Prototype #6 De verhalenkamer
Eerder blogte ik over het prototype ‘leren van verhalen’. dat is ontstaan uit een Social Lab proces (project jongLAB) waarin ik participeerde vanuit het Lectoraat Innovatie in de Publieke Sector. Dit prototype heeft een spin-off gekregen in een vervolgprototype in samenwerking met de gemeente Nijmegen, met Barbara Boschman als initiatiefneemster vanuit de gemeente. Dit initiatief is VerhalenkamerNijmegen.nl gaan heten en is een online en open source database geworden voor verhalen van en over mensen uit Nijmegen. We hebben het bewust gehangen aan het het Wij Zijn Nijmegen platform om daarmee de co-creatie te verzilveren. Daarmee zijn de onderwijsactiviteiten waarvoor de verhalenkamer voor de opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening (MWD) gebruikt gaat worden echt verweven en verbonden met de samenleving en dragen onze studenten concreet bij aan samenlevingsontwikkeling.
De verhalenkamernijmegen.nl
De gemeente Nijmegen en de HAN streven samen naar Sociale Innovatie. We initiëren en experimenteren daarom gezamenlijk met vernieuwingen die moeten bijdragen aan een gezonde samenleving: “Gezondheid als het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven.” (Huber, 2012)
Doordat we ervaren dat onze werkwijzen vanuit een ‘systeemwereldlogica’ soms tekortschieten in het bereiken van deze doelstelling, zien we kansen om de ‘leefwereldlogica’ van inwoners als uitgangspunt te nemen hiervoor. Bijvoorbeeld door initiatieven waarin onderwijs en beleid gemaakt wordt op basis van het perspectief en realiteit van inwoners waarmee we de gezonde samenleving willen realiseren.
Wij worden gedreven door de vraag: hoe zou een gezonde samenleving in de regio Nijmegen er uit kunnen zien als de leefwereld leidend is? In deze vraag zit de wens om tot een betere afstemming met de sociale wereld te komen waarin nu nog wel eens een kloof wordt ervaren: tussen beleid en praktijk, tussen bureaucratie en samenleving. Wij denken dat nieuwe sociale verhoudingen en aanpakken nodig zijn zodat we beter kunnen samenwerken aan gezonde samenlevingskracht.
De verhalenkamerNijmegen is een initiatief dat uit deze wens is geboren. In de naam zit al besloten dat het een zusje kan zijn van de rekenkamer waarbij niet zozeer statistieken en cijfers worden verzameld, maar verhalen, citaten en belevingen verzameld als data. We willen met de verhalenkamer een platform creëren om het leven in Nijmegen in woord en beeld in kaart te brengen, met de kracht van verhalen als middel om al onze inspanningen voor een gezonde samenleving op te baseren. Wij vinden dat dit levende platform voor iedereen toegankelijk en bruikbaar zou moeten zijn om zo onze wens te realiseren: kijk, denk en organiseer een gezonde samenleving vanuit dat waar het leven op dit moment om vraagt.
De volgende tekst is ook geplaatst op de website VerhalenkamerNijmegen, als introductie op het initiatief:
Waarom verhalen?
Door verhalen te op te halen en te delen leren we over de stad en over elkaar. De verhalen op deze site helpen ons beter te begrijpen hoe het leven van inwoners van Nijmegen eruit ziet. En kunnen ons helpen om samen te doen wat nodig is om een gezonde stad te zijn. Een stad waarin iedereen op een goede manier kan wonen en leven.
De verhalenvangers…
De verhalenkamer is een initiatief van Wij Zijn Nijmegen, de opleiding Maatschappelijk werk van de HAN en gemeente Nijmegen. De verhalen op deze site worden dus verzameld door heel verschillende mensen. Dit kunnen beleidsmedewerkers van de gemeente Nijmegen zijn die meer willen weten over hoe inwoners kijken naar hun stad, of studenten Maatschappelijk Werk die willen leren over wat mensen beweegt en door verhalen op te halen en tegelijkertijd hun gespreksvaardigheden trainen. Maar het kunnen ook heel andere mensen zijn die willen aansluiten bij dit initiatief en verhalen net als wij zien als een mooie manier om het leven in de stad in kaart te brengen. Om de rijke verhalen voor iedereen toegankelijk te maken, stellen we ze hier blijvend beschikbaar. Er worden regelmatig nieuwe verhalen toegevoegd.
De verhalenvertellers…
Dat zijn wij, inwoners van Nijmegen. Eigenlijk iedereen die ja zegt tegen het vertellen van zijn of haar verhaal. We vinden verhalenvertellers op straat, in de stad of via mail, brief en telefoon.
Welke verhalen?
Wie bepaalt er nou welke verhalen er verteld mogen worden? En, welke verhalen worden er verzameld en gepubliceerd in de verhalenkamer? De aanleiding om verhalen te zoeken kan heel verschillend zijn en er is ook niet altijd een opdracht of opdrachtgever. Ze worden altijd opgehaald met een zo open mogelijke vraag die vanuit nieuwsgierigheid is gesteld. Soms gaan de verhalen over een specifiek thema. Verhalen die vanuit één vraag zijn opgehaald vind je terug als zogenaamde collectie. Bijvoorbeeld hoe jongeren het leven in Nijmegen ervaren, of hoe mensen het leven met weinig inkomen ervaren in Nijmegen. Soms is er niet een specifiek thema of een achterliggende vraag maar willen we gewoon weten hoe goed wonen in Nijmegen er uit ziet. Bijvoorbeeld met een vraag als ‘wat als jij de burgermeester zou zijn, waar zou jij dan voor willen zorgen?’. Dus als je een verhalenvraag hebt of een thema waar de verhalenvangers mee aan de slag kunnen, laat het ons weten via info@wijzijnnijmegen.nl.
Rol van het onderwijs
De rol van de opleiding MWD is om de verhalenkamer als sociaal initiatief te coördineren samen met de gemeente. Dit is ingebed in de opleiding onder de noemer van het ‘Praktijkhuis’ waar diverse stageprojecten onder hangen waar studenten zich voor kunnen inschrijven om daarmee hun praktijkwerkuren die ze moeten maken in het 1e en 2e jaar kunnen vervullen. Dit betekent dat we de studenten als verhalenvangers trainen in gespreksvoering, praktijkonderzoek, storytelling, persoonsgebonden onderzoeksethiek en het bloggen. Dit wordt gedaan door diverse docenten die invliegen om dit proces vanuit hun expertise te versterken. De studenten die deelnemen aan dit stageproject kunnen hun verhalenophaalacties bovendien gebruiken voor de onderwijseenheid praktijkonderzoek, waarmee ze een mooie integratie van praktijkleren en formeel onderwijs aangeboden krijgen. Wij zijn heel blij met de lancering van de Verhalenkamer en zullen nu het initiatief verder gaan uitwerken en uitrollen. We staan open voor samenwerking, ideeën en opmerkingen. Direct contact met de studentcoördinator van de Verhalenkamer kan natuurlijk ook: Maaike.Stokkink@han.nl
