Merkeziyetsiz bir yardım projesi: Uçurtma’da son durum nedir?

Mert Susur
May 16 · 6 min read

Uçurtma projesi’nde yeni bir hedefe ulaştığımız için, hem hafızaları tazelemek hem de bu noktaya gelene kadar ürünün adım adım evrimleşmesi sonunda geldiği noktayı yeniden paylaşma ihtiyacı hissettim. Bu yazıda da Uçurtma’nın geldiği son noktayı sizlerle paylaşmak istiyorum.

Image for post
Image for post
Credit: Daniel Monsivais

Uçurtma’nın kuruluş hikayesini ve neden bu yola girdiğimizi bu yazıda tekrar etmeyeceğim, ancak bunu merak edenler için bunları anlattığım başka bir yazıyı da buraya bırakıyorum.

Bundan yaklaşık 5 yıl önce DApp yani merkeziyetsiz uygulama kavramı sadece bir konsept olarak vardı. Ancak geldiğimiz noktada özellikle Ethereum ekosistemi üzerinde bu tarz uygulamaları geliştirmek gerçekten çok kolay olmaya başladı. Uçurtma’da da merkeziyetsizlik, şeffaflık ve güven kavramını ön plana çıkartmak için çabalıyoruz.

Uçurtma ilk başladığında sadece öğrencilerin destek toplayabilmeleri için oluşturulmuştu. Ancak zaman içerisinde bu vizyonumuzun eksik olduğunu hatta Uçurtma’nın bir çok dernek ve kuruma da yardımcı olabileceğini gördük. Örneğin bir dernek ya da kurum Uçurtma altyapısını kullanarak bir destek kampanyası oluşturabilir, ileriye dönük sözler verebilir ve bu sözleri tuttuğunu ispatladığı sürece kendisine ait olan akıllı kontratta biriken parayı kendi hesabına geçirerek bir sonraki hedefi için çalışmaya devam edebilir.

Böylece sadece öğrencilerin değil, sosyal alanda projeleri olan kurum ve derneklerin başarmak istediklerine de yardım edebilmeyi umuyoruz.

Tüm bunları düşünürken tabii ki öğrenciler için girdiğimiz bu yolda ilk odağımız hayallerini gerçekleştirmek için finansal desteğe ihtiyacı olan öğrenciler olmaya devam edecek. Ancak bunun yanında platformumuzu tasarlarken bu kullanım alanlarını da göz önünde bulunduruyoruz.

Hayallerini kampanyalarla şeffaf bir şekilde gerçekleştirmek

Uçurtma platformunun en önemli yapı taşı Destek Kampanyalarıdır. Bu kampanyalar, Anadolu’nun herhangi bir yerinde üniversite okumak isteyen ancak finansal olarak desteğe ihtiyacı olan Ayşe’ye yardımcı olabilir, ya da yurtdışında bir sanat okulu için yetenek mülakatlarını kazanan Mehmet’e yurtdışına gidebilmesi ve orada yaşaması için gerekli desteği sağlayabilir. Hatta kentindeki evsizler için her akşam yemek hazırlayan bir başka derneğin masraflarını karşılaması için destek olurken aynı zamanda da okuluna kütüphane kurmak isteyen bir köy öğretmenine kitap sağlayabilir.

Yani Uçurtma platformunda iyilik yapmak isteyen herkese kapımız açık. Bunları yaparken de şeffaflığın ve güvenliğin garantisini veriyoruz.

Bugün itibariyle kampanyalar oluşturup bunlara Ethereum ağı üzerinden ya da BiLira kullanarak banka havalesi ile destek yapılmasına olanak tanıyoruz. Yani yarattığımız bir kampanyaya isterseniz Ethereum ağı üzerinden BiLira token’ı göndererek ya da kendinize ait banka hesabınızdan vereceğimiz bir bankaya havale/eft yaparak destek olabilmeniz mümkün. Nasıl çalıştığını da örnek test sayfamızı ziyaret ederek görebilirsiniz.

Image for post
Image for post
Banka havalesi ile destek alınması

Uçurtma kampanyalarının en güçlü yanı sağladığı koşulsuz şeffaflık. Bunun sebebi altyapısının bir blokzinciri olan Ethereum’u kullanması. Yani eğer bir kampanyaya destek olmak isterseniz, Uçurtma platformu olarak verdiğiniz destek asla bizim üzerimizden geçmiyor. Onun yerine tamamen açık kaynak kodlu olan akıllı kontratlar bu desteği güvenli bir şekilde saklıyorlar ve zamanı geldiğinde ve tanımlı koşullar sağlandığında öğrencinin hesabına parayı gönderiyorlar. Bu süreçte öğrencinin parası güvenli bir şekilde saklanmış oluyor.

Harcanan ve gelen desteklerin şeffaf görüntülenmesi

Bu yapıda yapılan desteklerin hiçbir şekilde Uçurtma üzerinden geçmemesinin en büyük avantajı böyle büyük bir sorumluluğu korumak için herhangi bir çaba harcamıyor olmamız. Uçurtma neredeyse sıfır maliyetle çok yüksek meblağların saklanmasına yardımcı olmakta. Öğrenciler işlemleri açık ve şeffaf bir şekilde görebilir ve buna bağlı planlarını yapabilir. Uçurtma ise bu işlemlerden kesinlikle hiç bir komisyon almaz. Yani günün sonunda öğrenci geleceğini garanti altına almış olur.

Kampanyaya destek olmuş herkesin de öğrencinin hangi gün ne kadar para çektiğini şeffaf bir şekilde görebilmesi platformun sağladığı şeffaflık avantajını gösterir.

Kurum ve derneklerin kampanya oluşturması

Bu özellik hala geliştirme aşamasında olduğu için ileride değişiklikler olabilir. Ama yazının bu kısmında geleceğe dönük vizyonumuzu anlatmaya çalıştım.

Uçurtma’yı duyurduğumuz günden bu yana bir çok dernek ve sosyal toplum örgütünden Uçurtma’yı kullanma konusunda talep almaya başladık. Bu yüzden kampanya yaratma konusunda altyapımızı ve akıllı kontratlarımızın mimarisini biraz daha değiştirerek buna uygun hale getirmeye karar verdik.

Image for post
Image for post

Yardım ve bağış toplama konusunda yetkisi ve izni olan kurumların bizimle iletişime geçmeleri durumunda Uçurtma ekibi olarak onlara kampanya yaratma izni vermeyi hedefliyoruz. Bunun da kontrolünü yine Ethereum ağı üzerindeki bir akıllı kontrat üzerinden yaptığımız için bu kurumların bir Ethereum adresine sahip olmaları gerekiyor.

Örneğin bir dernek olarak yardıma ihtiyacı olan birisi için destek toplamak istiyorum diyelim. Bu durumda gerekli kurumlardan izinlerimi Uçurtma ekibiyle paylaşarak o derneğin kampanya oluşturmasına olanak sağlayabiliyoruz. İhtiyaç sahibi kişi kampanyanın sahibi olurken, dernek de kampanyayı iptal edip gelen yardımları sahiplerine geri gönderme hakkını elinde tutuyor.

Kampanyalara destek olunması

Uçurtma kampanyaları tamamen blokzinciri üzerinde akıllı kontratlarla yönetiliyor. Buradaki düşüncemiz bu sürecin tamamen merkeziyetsiz kalması yönünde. Dolayısıyla Uçurtma’nın çalışmaya devam edebilmesi için blokzinciri üzerinde de Türk Lirası’nın temsil edilmesi ve bunun da diğer kripto paralar gibi volatil olmamasının sağlanması gerekiyordu. Bu durum bu projenin hayata geçmesi konusundaki en önemli eksiklikti. Bunun örnekleri yurtdışında dolara endeksli stabil paralarla çözülmüş olsa da geçtiğimiz yıla kadar Türkiye’de Türk Lirası destekli bir stabil kripto para bulunmamaktaydı.

Bu konuda BiLira ürünü yardımıza yetişti! BiLira sayesinde destek olmak isteyen kişiler blokzinciri ya da kripto para kullanımı konusunda herhangi bilgiye ihtiyacı olmadan hızlı bir şekilde banka havalesiyle blokzincirine kazandırılabilmektedir. Nasıl mı?

Image for post
Image for post
BiLira ile Uçurtma Kampanyasına destek ol

Destek Ol butonuna bastıktan sonra Uçurtma ürünü BiLira üzerinden eğer hesabı yoksa hesap oluşturup, kimlik doğrulaması yaptırıyor eğer hesabı varsa da giriş yapmasına izin veriyor. Bundan sonraki süreçte de bir banka seçip, seçilen bağış miktarı ve bir email adresi girilmesini istiyor. Bu işlemler tamamlandıktan sonra da BiLira bize bir Referans Kodu ve IBAN veriyor. Böylece blokzincirinin ve kripto paraların nasıl çalıştığını bilmeden isteyen herhangi birisi kampanyaya Türk Lirası havale yaparak destek olabiliyor.

Bunun yanında isteyen BiLira sahipleri Ethereum cüzdanlarından kampanya akıllı kontratına BiLira göndererek destek olabiliyorlar.

Image for post
Image for post
Ethereum cüzdanıyla BiLira gönder

Sonraki adımlarda neler olacak?

Bireysel olarak 4 yıldır Türkiye’deki merkeziyetsiz uygulamaların artması için çalışıyorum. Bunu bazen öğrenci topluluklarına destek olarak, bazen de bu alanda ücretsiz eğitimler ve yayınlar sağlayarak yapmaya çalıştım. Ancak görünen o ki bu alanda uygulamaların artması için gerçekten uygulamalar da üretmek gerekiyor. (Sürpriz!)

Uçurtma’nın bu alanda örnek olabilmesi için ilerleyen zamanlarda tamamen merkeziyetsiz olmasını sağlamaya yönelik çalışmalara devam edeceğiz. Örneğin bugün itibariyle yaratılacak kampanyalarda öğrencinin verdiği sözleri tutup tutmadığının kontrolünü merkezi bir otorite olarak biz üstleniyor olacağız. Ancak vizyonumuz gereği bu süreçlerin tamamen merkeziyetsiz ve güvenli olması için farklı denemeler ve çalışmalar yapmaya devam edeceğiz. Bu konuda bir süredir Kleros ürününü inceliyoruz. Ancak şu anda öncelikle çözmemiz gereken daha önemli sorunlarımız var.

Bu sorunların başında Türkiye’de yardım ve bağış toplama konusunun ciddi bir şekilde kontrol altında olmasından dolayı almamız gereken izinler ve kullanım senaryolarımızın bunları karşılaması gerekliliği var. Bunun yanısıra Uçurtma’yı tüzel bir kişiliğe büründürmek de çözmemiz gereken bir başka sorun.

Şu anda ekibimiz tamamen gönüllü olarak çalıştığı için elbette buna bağlı sorunlar da yaşıyoruz. Uçurtma’dan para kazanmak gibi bir amacımız olmadığı için haliyle bir iş modeli kurmayı da düşünmedik. Bunun bir doğal sonucu olarak maaş ödeyemiyoruz ve gönüllü çalışan herkes tamamen iyi niyetle karşılık beklemeden bu proje için emek harcıyor. Projenin sürdürülebilirliği için bu önemli bir sorun olarak yerini koruyor.

Bir sonraki güncellemede görüşmek üzere!

Uçurtma Projesi’ne Ethereum üzerinden destek olmak istiyorsanız aşağıdaki adresi kullanabilirsiniz.

Image for post
Image for post
0xaEf4bB2D11058a627468fDECC6D7E45CC75997c5

ucurtma-projesi

Öğrencilerin hayallerini gerçekleştiriyoruz.

Medium is an open platform where 170 million readers come to find insightful and dynamic thinking. Here, expert and undiscovered voices alike dive into the heart of any topic and bring new ideas to the surface. Learn more

Follow the writers, publications, and topics that matter to you, and you’ll see them on your homepage and in your inbox. Explore

If you have a story to tell, knowledge to share, or a perspective to offer — welcome home. It’s easy and free to post your thinking on any topic. Write on Medium

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store