Ekonomik coğrafya idari sınır dinlemez.

İdari Sınıra (Mahalle, İlçe vb.)Bağlı İstatistiksel Çalışmalar ve Sorunları

Daha önce “Mekansal Veri ve Gösterimi Üzerine” isimli yazımda da bahsettiğim bir konuyu ve çeşitli sektörlerdeki etkisini biraz daha detaylı incelemekte fayda olduğunu düşünüyorum.

Sosyo-Ekonomik verilerin mahalle ya da ilçe sınırları dikkate alınarak analiz edilmesi bir çok araştırma alanında önemli sorunları da beraberinde getiriyor.

Bunun en basit örneğini Levent Mahallesi’nde bulunan ve satılık konutların metrekare fiyatları üzerinde yapılan bir analizle görebiliriz. Rastlantısal olarak seçilen yaklaşık 1000 konuta ait basit istatistikleri gösterir tabloyu aşağıda bulabilirsiniz:

Aynı mahalle içerisinde bulunan konutların minimum değeri 2600 TL / Metrekare iken maksimum değer ise 34162 TL / Metrekare olarak görünüyor. Ortalama üzerinden oluşturulan Index ise 15221 TL / Metrekare gibi bir değeri gösteriyor. Index hazırlayan veri sağlayıcıları, danışmanlık firmaları ya da kendi verilerini kullanan finansal şirketler bazen mahalle ölçeğine bile inmeyen istatistiklerle karar veriyorlar. Meşhur “Gayrimenkul sektöründe balon var mı?” sorusunu soran yaklaşımın problemi aslında bu bakış açısı. “Gayrimenkulde nerede balon var?” sorusunu sormaya başladığımız anda belki de mekansal istatistik (spatial statistics) kavramını öğrenmeye başlayacağız.

Mahalle ve İlçe Bazlı Verileriniz Ne Kadar Doğru?

Tüm mahallelerin / ilçelerin mekansal olarak homojen bir yapıda olduğu varsayımını kabul bile etsek, acaba aldığımız mahalle bilgileri ne kadar doğru?

Mekansal İşler’de son dönemde farklı şirketler için yaptığımız bir diğer çalışmada insanların yaşadıkları mahalle ya da ilçe ile ilgili yanlış beyanlarda bulunduklarını farkettik. Farkında olmadan yapılan yanlışlıklar olduğu gibi statü tedirginliği sebebi ile bilerek yapılan “yanlışlıklar” da olduğuna dair bir görüşümüz var.

Örneğin; Levent’in çevresinde bulunan 4–5 mahallede bulunan kişilerin sıklıkla Levent olarak adres verdiğini gördük. Burada ortaya çıkan temel problem, Esentepe’nin Şişli’de, Emniyetevler’in Kağıthane’de Levent’in ise Beşiktaş’ta olması. Şişli ilçe sınırlarının 2 ayrı parçada yer alması konusuna girmiyorum bile. Bu problemler sebebi ile bir çok “geocoding” çözümü düşük başarı oranları ile adres-koordinat dönüşümü yapabildiği için Mekansal İşler bünyesinde geocoding çalışmasına daha farklı bir yaklaşım getirdik.

Nüfus Bazlı Yer Seçim Kararları

“Gut feeling” dediğimiz Almanlar’da hiç görülmeyen bir hastalık bizim iş hayatımızda virüs gibi yayılmış durumda. Elbette bu verilerle tek başına karar verilemediği için, karar vericiler kendi kişisel tecrübelerine dayanarak karar vermeye başlıyorlar. Umuyorum bu sebeple önemli potansiyellerin kaçtığını ya da ciddi zararlar edildiğinin farkındayızdır.

Aşağıdaki haritada Kadıköy ilçesindeki mahallelerin toplam nüfuslarına göre renklendirildiğini göreceksiniz. Yeşilden kırmızıya gittikçe nüfus artıyor.

Aynı büyüklüğe sahip iki dairenin altında kalan nüfusun bir tanesinin diğerinden %20 daha fazla olduğunu ve bu dairenin A dairesi olduğunu belirtsem? Dahası yaya hareketliliği de dikkate alındığında A dairesinin bulunduğu bölgeden muhtemelen çok çok daha fazla nüfus geçeceğini belirtsem?

Diğer yandan nüfus verilerinin yalnızca mahalle ölçeğinde sağlanıyor olması önemli bir problem olsa da hiç bir zaman aşılamaz bir problem olmadı.

Soru, görüş ve önerileriniz için Twitter ya da web sayfamız üzerinden bana ulaşabilirsiniz.

One clap, two clap, three clap, forty?

By clapping more or less, you can signal to us which stories really stand out.