Wij komen uit een hooggeschoolde familie en belanden hoogstwaarschijnlijk in een ‘gewaardeerd’ beroep. Ook belandden er elk jaar veel mensen in beroepen zoals vuilnisman en schoonmaakster. Is er zo iets als onderwaardering onder beroepen? Met jullie hulp zoeken wij dit graag uit.
‘Iedereen neemt ons voor lief’
Onderwaardering in beroepen, waar ligt dat aan? Mensen met het ene beroep zullen dit meer ervaren als mensen een ander beroep. In deze explainer verdiepen wij ons in de sector handel- en dienstverlening. Ter voorbereiding van dit onderzoek hebben wij twee mensen mogen interviewen. De eerste is Sarah die gewerkt heeft als vuilnisvrouw. De tweede is Marian die werkt als schoonmaakster. Wij hebben hen gevraagd in welke mate zij zich ondergewaardeerd voelen en waar dat dan aan ligt.
In deze interviews hebben wij een tegengesteld effect ontdekt tussen de invloed van de onderwaardering op persoonlijk vlak en als beroep in de maatschappij. Dit zullen wij gedurende deze explainer steeds duidelijker naar voren laten komen. Verder hebben wij belangrijke factoren voor de mate van waardering ontdekt. Aan de hand van deze factoren zullen wij de onderwaardering ook proberen uit te leggen, de factoren zijn: salaris, status, media, geslacht en kennis.
Cruciaal met weinig aanzien
Het is zijn taak dat het afval opgehaald wordt, al kunnen de taken van de vuilnisman per gemeente erg verschillen. Tegenwoordig is alles veel meer geautomatiseerd waardoor de vuilnisman vooral wordt ingezet als chauffeur, terwijl de wagen zelf de bakken optilt. De werkzaamheden van een vuilnisman zijn niet heel moeilijk, je hebt daarom ook geen opleiding nodig om dit werk te kunnen doen. Daarom is de factor kennis ook niet iets waardoor zij echt waardering kunnen krijgen. Echter wordt op sommige plekken het afval nog met de hand verzamelt, waarbij je als vuilnisman dus een goede fysieke conditie nodig hebt. Er zijn daarom strenge arbeidsregels voor dit werk om gezondheidsklachten te voorkomen. Dit heeft voornamelijk betrekking tot het gewicht wat een vuilnisman per dag mag tillen. Het salaris varieert van €1900 tot €2275 (Nationale Beroepengids, onbekend). Op Vind ieder beroep! Ruim 2500 beroepen op nationaleberoepengids.nl is meer te lezen over wat het beroep inhoudt.
‘Vuilnisvrouwen’
Opvallend is dat dit beroep letterlijk vuilnisman wordt genoemd. De naam suggereert dus al dat er geen vrouwen zijn die dit beroep uitoefenen. In het interview met Sarah, die vuilnisvrouw is, wordt ook duidelijk dat zij te maken krijgt met discriminatie. Een factor van de mate van waardering die wij aan de hand hiervan hebben kunnen bepalen is geslacht. Vuilnisman staat al niet hoog in aanzien, maar als vuilnisvrouw wordt je beroep alleen nog maar meer ondergewaardeerd.
Nu we in een tijdperk van veel maatregelen leven, heeft de overheid een lijst gemaakt van cruciale beroepen. Deze beroepen hebben niet de mogelijkheid om thuis te werken en de samenleving kan ook niet zonder deze beroepen. Het ‘vervoer van afval en vuilnis’ behoort ook tot deze cruciale beroepen (Uni.nl, 2020). Toch staat het beroep vuilnisman ook bij de beroepen met de minste aanzien (Jobat, 2018). Het beroep heeft een redelijk negatief imago. Of dit te maken heeft met salaris, dat het werk smerig is of dat je er geen opleiding voor nodig hebt is niet duidelijk. Toch zijn de werkzaamheden van een vuilnisman erg belangrijk. We kunnen allemaal bedenken dat wanneer het vuilnis niet wordt opgehaald het al snel een puinhoop wordt. Daarnaast brengt het ook gezondheidsrisico’s met zich mee.
Werkzaamheden
Het werk van een schoonmaker kan enorm variëren. Dit heeft te maken met de verschillende werkplekken waar een schoonmaker te vinden is. Scholen, kantoren, stations, fabrieken, ziekenhuizen, huisartsenpraktijken, etc. De werkzaamheden komen over het algemeen neer op: dweilen, stoffen, stofzuigen, prullenbakken legen, etc. Afhankelijk van welke werkplek de schoonmaker werkt, zijn er nog extra werkzaamheden (lakens vervangen, machines reinigen, enz).
Het salaris van een schoonmaker kan, afhankelijk van waar je werkt en hoeveel ervaring je hebt, variëren van €1250 tot €4000 euro. Om schoonmaker te worden heb je geen opleiding nodig. Je hebt ook binnen het werk weinig doorgroeimogelijkheden en weinig afwisseling
Het beroep schoonmaken heeft ook weinig aanzien. Ook hierbij geldt: komt dit door de werkzaamheden of komt dit doordat je geen opleiding nodig hebt? Dit is niet duidelijk. De werkzaamheden van schoonmakers zijn erg belangrijk. Als deze taken niet gebeuren wordt het (net als bij het ophalen van vuilnis) overal erg smerig, chaotisch en kan het gezondheidsrisico’s met zich meebrengen.
Staking
Bij stakingen komt de factor status goed naar voren. Wanneer het voelt voor mensen dat ze tekort zijn gedaan en er niet naar ze wordt geluisterd, willen ze staken om hun punt te maken. Gebrek aan status draagt hier dus ook bij aan de onderwaardering en deze onderwaardering uitten ze soms in stakingen.
Een goed voorbeeld hiervan is de staking van schoonmakers op Schiphol in 2009. Ruim vierhonderd schoonmakers stopten toen met werken om druk uit te oefenen op Schiphol. Ze wilden o.a. loonsverhoging en reiskostenvergoeding. De onderhandelingen hierover verliepen moeizaam en ondertussen werd het op Schiphol een bende. Hier werd ook duidelijk hoe belangrijk het is dat schoonmaakwerkzaamheden worden uitgevoerd. (Parool, 2009)
Ook vorig jaar nog werd er gestaakt door o.a. de schoonmaakbranche. Dit omdat deze sector niet werd erkent als zwaar beroep door het kabinet. Veel mensen met een zwaar beroep, ook mensen van de schoonmaak, halen niet gezond hun pensioen. Tijdens deze staking werd geëist dat de AOW-leeftijd op 66 jaar werd gezet, maar vooral dat de schoonmaak wordt erkend als zwaar beroep. (Oproep vakbonden: landelijke staking voor pensioenen op 18 maart , 2019).
Zoals schoonmaakster Khadija ook aangeeft in dit filmpje ‘Ik heb tot op heden geen enkele schoonmaker gezond zijn pensioen zien behalen’.
Nu leven we in een tijd waarin schoonmaken nog belangrijker is. Alles moet extra gereinigd en gedesinfecteerd worden om ervoor te zorgen dat het coronavirus zich niet verder verspreid. Toch is in eerste instantie de schoonmaak niet opgenomen op de lijst van ‘cruciale beroepen’. Pas later is het ‘ondersteunend personeel’ (van de zorg) ook opgenomen op deze lijst (CBS, 2020). Op de website van het CBS Hoeveel mensen werken er in cruciale beroepen is te lezen hoeveel mensen werken in cruciale beroepen en uit welke sectoren deze mensen komen.
Wat denkt de samenleving?
Dat de samenleving een sterke mening heeft over onze ondergewaardeerde beroepen is wel duidelijk geworden. Niet alleen door ons eigen interview, maar ook door onderzoek zijn we erachter gekomen dat het beroep ‘vuilnisman/vrouw’ veel vooroordelen en stereotypen met zich meedraagt. Zo stond er in een artikel van AD.nl dat vuilnisman/vrouw steevast het laagst scoort in de sociale hiërarchie. Maar volgens de vuilnismannen/vrouwen zelf is het allemaal niet zó erg. Geef maar toe, als je denkt aan een vuilnisophaler, zie je toch een man in een oranje pak voor je? (AD, 2020)
Wat horen ze vaak?
Uit het interview met ex-vuilnisvrouw Sarah is gebleken dat veel te maken krijgt met vooroordelen en stereotypen. Zo denken veel mensen dat dit werk alleen voor mannen bedoeld is. Het beroep heet niets voor niks: ‘vuilnisman’. Sarah kreeg veel opmerkingen naar haar hoofd als ‘maar zo’n mooi meisje hoort dit werk toch helemaal niet te doen’ of ‘waarom doet een vrouw dit werk?’ Hetzelfde geldt voor vuilnisvrouw Madouc Burgemeester uit Schiedam.
‘’De meesten vinden het wel stoer, een vrouw als vuilnisman. Een keer zei een man die me zag sjouwen: ‘Je had ook een vak kunnen leren’. Dat vond ik zo belachelijk! Ik héb een vak. Een hartstikke leuk vak.’’’ (AD, 2020)
Actief Actueel: blog over de arbeidsmarkt | Actiefwerkt.nl — De stoerste vuilnisvrouw is Joy
In deze blog van Actief Werkt vertelt vuilnisvrouw Joy hoe het voor haar is om in deze mannencultuur te werken.
‘Gelukkig zijn er ook veel mensen die een duim omhoog doen en zeggen: stoer hoor!’
Veel mensen kijken volgens Sarah neer op het beroep. Zo zou het slecht verdienen en werk je helemaal niet zo hard. Uit meerdere artikelen is gebleken dat dit beroep erg hard werken is, fysiek en mentaal. Daarentegen, volgens de Nationale Beroepengids en onze geïnterviewde verdient dit beroep helemaal niet zo slecht! De werknemers zien de factor salaris juist als waardering! Zoals je al gelezen hebt, verdient een vuilnisman/vrouw tussen de €1900 en €2275. Volgens Sarah word je juist heel goed betaald, zeker als student. Een vaste uitbetalingsdag, zeventig á tachtig euro op een dag en beter dan in de horeca. (Nationale Beroepengids, onbekend)
Meer weten over het salaris van vuilnismannen en waarom zij bijvoorbeeld meer verdienen dan bankiers? Lees dan dit boek van de Correspondent. Je kunt het boek hier kopen: Waarom vuilnismannen meer verdienen dan bankiers, Rutger Bregman | 9789082256383 | Boeken Wil je ook nog lezen hoe het is om als vuilnisman/vrouw te werken? Vuilnisvrouw Miranda vertelt in onderstaand interview wat er allemaal op haar pad komt. ‘’Als vuilnisvrouw werken leek me eigenlijk gelijk al leuk: vooral dat ik de hele dag lekker buiten kan zijn zie ik echt als een cadeautje.’’ Miranda is vuilnisvrouw: ‘Dit werk is echt heel erg leuk’
En wat doen ze ermee?
Maar de vuilnismannen/vrouwen trekken zich over het algemeen niet zoveel aan van de neerkijkende reacties op hun beroep. In een artikel van AD.nl vertelt vuilnisman Dominique Kusters dat er inderdaad neergekeken wordt op zijn beroep.
‘’Ik slaap daar echt geen minuut korter om. Ik trek me daar echt helemaal niets van aan.’’
Uit een ander artikel van AD.nl blijkt dat vuilnisvrouw Lieke van Hierop zich ook niet zoveel aantrekt van de reacties.
‘’Dat mensen neerkijken op haar beroep weet ze, maar het deert haar niet. ‘Ik trek mij sowieso niets aan van wat anderen denken of zeggen. En wij doen belangrijk werk. Zonder ons zou het een grote rotzooi worden.’’’ (AD, 2020)
Ze trekken zich er misschien niks van aan. Maar dit zorgt er niet voor dat het beroep gewaardeerd wordt, de factor status zorgt zeker niet voor waardering.
Toch zijn niet alle vooroordelen en stereotypen zo negatief. Volgens Dominique Kusters is er de laatste tijd een positief punt ontstaan. Mensen zijn sowieso al vaak blij als je komt om de kliko te legen, maar nu helemaal. Ik hoor dat de laatste weken veel vaker. ‘Gelukkig dat jullie nog wel werken’, zeggen ze dan.’
De erkenning die ze verdienen
Ook uit ons eigen interview met Marian van den Hoek, schoonmaakster, is gebleken dat er inderdaad veel vooroordelen en stereotypen zijn. Volgens Marian kijken mensen neer op schoonmaakwerk. Er zit een stigma op, zoals iets wat alleen laagopgeleiden doen. Ook denkt Marian dat er ook wat vooroordelen komen doordat er een grote groep van mensen met een beperking in de schoonmaak werken. Volgens Marian is het vervelend dat veel mensen denken dat schoonmakers geen verstand hebben. ‘
‘Dan denken ze die maakt schoon en dan wordt er meteen een link gelegd. Dat vind ik dan altijd heel kortzichtig.’’
Ook denken veel mensen dat schoonmaken slecht betaald wordt. Maar volgens Marian wordt het beter betaald dan de horeca. Dit zie je dan ook in de grafiek van het CBS hieronder. Waarin je duidelijk ziet horeca helemaal onderaan staat met de minste arbeidskosten en vuilnismannen en vrouwen erboven onder het kopje handel. Ook hier kunnen we weer de factor salaris terugvinden. Ook Marian voelt zich juist wel gewaardeerd door haar salaris. Volgens Jorcho van Vlijmen, oprichter van een promotieonderzoek over schoonmakers, zijn schoonmakers trots op het werk wat ze verrichten, maar niet op zichzelf. Dat kan pas als ze erkenning krijgen voor het werk wat ze doen. Schoonmakers werken heel hard om alles schoon te krijgen, maar krijgen totaal geen erkenning. (Van Beusekom, 2017)
Cleaning lady
Volgens de dochter van Marian van den Hoek worden schoonmaaksters ook in series erg ondergewaardeerd.
‘’Je hebt bepaalde series waarin ze zeggen: ‘she is just a cleaning lady’ en als dit in een serie al ondergewaardeerd wordt, kan dit denk ik wel reflecteren op de maatschappij.’’
Volgens haar dochter zitten we in een maatschappij met eerste-wereld-denkvermogen, waardoor banen als schoonmaakster naar beneden worden gepraat.
Op dit moment komt het beroep schoonmaken beter uit dan ooit. Schoonmakers werken nu in een periode waarin het heel erg gewaardeerd wordt. Helaas staat het beroep schoonmakers niet in het rijtje met vitale beroepen, zoals te lezen is in een artikel van Trouw.nl (Vollebregt, 2020). Tot de grote spijt van Jeroen Veldboer, interim-directeur van OBS, is het beroep helaas niet zó gewaardeerd.
“Mensen beseffen niet dat in bijna alle sectoren wij de cruciale rol hebben om de boel draaiende te houden.”
Hoe zit dat eigenlijk met stereotypen? In dit artikel staat de uitleg! ‘’Hoe praat jij tegen de schoonmaker op je werk? De kans bestaat dat je warmer en aardiger tegen de schoonmaker spreekt dan tegen je directe collega’s.’’ Waarom een warm gesprekje met de schoonmaker geen slimme communicatie is
De frames die de media vormt
Of onderwaardering echt bestaat, wordt mede bepaald door de media. Vaak wordt een probleem gevormd doordat het juist wel of niet veel media-aandacht krijgt. Uit onze interviews is gebleken dat de media een belangrijke factor van waardering is volgens de mensen uit de sector handel- en dienstverlening. Zo zei de schoonmaakster die we hebben gesproken:
“Ja je leest er nooit wat over in de media. Je leest of hoort nooit echt wat over de schoonmaak.”
Dat het bij deze sector dus aan een gebrek aan media-aandacht ligt, is wel duidelijk. Maar wat schrijft de media er dan allemaal over? Welke frames en beeldvormingen zijn er? We gaan een paar voorbeelden bekijken. Allereerst moet je wel weten dat er dus niet heel veel geschreven is over deze sector. Dit is mede door de onderwaardering die er is.
Meer waardering
Allereerst hebben we een artikel over vuilnisman Jeroen (Hart van Nederland, 2020). Vuilnisman Jeroen had voorheen altijd het gevoel dat mensen op hem neerkeken. Maar de corona crisis lijkt hier verandering in te brengen. Hij voelt eindelijk een beetje waardering doordat mensen bedankbriefjes achterlaten. Lees het verhaal van Jeroen hier: Vuilnisman Jeroen (38) uit Haaksbergen voelt eindelijk erkenning | Geraakt door het virus Ook hebben we een verhaal over vuilnisman Jeffrey (Omroep Zeeland, 2020). Hij moet door de corona crisis meer bakken dan ooit legen. Dat de vuilnisman cruciaal is in deze periode is duidelijk. Op de lijst met mensen die door mogen werken, oftewel cruciale beroepen staat namelijk: vervoer van afval en vuilnis (Vermanen, 2020). Een uitspraak van KRO NCRV:
“Hier zie je de cruciale beroepen van vuilnisophaler, waarvan de status als laagste ingeschat wordt naar verpleegkundige en tot aan chirurg, met de hoogste status.”
Hieronder zien we op het plaatje dan ook dat dit inderdaad zo is. Vuilnisophaler staat helemaal onderaan bij laagste status en is rood gekleurd als cruciaal beroep. Wil je zelf nog wat andere beroepen uitproberen en bestuderen? Klik dan hier: Cruciale beroepen zijn onmisbaar in corona-tijd, maar de onderlinge salarisverschillen zijn enorm
Hoewel de meeste van deze artikelen positief gericht zijn op vuilnismannen, blijkt uit deze artikelen duidelijk welke frames en beeldvormingen mensen hebben. Zo wordt een vuilnisman dus gezien als iemand met een lage status. Dus hoewel ze genoemd worden als cruciaal beroep door de overheid, lijkt dit geen waardering op te brengen bij de burgers in Nederland. Dit bewijst maar weer hoe laag die status eigenlijk is en hoe belangrijk die factor is, dit zou je toch wel als grootste reden van onderwaardering kunnen zien. Voor de corona crisis lijkt er op het eerste gezicht niet echt iets geschreven te zijn over vuilnismannen en onderwaardering. Zo’n crisis helpt dus echt om vergeten mensen een podium te geven. Nu even doorschakelen naar het andere beroep waarop wij ons richten: schoonmaaksters. Een voorbeeld van een artikel uit de crisis kan je hier lezen: Dit zijn de schoonmakers die júíst in deze coronatijd heel belangrijk zijn. Ook hier lijkt dus niet veel over geschreven te zijn voor de crisis, maar er kwam wel één artikel tevoorschijn.
Vergeten medewerker
Op internet kwam al snel een artikel over de zogenoemde ‘ondergewaardeerde rol van de schoonmaker’ naar boven. Er kwam een belangrijke quote naar voren in dit artikel:
“Er zijn inmiddels tientallen onderzoeken geweest naar de productiviteit en gezondheid van kantoormedewerkers in relatie tot hoe ‘schoon’ het kantoor is. Stuk voor stuk komen ze tot dezelfde conclusie: een schoon, fris kantoor betekent productieve medewerkers met een laag ziekteverzuim. Die medewerker (de schoonmaakster) die vaak over het hoofd wordt gezien door de rest van het team heeft dus een zeer belangrijke rol.’’ (Bruins, 2017)
Ook hier blijkt weer dat schoonmaaksters dus vaak vergeten worden en dat dit amper wordt opgemerkt. Ook nog een achtergrondverhaal van een schoonmaakster in corona tijd lezen? Klik hier: ‘Het zou fijn zijn als de waardering ook na coronatijd blijft’ Ook hier blijkt maar weer eens dat inderdaad voor de corona crisis de waardering ver te zoeken was.
Ervaringen van de betrokkenen
Je hebt al gelezen over de vooroordelen en stereotypes die de Nederlandse samenleving heeft. Maar wat vinden de schoonmaaksters en vuilnismannen nou eigenlijk zelf? Voelen zij zich nou ook daadwerkelijk ondergewaardeerd? En beïnvloedt die onderwaardering hun persoonlijke leven? Al deze vragen hebben wij gesteld in de interviews. Voor ons is het redelijk duidelijk geworden hoe het zit. Vuilnisman of schoonmaakster word je niet altijd uit eigen keuze. Soms kom je door omstandigheden in die situatie terecht, dit zagen wij in ieder geval bij onze geïnterviewden. Natuurlijk zijn er ook mensen die er zelf voor kiezen zoals vuilnisman Jeffrey. Het verhaal van Jeffrey nog niet gelezen? Hier kun je het direct lezen: Vuilnisman Jeffrey leegt door de coronacrisis meer bakken dan ooit
Onderwaardering
De geïnterviewden zeiden de onderwaardering zelf niet te voelen. Maar wij merkten toch in bepaalde zinnen dat zij er toch mee zaten zoals de schoonmaakster:
‘’Ja ik voel dat ondergewaardeerde niet zo. Misschien eerder dat ik het vervelend vind dat ze denken die heeft geen verstand.’’ Of de vuilnisvrouw: “Ik merk wel dat mensen gewoon echt heel lullig zijn. Dat ik dan zei: ‘ik ben vuilnisvrouw’ en dan zeiden ze: ‘oh oké, ja.’ Alsof ik niet beter kan.”
Door de werkgevers werden ze vrijwel altijd gewaardeerd, dat zeiden ze ook. Het was vaak toch in hun eigen omgeving dat ze te maken kregen met vooroordelen over hun werk. Dus dat het hun persoonlijke leven beïnvloed werd wel duidelijk. Ze hadden het idee dat op hen werd neergekeken en werd gedacht dat ze geen verstand hadden. Benieuwd naar de resultaten van de interviews. Hieronder is omschreven wat heeft geleid tot onderwaardering en wat heeft geleid tot een beetje waardering.
De conclusie die wij uit dit onderzoek hebben kunnen trekken is dat de geïnterviewden geen persoonlijke onderwaardering voelen. Dat ze de onderwaardering zelf niet voelde had er vooral mee te maken dat ze wel op prijs werden gesteld door hun werkgevers. Ook andere factoren zoals salaris vonden zij voldoende. Andere factoren zoals status, kennis, media en geslacht zorgde niet voor persoonlijke onderwaardering. Waar het wel voor zorgde was een bepaalde mening over hun eigen beroep. Zo vinden ze het niet onwaarschijnlijk als andere schoonmaaksters en vuilnismannen zich wel ondergewaardeerd voelen. En vinden ze dat het beroep over het algemeen in de maatschappij ondergewaardeerd wordt. Als je kijkt naar verhalen van vuilnismannen en schoonmaaksters in corona tijd komen ze allemaal op hetzelfde neer. Er was voor de crisis gewoon geen waardering voor de beroepen. Nu komt die er eindelijk een beetje, maar ook deze artikelen wijzen niet op persoonlijke onderwaardering, maar op onderwaardering als beroep in de maatschappij. Meer weten over de waardering van beroepen en hoe dit zit? Klik dan hier: Mens en Werk — Functies en waardering arbeid
Zoals je kon zien in de tabel van KRO NCRV is het dus ook echt waar dat de beroepen schoonmaakster en vuilnisophaler niet gewaardeerd worden in de maatschappij. Vuilnisophaler is namelijk het beroep met de laagste status in de maatschappij en schoonmaaksters zijn niet in de tabel opgenomen, maar worden door mensen zoals Mark Rutte niet snel benoemd. Meer van ons onderzoek volgen? Kijk dan regelmatig op deze website om te kijken of wij al iets nieuws gepost hebben: Invisible Cities NL — Medium
Bronnen
Actief Werkt! (2020, 9 januari). De stoerste vuilnisvrouw is Joy. https://www.actiefwerkt.nl/blog/de-stoerste-vuilnisvrouw-is-joy/116
Van Beusekom, T. (2017, 19 april). Schoonmakers voelen zich ondergewaardeerd. Voxweb.nl. https://www.voxweb.nl/nieuws/schoonmakers-voelen-zich-ondergewaardeerd
Bruins, R. (2017, 14 september). De ondergewaardeerde rol van de schoonmaker — Service Management — Blogs. Service Management. https://servicemanagement.nl/ondergewaardeerde-rol-schoonmaker/?vakmedianet-approve-cookies=1&_ga=2.260339341.1618262368.1603630106-36223889.1603630106
Centraal Bureau voor de Statistiek. (2020, 22 oktober). Hoeveel mensen werken er in cruciale beroepen? Geraadpleegd van https://www.cbs.nl/nl-nl/faq/corona/economie/hoeveel-mensen-werken-er-in-cruciale-beroepen-
Haverkate, H. (2020, 25 maart). Vuilnisman Jeroen (38) uit Haaksbergen voelt eindelijk erkenning. Geraadpleegd op 23 september 2020, van https://www.tubantia.nl/haaksbergen/vuilnisman-jeroen-38-uit-haaksbergen-voelt-eindelijk-erkenning~a33c2787/?referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.nl%2F
info@jobat.be. (2018, 25 mei). Welke beroepen hebben het meeste/minste aanzien? Geraadpleegd van https://www.jobat.be/nl/art/welke-beroepen-hebben-het-meesteminste-aanzien
Mieras, N. (2017, 29 april). Waarom een warm gesprekje met de schoonmaker geen slimme communicatie is. Adformatie. https://www.adformatie.nl/purpose-marketing/waarom-een-warm-gesprekje-met-de-schoonmaker-geen-slimme-com
Mijnzzp, T. (2020, 26 oktober). Vuilnisman. Geraadpleegd van https://www.mijnzzp.nl/Beroep/1033-Vuilnisman/Informatie
Nationale Beroepengids. (z.d.-b). Vuilnisman: Salaris, Vacatures, Opleiding, Taken, Toekomst & Skills. Geraadpleegd van https://www.nationaleberoepengids.nl/vuilnisman
Nationale Beroepengids. (z.d.-b). Schoonmaker: Salaris, Vacatures, Opleiding, Taken, Toekomst & Skills. Geraadpleegd van https://www.nationaleberoepengids.nl/schoonmaker
Nebbeling, J. (2020, 25 juli). Zij halen het vuilnis op uit onze straat: ‘Ze kennen me hier allemaal’. AD.nl. https://www.ad.nl/ad-werkt/zij-halen-het-vuilnis-op-uit-onze-straat-ze-kennen-me-hier-allemaal~a06f4893/
Pellemans, J. (2020, 3 augustus). ‘Het zou fijn zijn als de waardering ook na coronatijd blijft’. NRC. https://www.nrc.nl/nieuws/2020/08/03/het-zou-fijn-zijn-als-de-waardering-ook-na-coronatijd-blijft-a4007754
Vollebregt, B. (2020, 16 maart). Schoonmaker geen vitaal beroep? ‘Zonder hen kunnen ziekenhuizen wel sluiten’. Trouw. https://www.trouw.nl/nieuws/schoonmaker-geen-vitaal-beroep-zonder-hen-kunnen-ziekenhuizen-wel-sluiten~bb6f14f65/
Vuilnisman Jeffrey leegt door de coronacrisis meer bakken dan ooit. (2020, 28 mei). Omroep Zeeland. https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/120174/Vuilnisman-Jeffrey-leegt-door-de-coronacrisis-meer-bakken-dan-ooit
Schrijvershof, H. (2020, 25 februari). Miranda is vuilnisvrouw: “Dit werk is echt heel erg leuk”. indebuurt Hoeksche Waard. https://indebuurt.nl/hoekschewaard/hoeksche-waarders/vuilnisvrouw-miranda-kan-wel-tegen-een-stootje-dit-werk-is-echt-niet-zo-vies-als-mensen-soms-denken%7E72216/
Stoffelen, A. (2020, 20 maart). Voor de vaak vergeten schoonmaker klinkt in de coronacrisis eindelijk applaus. de Volkskrant. https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/voor-de-vaak-vergeten-schoonmaker-klinkt-in-de-coronacrisis-eindelijk-applaus~b9d38028/
Sok, A. (2020, 13 april). Dominique heeft als vuilnisman een cruciaal beroep: ‘Hoor nu vaker dat mensen blij zijn dat we langskomen’. AD.nl. https://www.ad.nl/dordrecht/dominique-heeft-als-vuilnisman-een-cruciaal-beroep-hoor-nu-vaker-dat-mensen-blij-zijn-dat-we-langskomen~acc3546a/
Vermanen, J. (2020, 30 maart). Cruciale beroepen zijn onmisbaar in corona-tijd, maar de onderlinge salarisverschillen zijn enorm. Pointer. https://pointer.kro-ncrv.nl/artikelen/cruciale-beroepen-zijn-onmisbaar-in-corona-tijd-maar-de-onderlinge-salarisverschillen
Wat zijn de cruciale beroepsgroepen? (2020, 24 april). Geraadpleegd van https://www.unie.nl/nieuws/wat-zijn-de-cruciale-beroepsgroepen
Staking schoonmakers hervat. (2009, 6 april). Geraadpleegd van https://www.parool.nl/nieuws/staking-schoonmakers-hervat~b18fe90a/
Riet, A. (2019, 13 maart). Oproep vakbonden: landelijke staking voor pensioenen op 18 maart — Service Management — Nieuws. Geraadpleegd van https://servicemanagement.nl/oproep-vakbonden-landelijke-staking-voor-pensioenen-op-18-maart/?vakmedianet-approve-cookies=1&_ga=2.24079610.1942153162.1605798539-255384342.1602494380