Renk Körlüğü Nedir? Nasıl Anlaşılır?
Size renk körlüğü nedir ve nasıl anlaşılır konusunda birkaç kelam etmek istiyorum. Ayrıca kendi renk körlüğü hikâyemi de anlamış olacağım.
Renk Körlüğü Testi
Şu nefret ettiğim objeyi ilk kez gördüğümde 18 yaşımdaydım. Bir okul için seçmelere girmiştim. Önüme çıkardılar. Bunun içinde kaç yazıyor diye sordular. Hayatımda bir objeye bu kadar dikkatle baktığımı hatırlamıyorum! Bir terslik olduğunu düşündüm ve burada bir şey yok dedim!
Sayfayı çevirip bir tane daha gösterdiler. Orada da bir şey yoktu. Ancak benden önceki adayların sayıları söylediklerini duymuştum. Duyduğum sayılardan bir tanesini söyledim, suratıma ters bir şekilde baktı ve sayfayı çevirdi. Diğer sayfadakini sordu, yine hiçbir şey görmüyordum!
O sayfa için de bir sayı söyledim. Aynı sayfayı yanımdaki adaya gösterdi. Yanlış hatırlamıyorsam “27” demişti. Tekrar bana çevirdi, 27 diye cevap verdim. Yine suratıma ters ters baktı. Arkasını dönüp orada not alan raportöre “renk körü” dedi.
Hayatımda Duyduğum En Saçma Şey Olduğuna İnandım
Hayatımda duyduğum en saçma şeydi. Çünkü ben o yaşıma kadar herhangi bir rengi karıştırmamıştım. İnanılır gibi değildi. Sonrasında birçok göz doktoru, birçok deneme sonucu renk körü olduğuma ikna oldum. 36 yaşımdayım, hala herkes ile aynı renk isimlerini söyleyebiliyorum.
Renk Körlüğü Kolay Anlaşılmaz!
Meğer bunun çok basit bir nedeni varmış. Hepimiz çocukken renkleri öğreniyoruz. Bir renge bakıp; “Bak bu renk kırmızı” diyorlar. Sen de o rengi kırmızı diye ezberliyorsun. Haliyle hayatın boyunca hep aynı renge kırmızı diyerek hata yapmıyorsun.
Doğal olarak renk körü olduğunu bilmiyorsun. Ta ki bu test ile karşılaşıncaya kadar. Renk körleri belki de yeşil rengi çocukken kırmızı diye öğreniyor ve ezberliyor. Ya da başka bir rengi… Siz kırmızı gördüğünüze kırmızı derken biz farklı bir renge kırmızı diyoruz!
Aslında gözümüzün gördüğü renk dışında bir hata yok. Üstelik gördüğünüz rengin gerçekte ne olduğunu hiçbir zaman bilemeyeceğiniz bir durum ortaya çıkıyor. Bugüne kadar hayatımda renk körlüğünün birkaç etkisi dışında büyük bir kusur oluşturduğunu görmedim.
Ama içimdeki bilimsel merak duygusu beni sürekli rahatsız ediyor. Kafamda sürekli şu soru dönüyor; “Acaba ben hangi rengi kırmızı diye öğrendim, gerçekte hangi rengi görüyorum?”
Renk Körlerini Sınamayın!
Bu yazıyı okuduktan sonra bizim halimizden biraz olsun anlayın ve renk körlerini sınamayın. Renk körlüğünü anlatmak gerçekten kolay bir şey değil. Ben renk körü olduğumu söylediğim zamanda çevremdeki insanlar hemen hemen benzer tepkileri veriyorlar. Ellerinin ulaştığı ilk nesneyi tutup “Bu ne renk?” diye soruyorlar. Yukarıda anlatıyorum işte. Muhtemelen sizin bildiğinizden farklı bir rengin ismini söylemeyeceğim.
Renk Körleri Trafik Işıklarını Karıştırmaz!
Toplumda yaygın olan bir anlayış da renk körlerinin trafik ışıklarını görmediği yönünde. Bu tamamen bir şehir efsanesi. Aslında nedeni de çok basit. Bir dönem Türkiye’de renk körlerinin ehliyet alması yasaktı! Fakat Avrupa Birliği ülkeleri renk körlerine ehliyet veriyordu. Uyum süreci kapsamında Türkiye’de de mevzuatta değişikliğe gidildi. Renk körleri artık rahatlıkla ehliyet alabiliyorlar.
Renk körleri trafik ışıklarını karıştırmazlar çünkü yukarıda tekrar tekrar ifade ettiğim gibi trafik lambalarındaki ışıkları görür ve doğru renk ismini söylerler. Ancak dediğim gibi sizden farklı bir rengi ezberlemişlerdir. Bunun bir sorun teşkil etmeyeceği ortada. Önemli olan ezberlediğimiz o ortak isimdeki rengi doğru görebilmemiz. Hadi onu geçtim, zaten ışıklar sırayla! Hangi sıradaki ışık yanınca hangi aksiyonu almanız gerektiğini bilin yeterli.
Renk Körlüğü Çeşitleri Var!
Bir diğer konu da renk körlüğünün çeşitleri. Tüm renk körleri aynı renklere karşı problem yaşıyor diye düşünmeyin. Mesela benim renk körlüğü türüm deutan renk körlüğü. Özellikle bazı renkler yoğunluktaysa diğer renkleri ayırmada problem yaşıyorum. Loş ışık altında okey oynuyorsam siyah renk ile kırmızı renk birebir aynı oluyor. Çok defa okey atmışlığım var :-)
Yaşınız ne olursa olsun göz sağlığınıza gereken önemi verin. Bugün önemsiz gibi görünen bir konu gelecek yıllarda başınıza büyük işler açabilir. Renk körlüğünün tedavisi yok elbette. Ancak gözlerim bozuk dediğiniz noktada aslında kalıtsak bir renk körlüğü yaşıyor olabilirsiniz. İnternette bile basit testler var. Bu testlerde zorluk yaşarsanız ikinci aşamada da doktora başvurabilirsiniz. Ama mutlaka düzenli olarak gözlerinizi kontrol ettirin. Özellikle ekranların başında çok fazla vakit geçirmekte olduğumuz bu dönemde!
Zaman zaman dijital pazarlama konusunda bir dijital pazarlama uzmanı olarak vereceğim bilgileri takip etmek için mehmetortac.com adresini ve Twitter hesabımı takip etmeyi unutmayın!