Over de held in de hooiberg en ver weg, dichtbij brengen

Samen leren in de regio

Van ‘iets is wat het lijkt’, naar ‘iets is wat het blijkt’

In de regionomie werken we samen aan het versterken van de regio, door mensen in verbinding te brengen. Met elkaar, maar ook met inzichten, praktische informatie, handelingsperspectieven en een boel meer moois. Zo maken we het onzichtbare zichtbaar, het onmogelijke meer bereikbaar en de trots op al dat gene wat er al is in de regio, maar vaak nog ongezien is, groter. Zo leer je te zien wie er dicht bij je staat, zie je sneller gezamenlijke doelen, vind je reisgenoten met wie je het bekende én het onbekende aandurft, en leer je nieuwe manieren van zoeken, vinden en doen. Als er één belangrijke les geleerd kan worden van de regionomie tot nu is dat er veel meer kwaliteit in de regio blijkt te zijn dan er ogenschijnlijk lijkt te zijn.

Alles begint met kennismaken en tegenkomen

Leren kennen. Als je niet weet dat het bestaat, dat er iets aan de hand is, hoe kun je dan bijdragen? Alles begint daarom met tegenkomen en kennismaken. Vaak blijkt er vlakbij gewoon iemand te zijn die kan helpen. Die weet hoe iets zit of iemand kent die je verder kan helpen. Terwijl we vaak te ver weg kijken, buiten de regio, het online opzoeken. De afstanden in de regio zijn groter dan in de grote stad, ook al zijn de banden in de dorpen en steden ‘in de regio’ misschien warmer. In de stad loop je sneller gelijkgestemden en mensen met eenzelfde interesse tegen het lijf, is het aanbod vaak groter en diverser. In de regio moet je beter zoeken, naar de held in de hooiberg. Die zijn er wel, maar je moet er meer moeite voor doen. En dan blijkt er verrassend veel goeds en moois te vinden te zijn. En meer ‘helden’ dan je denkt. In de regio vergt dat tegenkomen iets meer organisatie, meer planning, meer aandacht, meer inspanning. Kennen mensen elkaar vaker als wie ze zijn, en niet per se van wat ze precies doen. Dat is in de stad juist vaak het tegenovergestelde. Hier ken je Thomas misschien wel als de vader van Lize, maar niet als de entrepreneur. Hier ken je Arjan misschien wel als de vader van Meike, maar niet als de succesvolle internationaal opererende architect. Etc. Dat is zonde, omdat je dan misschien antwoorden gezamenlijke vragen soms al aan de overkant van de straat kunt vinden. Of binnen een kwartiertje rijden in je regio, ook al lijkt dat misschien niet zo. Vaak blijkt van wel. Als je elkaar op het vlak van wat je doet niet tegenkomt, maak je daar ook geen kennis mee. Dat is zonde.

Onbegrensd leren in, met, van, door de regio

Mede vanuit die gedachte ontstond binnen het expeditieteam Onderwijs in de regionmie het idee voor een ‘regionomische school’. Niet een school als een gebouw, maar een kader waarbinnen leren in de regio gevat wordt, waarmee we een bijdrage kunnen leveren aan het maximaal benutten en ontluiken van het potentieel in, met, van en door de regio. Waarom? Meerdere redenen, waarvan we op een aantal grip hebben, en een aantal minder. Om met de laatste te beginnen.

We leven in een regio waar krimp is. Steeds meer (jonge) mensen vertrekken uit onze regio. Die maatschappelijke ontwikkeling is niet uniek alleen voor onze regio, die vindt mondiaal plaats. Mensen trekken steeds meer naar de steden toe met de hoop op meer kansen en mogelijkheden. Tegelijkertijd worden we samen steeds ouder en leven we nu in een tijdsgewricht waar de generatie die het verdienvermogen heeft voor iedereen, kleiner is dan ooit. En er zijn heel veel mensen zijn die oud zijn en niet meer werken. En dan knettert de technologie ook constant voorwaarts met de snelheid van het exponent. Doen logaritmes en robots steeds vaker meer werk dan wij kunnen. Wat betekent dat banen ophouden te bestaan, en er nieuwe banen ontstaan die onvoorstelbaar lijken te zijn. Het online profielen platform LinkedIn onthult jaarlijks de meest verrassende beroepen volgens ouders. In 2014 waren dat al beroepen als bitcoin handelaar, drone operator, vlogger, draagdoekconsulent en crowdfunding specialist. Stel je voor wat dat nu zou zijn. Een leven lang leren is niet zozeer een keuze meer, maar keiharde noodzaak. Stilstand is geen achteruitgang meer. Maar overbodigheid, boventalligheid, etc. Want dan is er altijd wel een jonger iemand, een logaritme of misschien een robot die het sneller, anders of beter kan.

Regionomische school

De teamleden van de expeditie Onderwijs werken daarom nu aan ideeën om iedereen in de regio toegang te geven tot beschikbare leermogelijkheden. In de regio vinden veel leermomenten plaats. Soms besloten, soms open. Soms formeel, soms informeel. Maar die zijn momenteel niet altijd even zichtbaar, beschikbaar en duidelijk. Daarom werkt het team er hard aan die momenten inclusief te maken in plaats van exclusief. Dat doen ze door bestaand en uniek leeraanbod herkenbaar te maken, door een overzicht te geven van alle leeraanbod in de regio in de vorm van een ‘gids’, door het maken van ‘filters’ die het voor iedereen duidelijk maken wat voor wie van nut kan zijn en door de daad bij het woord te voegen door het te ‘prototypen’ op een plek: het daadwerkelijk doen. Want dat is waar regionomie over gaat: doen. En al doende leren we en maken we de regionomische school, en dus ook de regio telkens wat beter door het verdekte potentieel te ontluiken.

Happyhub Academy

Sinds april zit Happykamping op een nieuwe plek. In een oude smederij uit 1791, maar bekender als de voormalige plek van reclamestudio Jan Dolsma, die er sinds de jaren 60 gehuisvest was. We hebben de plek veranderd in een heel informele wereldse samen-werk-leer-workshop-lezing-training-ontdek-studio-plek in hartje centrum Meppel en die Happyhub gedoopt, waar met meerdere zelfstandig professionals de ruimten delen om te werken. Maar de ruimte ook beschikbaar hebben voor kleine evenementen, lezingen, trainingen, workshops e.d. We kunnen wisselen van een meer traditionele kantooropstelling tot 22 werkplekken, tot een klaslokaal voor max. 40 personen, of workshopruimte voor 4 teams van 4/5 personen, in maar een paar minuten. Zodat het een plek is die de ruimte geeft om wat we maar bedenken of gevraagd wordt, te kunnen huisvesten. Iedereen met we de plek delen had behoefte aan een vaste plek, maar tegelijkertijd is iedereen wegens de aard van ieders werk heel erg deeltijd in Meppel. Zo hebben we allemaal wél de lusten, maar gedeelde lasten van het hebben van een vaste plek. Het hebben van meer ruimte geeft de vrijheid om er wat mee te kunnen. De meeste plekken die in een kleine gemeenschap als Meppel beschikbaar zijn, zijn vaak formeler — vaak geoptimaliseerd voor een specifiek doel. Een podium, een klaslokaal, een bespreekruimte, etc. Met daarbij behorend gedrag en code. Happyhub is dan die informele plek. Waar veel kan, niets hoeft. Ja, dat is even uitzoeken, maar vooralsnog gaat dat best goed. Alles is even wennen. Maar ook dat went.

Als ‘stresstest’ voor dit idee zijn we daarom ook gestart met Happyhub Academy. Kleinschalige, informele leermomenten waarbij we ver weg, dichtbij halen. Waar sprekers waar je vaak voor moet reizen, gewoon om de hoek hun verhalen delen. Waar je mee in gesprek kunt gaan, in plaats van er alleen naar luisteren. Dat doen we in de vorm van Mini-Masterclasses, Hands-on sessies en Workshops. In een mini-masterclass deelt een spreker zijn verhaal en is er veel ruimte voor dialoog, discussie en uitwisseling. Bij een ‘Hands-on’ sessie deelt iemand in klein verband zijn verhaal, tips en trucs en word je van elkaar wijzer. Bij een ‘Workshop’ ga je samen met iemand aan de slag. iets doen, iets maken, iets onderzoeken, iets uitproberen. Ook al hebben we voor specifieke sessies meer aanmeldingen dan dat we kunnen huisvesten, dan limiteren we het aantal deelnemers tot de maximale capatiteit van de plek. En stellen we een zo interessant mogelijke groep samen, zodat het voor de spreker of facilitator net zo de moeite waard is als voor de bezoeker. En organiseren dan mogelijk gewoon een ander moment voor een tweede sessie. Alle sessies van Happyhub Academy zijn altijd open voor iedereen van de regionomische school: dus voor iedereen!

We zijn vereerd met de sprekers die we al hebben mogen ontvangen. Professor Concept Design aan de TU Delft en oprichter van Fabrique kwam delen over de rol van design en design thinking. Dennis van Aalst van Havas Lemz kwam delen over de rol van humor in de maatschappij, rijkelijk geïllustreerd met voorbeelden uit eigen werk van het bureau. Frum van Egmond deelde alles van haar Noordwijkse Methode — van hoe ze een school heeft gesticht tot waar ze nu staat met alle inzichten en zienswijzen. Jeroen den Uyl kwam delen hoe burgers zelf het heft in handen kunnen nemen en met elkaar de gemeenschap vitaal kunnen maken, met als leidraad zijn pas verschenen boek ‘Powerswitch’. Komende periode komen daar nog een boel mooie momenten bij. Niet alleen met mensen van ver, maar ook de helden uit de hooiberg, de regio. Want daar hebben we er veel meer van dan we denken. Check de agenda van Happyhub Academy voor de laatste updates. En tot snel?