Syria — susza wiodąca lud na barykady. Czy zmiany klimatyczne wpłynęły na wybuch wojny w Syrii?

Okres błędów i wypaczeń

Cofnijmy się o jedenaście lat. Jest rok 2000. Po śmierci Hafiza al-Asada prezydentem zostaje jego syn Baszszar, który jest o wiele mniej kompetentny do przejęcia władzy niż jego starszy brat, Basil — to jego właśnie ojciec przez lata przygotowywał na swojego następcę. Jego śmierć w wypadku w 1994 roku przekreśliła te plany.

Kolejność wydarzeń poprzedzających wybuch wojny w Syrii w 2011 roku

Rewolucja ludzi spragnionych

W połowie pierwszej dekady nowego tysiąclecia w Syrii sytuacja jest już i tak krytyczna. Jakby tego było mało, w 2006 roku kraj nawiedza susza, która przerodzi się w największą tego typu klęskę żywiołową, jaką pamiętają Syryjczycy w swojej najnowszej historii. Przez pięć lat trwania spustoszy 60 procent ziem uprawnych oraz zniszczy źródła utrzymania ośmiuset tysięcy rolników i pasterzy. Sytuacje dodatkowo pogorszy już i tak wyjątkowo niski poziom wód gruntowych. Susza sprawi, że prawie połowa Syryjczyków wyemigruje do miast. Rolnicy, którzy utrzymywali swoje rodziny z pracy na roli, teraz zmuszeni są do pracy jako zamiatacze ulic. Mimo dobrze rozwiniętego przemysłu naftowego w północno-wschodniej części kraju, miejsca pracy zajęte są przez alawitów z wybrzeża Morza Śródziemnego. To dodatkowo rozwściecza bezrobotnych uchodźców klimatycznych, z których zdecydowaną większość stanowią sunnici. To oni będą zasiedlać później szeregi Wolnej Armii Syrii, by walczyć z Asadem.

Wpływ suszy na region Bliskiego Wschodu
Dane GPCC (Global Precipitation Climatology Centre) dotyczące zmian klimatycznych w basenie Morza Śródziemnego

Między suszą a kryzysem uchodźczym

Oczywiście, to nie zmiany klimatyczne sprawiają, że ludzie biorą broń do ręki i nawołują do świętej wojny. ONZ dwa lata przed wybuchem rewolucji przewidywało, że wyjątkowo uporczywa susza może doprowadzić już wcześniej zdestabilizowane społeczeństwo na skraj wytrzymałości. Rzeczywiście, w artykule opublikowanym w amerykańskim czasopiśmie naukowym PNAS na początku zeszłego roku, możemy przeczytać, że zmiany klimatyczne przyczyniły się do niestabilności i walk w Syrii. Tzw. Państwo Islamskie, wyrosło w dużej mierze dzięki tej niestabilności. To ona sprawiła też, że ludzie ryzykują życiem, płynąc na dmuchanych łódkach przez Morze Śródziemne.

Reportaż Al Jazeery nt. suszy w Syrii z grudnia 2009 roku

Medium po polsku

Nasze historie i pomysły

Emilia Wanat

Written by

Multiculturalism | Migrations | Race Relations | Social Movements

Medium po polsku

Nasze historie i pomysły