Reclame ondergaan? Of dokken om haar niet te krijgen?

Wanneer ik op YouTube clips bekijk, moet ik eerst voorbij een kirrende baby en zo’n plastieken staafje waar je op plast. Clearblue, de naar eigen zeggen ‘enige zwangerschapstest die voorspelt hoe ver je bent’, ramt er zijn reclameboodschap telkens weer in. Elke dag word ik gebombardeerd met vers gezinsgeluk, ook wanneer ik klaarsta om wild door te zakken.

Scroll ik door Instagram, dan kom ik steevast een meisje met een strohoed en een bloemenjurk tegen. Ze wandelt in slow motion door een zonnig kasseiensteegje. Tussen duim en wijsvinger houdt ze het randje van haar hoed vast en lacht dan hartelijk om niemands mop.

Lees ik online een artikel — van de krant waar ik netjes een abonnement op betaal — dan flitsen er toch plots blitse auto’s over mijn scherm. Kris kras rijden ze door een urban setting en botsen met de alinea die ik net geboeid aan het lezen was.

Wat zegt dat over mij? Dat ik me erger aan reclame, ja, maar ook dat ik een vrouw van bijna 30 ben. Vrouwen van 30 kopen auto’s, strohoeden en kinderen. Ik ben een onpersoonlijk doel waarop deze spotjes worden afgevuurd.

Een verleidelijke blik na het zien van de Clearblue-stick.

Maar ik hoef geen auto. Ik heb behoefte aan strohoeden noch bloemenjurken en een kindje koop ik voor het eerst ook niet. Zijn de drie voorgaande voorbeelden dan wel ‘reclame op maat’? Mogen we blij zijn dat sommige boodschappen — meestal onsuccesvol — geënt zijn op de sporen die we online achterlaten? Of is het best creepy dat bedrijven als Facebook onze gesprekken afluisteren via de microfoon van onze telefoon? En ons nadien op reclameberichten op maat trakteren? Een vriend van mij werd onlangs bedolven onder reclame voor hoofdkussens. Bleek dat niet hij, maar zijn huisgenoot daar naar op zoek was. Zelfde wifi-verbinding, toch fout geschoten, ikea!

Sterke digitale ideeën hebben recht op hun boterham, daar niet van. Zij zéker. Noem me een idealist, maar ik geloof nog steeds dat dat ook zonder irritante spotjes en banners kan.

Dat bewijst alvast het Nederlandse Blendle. De nieuwswebsite stuurt me elke dag een e-mail met de beste artikels uit de Belgische en Nederlandse pers. Reclame komt er niet aan te pas. Ik koop zelf leestegoed en betaal tussen de 0,19 en 0,99 euro voor de artikels die ik effectief lees. Digitale producten hebben het weliswaar moeilijk om een trouw en betalend publiek bij elkaar te vinden, maar de mooie illustraties en spontane bindteksten van Blendle houden me vast. Wanneer iets digitaal écht goed in elkaar zit, dan heb ik geen moeite om er geld voor neer te tellen. Dat dachten ook een Nederlandse en Deense investeerder, want Blendle haalde vorige maand alweer 4 miljoen euro op.

De supersympathieke communicatie van Blendle

Onlangs zat ik in een bar met funky achtergrondnummers. Worden die plots onderbroken door het nasale Spotify-deuntje dat een Premium-account aanprijst. De eigenaar was te gierig om 9,99 euro per maand te betalen voor muziek in de bar. Maar ik zou het irritante deuntje niet kennen, mocht ik zelf wél met geld over de brug komen. Ik heb zelf geen Premium en dus geen recht van spreken. Mijn dagelijkse muziekbeleving wordt immer vergezeld door deze banner:

Ceci n’est pas une publicité, maar van zodra de afbeelding tussen deze column staat, lijkt het wel zo.

#reclame aan het begin van alle gesponsorde berichtjes had volgens de FOD Economie korte metten met ons naïevelingen moeten maken, wij die niet kunnen onderscheiden of iets reclame is of niet. Met #reclame zouden we een gesponsorde post eindelijk van een oprechte kunnen onderscheiden. Bij de bekendmaking van de regel steigerden de influencers onmiddellijk. Met #reclame liet de FOD te weinig speling om anderen nog te influencen. Nog diezelfde dag verwijderde de FOD haar communicatie.

Toegegeven, een post die van start gaat met #reclame staat wel erg lomp in een wereldje dat draait op fabulousness, maar influencers die met allerhande make-up, bikini’s, vakantiehuisjes en zelfs koelkasten leuren zonder dat ze daar ondubbelzinnig voor uitkomen, is ook best gluiperig. De FOD is nu in gesprek met ‘de sector’ en komt weldra met nieuwe regels. Ik ben razend benieuwd.

Hoe meer volgers dit meisje heeft, hoe rianter het bedrag om in die oranje jas en tas voor sociale media te poseren.

Over plassen en influencers gesproken, nergens zo fijn om snel even online te gaan als op het toilet van een evenementje waar je net wat foto’s trok. Maar het wordt natuurlijk wel vervelend als je hoognodig moet, en er is net een influencer voor je, die in het hokje twijfelt over welke filter. Deze poster vond ik afgelopen weekend in zo’n toilethok terug:

Zoals je ziet trok ik er een foto van. Nadien gooide ik hem op Instagram. Maar er stond niemand aan te schuiven, dat kan ik je op een zijdezacht blaadje geven.

Weet je, ik ga gewoon betalen. Alleen zo voorkom ik dat sluikreclame als een rups alle hoekjes en kantjes van mijn pagina’s aantast. Dokken voor de diensten waarvan ik gebruik maak, het is uiteindelijk zo gek nog niet.

Noem me dus gerust een idealist, maar hou die zwangerschapstest. En als je toch persé mijn handje wil vasthouden, dan zal ik er eens goed in pitsen.

En dan ga ik nu Spotify Premium fixen.