongeren, OBA
Concept & creative direction Marcel Kampman, happykamping
Realisatie & creative direction Ferdinand Boonekamp, IF 
Bouwkundige ondersteuning & inspiratie Arnoud Olie en Jan-Laurens van der Horst, B+O Groep
Impressies Marc Adema, Monox & Dennis van den Berg, Studioviv
Bouw & realisatie PRIDE at work en het facilitaire team van OBA
Licht & techniek Van Rossum facilities
Copy
Theo van der Vlugt