Çok okuyan mı, çok gezen mi bilir? Ya ikisi de değilse?

Geçen hafta çarşamba günü Filipinler’e yedi gün süren bir seyahat gerçekleştirdim. Gideceğim bölge Müslümanların yoğun olarak yaşadığı Mindanao adasıydı. Gidişimin belli bir amacı olduğundan dolayı yaklaşık 2,5 ay bu seyahate hazırlandım. Ama ne hazırlanma. İnternette bulduğum -turist notları dahil- hemen her Filipinler yazısını, basılı ansiklopedilerdeki maddeleri, wikipedia makalelerini, bölge hakkında hazırlanmış raporları, benimle yaşıt iki sağlam kitabı sular seller gibi okudum, neredeyse ezberledim; videoları, belgeselleri izledim. Daha önce gidenlerden gözlemlerini dinlemeyi de ihmal etmedim. Öyle ki arkadaşlarıma Filipinler tarihini kısa özetler halinde anlatmaya bile başladım. Çok okudum; bazı şeyleri iyice öğrendiğimi, bildiğimi düşünüyordum. Ta ki gezene kadar.

Gezince işler başlı başına değişmedi elbette ama gezmenin okumaya olan katkısı olabildiğince arttı. Gittiğimde okuduklarımla karşılaştım, bana olaylar aynen okuduğum gibi anlatıldı fakat bir de canlı şahitlerinden dinlemek bilme deneyimini daha da artırdı. Okuyarak nüfus sayısı gibi basit bilgileri orada öğrenmek durumunda kalmadım, zaman kaybetmedim, daha fazlasına görerek ulaştım. Okurken ayrıntı olarak gördüğüm bilgileri orada birleştirdim. Gezmenin de okumaya katkısı bu şekilde oldu. Okuma gezmeyi besledi, gezme de okumayı. İkisi ne birbirini dövdü, ne de birbirinden kopabildi.

Dün dönüş yolunda bunları düşünürken bugün iş dönüşü yolda okuduğum yazıda geçen bir cümle düşüncelerimi toparlamaya yardımcı oldu. Yazar şöyle diyor:

Okuduğu yer hakkında seyahat yapan, seyahat yaptığı yerle alakalı da okuyan kişi daha çok bilir.

Okumadan sadece görmek için gitmek de var, görmeden okuyup belli bir zaman sonra okuduklarını unutmak da. 2,5 ay boyunca okuyup görmeseydim unutacaktım, okumadan gitseydim ülke hakkında benim olan tek bir satır bile yazamayacaktım. Şimdi birkaç gündür gözlemlerime dayanarak iyi bir yazı çıkarmaya çalışıyorum. Çalıştığım yazının ardından gelecek farklı konseptli diğer yazıların taslakları ise hazır.